Samenvatting natuurkunde Katern D - Relativiteit
Referentiestelsel = stelsel met bewegingen met een middelpunt.
Ruimtetijd = ruimte en tijd zijn aan elkaar gekoppeld.
Speciale relativiteitstheorie = alle beweging is relatief; een voorwerp beweegt alleen ten
opzichte van iets of iemand.
• Tijd vertraagt en massa neemt toe als relatieve snelheid de lichtsnelheid nadert.
• Afstanden en tijden in referentiestelsel van ene voorwerp komen niet meer overeen
met referentiestelsel van andere voorwerp
• Enkel voor referentiestelsels die eenparig t.o.v. elkaar bewegen.
• Algemene relativiteitstheorie: beschrijft versnelde bewegingen en effect van
zwaartekracht op ruimtetijd.
Tijdrek = proces in stelsel dat beweegt t.o.v. ene waarnemer duurt langer dan voor
andere waarnemer in stelsel zelf.
• Referentiestelsel van lichtklok = ruststelsel (een van de twee waarnemers bevindt zich
in ruststelsel)
Lengtekrimp = voorwerp wordt smaller waargenomen als die t.o.v. stilstaande
waarnemer naar links of rechts beweegt.
Ruimtetijd-diagram:
• Weergave hoe stilstaande en bewegende waarnemer verschijnselen ervaren.
• Voorwerp in oorsprong > referentiestelsel
• Niet-bewegend voorwerp t.o.v. van voorwerp in oorsprong > ruststelsel
• Wereldlijn = lijn die beweging beschrijft van voorwerp in referentiestelsel.
• Gebeurtenis = (snij)punt in ruimtetijd-diagram.
• Assen van bewegende referentiestelsels aangeven: ct’-as en x’-as
Lichtkegel = gebied tussen wereldlijnen van foton.
Gelijktijdig = gebeurtenissen die op lijn evenwijdig aan x’-as liggen gebeuren voor
waarnemer gelijktijdig.
• Gelijktijdigheid kan alleen bestaan voor waarnemers die stilstaand t.o.v. van elkaar.
Massadefect = het verdwijnen van massa uit kernen bij kernreactie tussen deuterium en
tritium.
• Verdwenen massa wordt omgezet in energie.
• BiNaS tabel 7: massa uitgedrukt in u omrekenen naar MeV of J.
Referentiestelsel = stelsel met bewegingen met een middelpunt.
Ruimtetijd = ruimte en tijd zijn aan elkaar gekoppeld.
Speciale relativiteitstheorie = alle beweging is relatief; een voorwerp beweegt alleen ten
opzichte van iets of iemand.
• Tijd vertraagt en massa neemt toe als relatieve snelheid de lichtsnelheid nadert.
• Afstanden en tijden in referentiestelsel van ene voorwerp komen niet meer overeen
met referentiestelsel van andere voorwerp
• Enkel voor referentiestelsels die eenparig t.o.v. elkaar bewegen.
• Algemene relativiteitstheorie: beschrijft versnelde bewegingen en effect van
zwaartekracht op ruimtetijd.
Tijdrek = proces in stelsel dat beweegt t.o.v. ene waarnemer duurt langer dan voor
andere waarnemer in stelsel zelf.
• Referentiestelsel van lichtklok = ruststelsel (een van de twee waarnemers bevindt zich
in ruststelsel)
Lengtekrimp = voorwerp wordt smaller waargenomen als die t.o.v. stilstaande
waarnemer naar links of rechts beweegt.
Ruimtetijd-diagram:
• Weergave hoe stilstaande en bewegende waarnemer verschijnselen ervaren.
• Voorwerp in oorsprong > referentiestelsel
• Niet-bewegend voorwerp t.o.v. van voorwerp in oorsprong > ruststelsel
• Wereldlijn = lijn die beweging beschrijft van voorwerp in referentiestelsel.
• Gebeurtenis = (snij)punt in ruimtetijd-diagram.
• Assen van bewegende referentiestelsels aangeven: ct’-as en x’-as
Lichtkegel = gebied tussen wereldlijnen van foton.
Gelijktijdig = gebeurtenissen die op lijn evenwijdig aan x’-as liggen gebeuren voor
waarnemer gelijktijdig.
• Gelijktijdigheid kan alleen bestaan voor waarnemers die stilstaand t.o.v. van elkaar.
Massadefect = het verdwijnen van massa uit kernen bij kernreactie tussen deuterium en
tritium.
• Verdwenen massa wordt omgezet in energie.
• BiNaS tabel 7: massa uitgedrukt in u omrekenen naar MeV of J.
