Community Reinforcement Approach (CRA) - Les 1
Een methodiek ontwikkeld in Amerika; een bewezen effectieve methodiek binnen de verslavingszorg,
gebaseerd op de operante leerprincipes van Skinner. Bij CRA gaan we samen met de cliënt op zoek
naar positieve alternatieven voor ongezond gedrag die uiteindelijk meer beloning opleveren. Je kijkt
naar veel meer levensgebieden dan middelengebruik alleen.
Doelstelling CRA
- Het invoeren van alternatieve gedragingen die meer beloning geven dan de middelen
- Versterking van alternatieve bekrachtigende activiteiten
- Beperking van de bekrachtigende werking van middelengebruik
- Inzetten van de bekrachtigende werking van het cliëntsysteem
Werken met CRA
- CRA gaat uit van de bekrachtigers van de cliënt!
- Besteedt aandacht aan de behandelrelatie
- Betrekt belangrijke anderen bij de behandeling
- CRA richt zich op het vergroten van de autonomie van de cliënt en het ontwikkelen van een
gezondere/plezierigere leefstijl
Bekrachtigers
- Bekrachtigers van middelen gebruik (korte termijn)
o Voorbeelden van bekrachtigers bij middelengebruik zijn: het dempen van klachten,
een positief zelfbeeld, zelfvertrouwen etc.
- Alternatieve bekrachtigers (korte termijn)
o Welke activiteiten leveren een effect op dat kan concurreren met de effecten van
middelengebruik?
- Grote bekrachtigers (drijfveren = lange termijn)
o Waar leef je voor?
o Wat vindt je echt héél belangrijk? En wat maakt dat je dit zo belangrijk vindt?
o Welke gedachte/neiging/gevoel zit daaronder?
o Zou behandeling een positief effect hebben hierop?
Kortom een nuchter leven leuker maken en gebruik minder aantrekkelijk maken, door middel van:
- Werken met verschillende procedures
- Gebruik maken van informatie uit verschillende procedures en deze koppelen
- De cliënt actief laten zijn, na iedere sessie is er huiswerk!
- Indien nodig aanvullende behandeling zoals psychotherapie, traumabehandeling
1
,Community Reinforcement Approach (CRA) - Les 2
Opbouw procedure
Iedere sessie kent dezelfde opbouwstructuur. Bespreken van het huiswerk van de vorige keer,
procedure van deze week en afsluiten met het huiswerk. Iedere procedure kent dezelfde
opbouwstructuur. Rationale, werken aan de procedure en afsluiten met huiswerk.
Rationale
De rationale is de kapstok van je procedure. Het geeft jou en de cliënt richting en structuur in de
sessie. In rationale bespreek je:
- Wat je gaat doen
- Hoe je dit gaat doen
- Waarom je dit gaat doen
- Welke bekrachtigers en doelen van cliënt hiermee bereikt worden
Procedure 1: Overzicht, TVL en behandeldoelen
Procedure bestaat uit deze 3 onderdelen. Doel van de gehele procedure is kennismaken met cliënt
- CRA introduceren en kennismaken
- Afnemen TVL
- Opstellen van behandeldoel
Introductie CRA
1. Welkom
2. Geef aan over welke info je beschikt
3. Identificeer de bekrachtigers, reden van de behandeling
4. Ik ga nu veel informatie vertellen, maar dit hoef je echt niet allemaal te onthouden
CRA richt zich op wat cliënt belangrijk vindt en het ontwikkelen van een gezonder/plezieriger leefstijl
5. CRA heeft laten zien dat betrekken van ‘belangrijke ander’ de behandelresultaten verbetert
6. Bij CRA zet je negatief gedrag om naar positief gedrag. Alternatieven kunnen positieve
effecten hebben
7. CRA is individueel, actiegericht en praktisch. Er wordt gewerkt aan doelen die voor u
belangrijk zijn
8. Leg nadruk op autonomie en op samenwerking
9. Privacy: niks gaat de deur uit voordat u het gelezen heeft
10. We kunnen helpen met het ontwikkelen van vaardigheden
11. CRA is wetenschappelijke bewezen voor verschillende locaties en doelgroepen
12. In een korte periode kunnen veel doelen worden bereikt
13. Een sessie duurt 1 uur en is normaliter om de week. Daarnaast ben ik telefonisch en via de
mail te bereiken
Tevredenheidslijst van het leven (TVL)
1. Doel uitleggen van TVL
- (H)erkennen welke specifieke gebieden verandering behoeven (verandertaal ontlokken)
- Vooruitgang van de behandeling evalueren
- Bekrachtigers in beeld brengen
- Helpt de cliënt probleemgebieden te onderscheiden van niet-probleemgebieden.
2. Geef een nieuwe rationale (wie, wat, waarom, bekrachtigers)
3. Moeten er nog leefgebieden af of bij?
4. Laat cliënt de lijst invullen
5. Complimenten voor het invullen
6. Bespreken van de scores (begin bij een hoge score, positieve mood induction)
2
, 7. Koppel al bekende bekrachtigers aan de leefgebieden
8. Stel doelen op, begin met doelen die relatief makkelijk te behalen zijn (4-7). Haalbaar en
uitdagend
9. Huiswerk: uitvoeren van het plan
10. Hoe heb je het ervaren?
11. Bedanken en complimenteren
12. Vervolgafspraak maken
Behandeldoelen
Doelen worden altijd opgesteld vanuit de wens en bekrachtigers van cliënt.
- Kort (ongecompliceerd)
- Positief (wat wordt er gedaan)
- Specifiek & meetbaar
Daarnaast belangrijk:
- Haalbaar (zorg voor een succeservaring)
- Onder cliënt controle (wat de cliënt kan bereiken door zijn inzet)
- Gebaseerd op vaardigheden die cliënt al heeft verworven
- Hangen samen met bekrachtigers van cliënt
3
Een methodiek ontwikkeld in Amerika; een bewezen effectieve methodiek binnen de verslavingszorg,
gebaseerd op de operante leerprincipes van Skinner. Bij CRA gaan we samen met de cliënt op zoek
naar positieve alternatieven voor ongezond gedrag die uiteindelijk meer beloning opleveren. Je kijkt
naar veel meer levensgebieden dan middelengebruik alleen.
Doelstelling CRA
- Het invoeren van alternatieve gedragingen die meer beloning geven dan de middelen
- Versterking van alternatieve bekrachtigende activiteiten
- Beperking van de bekrachtigende werking van middelengebruik
- Inzetten van de bekrachtigende werking van het cliëntsysteem
Werken met CRA
- CRA gaat uit van de bekrachtigers van de cliënt!
- Besteedt aandacht aan de behandelrelatie
- Betrekt belangrijke anderen bij de behandeling
- CRA richt zich op het vergroten van de autonomie van de cliënt en het ontwikkelen van een
gezondere/plezierigere leefstijl
Bekrachtigers
- Bekrachtigers van middelen gebruik (korte termijn)
o Voorbeelden van bekrachtigers bij middelengebruik zijn: het dempen van klachten,
een positief zelfbeeld, zelfvertrouwen etc.
- Alternatieve bekrachtigers (korte termijn)
o Welke activiteiten leveren een effect op dat kan concurreren met de effecten van
middelengebruik?
- Grote bekrachtigers (drijfveren = lange termijn)
o Waar leef je voor?
o Wat vindt je echt héél belangrijk? En wat maakt dat je dit zo belangrijk vindt?
o Welke gedachte/neiging/gevoel zit daaronder?
o Zou behandeling een positief effect hebben hierop?
Kortom een nuchter leven leuker maken en gebruik minder aantrekkelijk maken, door middel van:
- Werken met verschillende procedures
- Gebruik maken van informatie uit verschillende procedures en deze koppelen
- De cliënt actief laten zijn, na iedere sessie is er huiswerk!
- Indien nodig aanvullende behandeling zoals psychotherapie, traumabehandeling
1
,Community Reinforcement Approach (CRA) - Les 2
Opbouw procedure
Iedere sessie kent dezelfde opbouwstructuur. Bespreken van het huiswerk van de vorige keer,
procedure van deze week en afsluiten met het huiswerk. Iedere procedure kent dezelfde
opbouwstructuur. Rationale, werken aan de procedure en afsluiten met huiswerk.
Rationale
De rationale is de kapstok van je procedure. Het geeft jou en de cliënt richting en structuur in de
sessie. In rationale bespreek je:
- Wat je gaat doen
- Hoe je dit gaat doen
- Waarom je dit gaat doen
- Welke bekrachtigers en doelen van cliënt hiermee bereikt worden
Procedure 1: Overzicht, TVL en behandeldoelen
Procedure bestaat uit deze 3 onderdelen. Doel van de gehele procedure is kennismaken met cliënt
- CRA introduceren en kennismaken
- Afnemen TVL
- Opstellen van behandeldoel
Introductie CRA
1. Welkom
2. Geef aan over welke info je beschikt
3. Identificeer de bekrachtigers, reden van de behandeling
4. Ik ga nu veel informatie vertellen, maar dit hoef je echt niet allemaal te onthouden
CRA richt zich op wat cliënt belangrijk vindt en het ontwikkelen van een gezonder/plezieriger leefstijl
5. CRA heeft laten zien dat betrekken van ‘belangrijke ander’ de behandelresultaten verbetert
6. Bij CRA zet je negatief gedrag om naar positief gedrag. Alternatieven kunnen positieve
effecten hebben
7. CRA is individueel, actiegericht en praktisch. Er wordt gewerkt aan doelen die voor u
belangrijk zijn
8. Leg nadruk op autonomie en op samenwerking
9. Privacy: niks gaat de deur uit voordat u het gelezen heeft
10. We kunnen helpen met het ontwikkelen van vaardigheden
11. CRA is wetenschappelijke bewezen voor verschillende locaties en doelgroepen
12. In een korte periode kunnen veel doelen worden bereikt
13. Een sessie duurt 1 uur en is normaliter om de week. Daarnaast ben ik telefonisch en via de
mail te bereiken
Tevredenheidslijst van het leven (TVL)
1. Doel uitleggen van TVL
- (H)erkennen welke specifieke gebieden verandering behoeven (verandertaal ontlokken)
- Vooruitgang van de behandeling evalueren
- Bekrachtigers in beeld brengen
- Helpt de cliënt probleemgebieden te onderscheiden van niet-probleemgebieden.
2. Geef een nieuwe rationale (wie, wat, waarom, bekrachtigers)
3. Moeten er nog leefgebieden af of bij?
4. Laat cliënt de lijst invullen
5. Complimenten voor het invullen
6. Bespreken van de scores (begin bij een hoge score, positieve mood induction)
2
, 7. Koppel al bekende bekrachtigers aan de leefgebieden
8. Stel doelen op, begin met doelen die relatief makkelijk te behalen zijn (4-7). Haalbaar en
uitdagend
9. Huiswerk: uitvoeren van het plan
10. Hoe heb je het ervaren?
11. Bedanken en complimenteren
12. Vervolgafspraak maken
Behandeldoelen
Doelen worden altijd opgesteld vanuit de wens en bekrachtigers van cliënt.
- Kort (ongecompliceerd)
- Positief (wat wordt er gedaan)
- Specifiek & meetbaar
Daarnaast belangrijk:
- Haalbaar (zorg voor een succeservaring)
- Onder cliënt controle (wat de cliënt kan bereiken door zijn inzet)
- Gebaseerd op vaardigheden die cliënt al heeft verworven
- Hangen samen met bekrachtigers van cliënt
3
