College aantekeningen WPO Persoonlijkheidspsychologie

WPO PERSOONLIJKHEIDS-PSYCHOLOGIE
2BA psychologie

Abstract
Samenvatting van de WPO’s persoonlijkheidspsychologie gedoceerd door Xenia Brancart aan de VUB in academiejaar 2021-
2022
QUIZLET (incl. begrippen hoorcollege) https://quizlet.com/_abrg12?x=1jqt&i=19dskk




Justine Michiels

,WPO
persoonlijkheidspsychologie
Inhoud & doel
- DOEL: Inzicht krijgen in verschillende testparadigma’s binnen persoonlijkheidsmeting
o Begrijpen kenmerken testen
o Toepassen testen
o Psychometrische kenmerken kunnen evalueren
- Persoonlijkheid conceptualiseren & concepten optimaliseren
o Onderwijssetting
o Job-assessment
o Gezondheidszorg
o Forensische setting
- Paradigma’s persoonlijkheidsmeting
o Slide 10
o Paradigma’s zijn gerelateerd aan theorieën/ testen (niet equivalent) (bv.
rorschachtest is gerelateerd aan het psychodynamisch paradigma, maar wordt ook
voor andere doeleinden gebruikt)
- Evaluatie
o Multiple-choice examen van 15 vragen (op 10 punten) (50%) vooral
inhoudsvragen
o Portfolio (50%)
 Twee schriftelijke deelopdrachten (allebei op 5 punten totaal op 10
punten)
o Alle deelopdrachten doen om punt te kunnen krijgen
- Deelopdrachten
o Groepswerk met 4 – 5 mensen INSCHRIJVEN IN GROEPJE OP CANVAS
o Opdracht 1: literatuurstudie rorschachtest/ TAT
 Minstens 3 wetenschappelijke bronnen
 Max 3 bladzijden
 Zie slide 16 & canvas
o Opdracht 2: wetenschappelijk verslag omtrent BFI-2 en NIAS
 Elk groepslid moet digitale survey invullen VOOR 12 NOVEMBER
 Max 3 bladzijden
 Zie slide 17 & canvas

Table of Contents
Inhoud & doel........................................................................................................................................1
Psychodynamisch meetparadigma........................................................................................................2
Inleiding.............................................................................................................................................2
Rorschachtest....................................................................................................................................4
Comprehensive system..................................................................................................................5


1

, R-PAS.............................................................................................................................................8
Thematic apperception test (TAT)...................................................................................................12
Inleiding.......................................................................................................................................12
Afname........................................................................................................................................12
Interpretatie volgens Murray.......................................................................................................13
Systeem van Bellak......................................................................................................................13
Interpretatiesysteem van Westen...............................................................................................13
Wat meet TAT?............................................................................................................................15
Bedenkingen bij TAT....................................................................................................................16
Performance-based assessment......................................................................................................16
Multivariaat paradigma.......................................................................................................................18
Inleiding...........................................................................................................................................18
Trekkenbenadering persoonlijkheid............................................................................................18
Trektaxonomie.............................................................................................................................18
Identificatie van belangrijke traits...............................................................................................18
Trektaxonomieën.............................................................................................................................20
Raymond B. Catell (1905 – 1998).................................................................................................20
Hans J. Eysenck (1916 – 1997).....................................................................................................21
Costa & McCrae...........................................................................................................................24
Big Five Inventory-II.........................................................................................................................26
BFI-2-NL.......................................................................................................................................26
Interpersoonlijk meetparadigma.........................................................................................................28
Inleiding...........................................................................................................................................28
Thimothy Leary............................................................................................................................29
Interpersoonlijk circumplex (ICM)...................................................................................................32
ICM isntrumenten............................................................................................................................34
Interpersonal checklist (La Forge & Suczek).................................................................................34
Hedendaagse ICI..........................................................................................................................35
Integratie ICM & Big Five/ VFM.......................................................................................................37



Psychodynamisch meetparadigma
Inleiding
- Meest conceptueel rijke meetparadigma – stamt af van Freuds psychoanalytische theorie
o Is wel geëvolueerd over de tijd
 Klassieke theorie (id – ego -superego)  ego-psychologisch perspectief
object-relatie-theorie


2

, - Meetmethoden
o Standaard meetmethode voor persoonlijkheidsstudie: indirecte methoden
o Gegevens verzamelen die onbereikbaar zijn via directe methoden (bv.
zelfrapportering, gedragsobservatie, etc.)
o Menninger testbatterij (David Rapaport):
 Rorschach test (ROR; Rorschach, 1921)
 Thematic Apperception Test (TAT; Morgan & Murray, 1938)
 Wechsler Adult Intelligence Scale (WAIS; Wechsler, 1958)
 Worden geïnterpreteerd vanuit ego-psychologisch perspectief, maar
zijn vanuit een andere invalshoek ontwikkelt
 3 interpretatieprincipes
o Projectieve hypothese:
 “Alle gedragsmanifestaties, al dan niet onbewust,
zeggen iets over de persoonlijkheid” (Rapaport,
1942)
 Responsen bevatten projecties vanuit de private
wereld en persoonlijkheidsprocessen: onbewuste
conflicten, behoeften, impliciete motieven,
verlangens, angsten, en gewoonlijke manier waarop
men de wereld ervaart en beleeft
 Responsen op de ambigue/betekenisloze stimuli van
projectieve testen impliceren (eerder
onbewuste/vrijwillige) keuzes
 Bv. TAT: kiezen welke figuren je identificeert &
organiseren door een volgorde in gebeurtenissen te
schetsen
o Niveaus van functioneren
 Meningenbatterij probeert continuüm van
volwassen psychologisch functioneren te benaderen




  Psychodynamisch georiënteerde diagnostici
gaan ervan uit dat psychologisch functioneren moet
geobserveerd worden in situaties die verschillende
niveaus van structuur hebben daarom vertrekken
ze vanuit een goed gestructureerde, objectieve,
realiteitsgeoriënteerde context van een
intelligentietest (WAIS), over een minder
gestructureerde situatie die meer interpersoonlijke
relaties gaat benadrukken (TAT), naar een volledig
ongestructureerde context (Rorschachtest) waarbij
men zelf betekenis moet toekennen aan een aantal
ambigue stimuli


3