De lagere schoolleeftijd
Grote invloed die uitgaat van de school op de ontwikkeling van het kind
-> tweede opvoedingsmilieu (vele uren op school en houdt zich bezig met leren)
De overgang is een grote stap (van kleuter naar lager onderwijs)
-> vraagt de nodige schoolrijpheid: stadium in de ontwikkeling van het kind waar de
voorwaarden vervuld zijn om (met succes) naar het 1ste leerjaar over te gaan
-> leren lezen, schrijven en rekenen + meer geconcentreerd werken + zelfstandiger
functioneren + bewuster deel uitmaken van een groep
Lichamelijke ontwikkeling
6 à 9j: gewijzigde gestalte
-> als gevolg van sneller groeien van de ledematen in verhouding tot het hoofd & door
vervanging van het ‘babyvet’ door spierweefsel (ronde lichaamsvormen verdwijnen die zo
typisch waren bij het kleine kind)
=> kleutergestalte -> schoolkindgestale
Kenmerken lagere schoolkind
Hoofd overheerst minder: 1/6 van lichaamslengte
Romp is langer en smaller, er is meer taille
Armen en benen worden langer
Eerste tandenwisseling
Bekker groter dan schouders
Meer spieren
Gezicht en lach veranderen door wisselen van de tanden (melktanden 1 voor 1 naar grotere
blijvende tanden -> duurt de hele lagere schoolperiode)
Kind groeit ongeveer 45cm gedurende de lagere schoolperiode (1,05m – 1,50m)
Lengtegroei verloopt verschillend voor jongens en meisjes
-> tot 10j: jongens iets groter
-> vanaf 10j: meisjes ontwikkelen zich iets vlugger
Meisjes zetten groeispurt sneller in en groeien niet zo lang door als jongens
9-12j: schoolkind bereikt hoogtepunt van lichamelijk conditie
-> kracht en motorische vaardigheden zijn enorm toegenomen (te zien in spelen)
-> duidelijk positief lichaamsbewustzijn
12 à 13j: lichamelijke veranderingen (soms ook 10à11j, vroeger bij meisjes)
-> kenmerkend voor pubertijd (geslachtsrijping, groeispurt, twijfelen aan eigen identiteit,…)
-> toestand van lichamelijk en geestelijk evenwicht wordt voor periode verstoord
1
, Motorische ontwikkeling
Gemiddelde motorische prestaties (lopen, springen, gooien,…)
-> nemen bij de meeste jongens en meisjes gelijkmatig toe tot 12j (jongens iets beter)
Lichaamsbeheersing en grove motoriek
6j: lichaam goed in evenwicht houden, leren met gemak fietsen, schaatsen, zwemmen en
touwtjespringen,…
Balanceren op muurtjes, hinkelen, …
Lichaamsbeheersing ontwikkelt zich sterk (bv. gymnastische oefeningen)
+ oog-handcoördinatie neemt toe (bv. mikken, schoppen, vangen, gooien,…)
10j: ontwikkelt perfecte beheersing van het eigen lichaam
-> lichaamsbouw is harmonisch + kind is beweeglijk
Voortdurende verbetering, verfijning van motorische vaardigheid, lichaamskracht en
behendigheid (+ zoeken van grenzen van hun eigen mogelijkheden)
-> geven aanleiding tot krachtpatserijen en waaghalzerijen (kunnen zich groot voelen)
(op die leeftijd lichamelijk prestaties die ouders niet meer kunnen of nooit konden)
Tijdens schooltijd: sportieve vaardigheden spelen belangrijke rol in de manier waarop ze
zichzelf zien en in de manier waarop ze door anderen worden gezien
-> plaats in de groep is vaak gekoppeld aan behendigheid (knikkeren, touwtjespringen) en
kunnen meedoen met spelletjes (politie en dief, tikkertje)
Onderzoeken: lagere schoolkinderen die fysiek goed presteren worden beter door hun
leeftijdsgenoten geaccepteerd en aardiger gevonden dan kinderen die minder goed zijn in
fysieke activiteiten
=> verband tussen fysieke competentie en populariteit is sterkere bij jongens dan bij meisjes
Fijne motoriek
Sterke vorderingen in de lagere schoolleeftijd
-> deeltelijk het gevolg van een grote toename van myeline (beschermlaag rond delen van
de zenuwcellen) in zenuwstelsel van 6-8j
-> grote hoeveelheid myeline zorgt ervoor dat elektrische prikkels zich sneller tussen
neuronen bewegen, krijgen spieren sneller boodschappen door en kunnen ze spieren beter
beheersen
Kleuters met duploblokken en lagere schoolkind met legoblokken
Typen op toetsenbord ipv gedetailleerde tekeningen maken
Veters strikken
2
Grote invloed die uitgaat van de school op de ontwikkeling van het kind
-> tweede opvoedingsmilieu (vele uren op school en houdt zich bezig met leren)
De overgang is een grote stap (van kleuter naar lager onderwijs)
-> vraagt de nodige schoolrijpheid: stadium in de ontwikkeling van het kind waar de
voorwaarden vervuld zijn om (met succes) naar het 1ste leerjaar over te gaan
-> leren lezen, schrijven en rekenen + meer geconcentreerd werken + zelfstandiger
functioneren + bewuster deel uitmaken van een groep
Lichamelijke ontwikkeling
6 à 9j: gewijzigde gestalte
-> als gevolg van sneller groeien van de ledematen in verhouding tot het hoofd & door
vervanging van het ‘babyvet’ door spierweefsel (ronde lichaamsvormen verdwijnen die zo
typisch waren bij het kleine kind)
=> kleutergestalte -> schoolkindgestale
Kenmerken lagere schoolkind
Hoofd overheerst minder: 1/6 van lichaamslengte
Romp is langer en smaller, er is meer taille
Armen en benen worden langer
Eerste tandenwisseling
Bekker groter dan schouders
Meer spieren
Gezicht en lach veranderen door wisselen van de tanden (melktanden 1 voor 1 naar grotere
blijvende tanden -> duurt de hele lagere schoolperiode)
Kind groeit ongeveer 45cm gedurende de lagere schoolperiode (1,05m – 1,50m)
Lengtegroei verloopt verschillend voor jongens en meisjes
-> tot 10j: jongens iets groter
-> vanaf 10j: meisjes ontwikkelen zich iets vlugger
Meisjes zetten groeispurt sneller in en groeien niet zo lang door als jongens
9-12j: schoolkind bereikt hoogtepunt van lichamelijk conditie
-> kracht en motorische vaardigheden zijn enorm toegenomen (te zien in spelen)
-> duidelijk positief lichaamsbewustzijn
12 à 13j: lichamelijke veranderingen (soms ook 10à11j, vroeger bij meisjes)
-> kenmerkend voor pubertijd (geslachtsrijping, groeispurt, twijfelen aan eigen identiteit,…)
-> toestand van lichamelijk en geestelijk evenwicht wordt voor periode verstoord
1
, Motorische ontwikkeling
Gemiddelde motorische prestaties (lopen, springen, gooien,…)
-> nemen bij de meeste jongens en meisjes gelijkmatig toe tot 12j (jongens iets beter)
Lichaamsbeheersing en grove motoriek
6j: lichaam goed in evenwicht houden, leren met gemak fietsen, schaatsen, zwemmen en
touwtjespringen,…
Balanceren op muurtjes, hinkelen, …
Lichaamsbeheersing ontwikkelt zich sterk (bv. gymnastische oefeningen)
+ oog-handcoördinatie neemt toe (bv. mikken, schoppen, vangen, gooien,…)
10j: ontwikkelt perfecte beheersing van het eigen lichaam
-> lichaamsbouw is harmonisch + kind is beweeglijk
Voortdurende verbetering, verfijning van motorische vaardigheid, lichaamskracht en
behendigheid (+ zoeken van grenzen van hun eigen mogelijkheden)
-> geven aanleiding tot krachtpatserijen en waaghalzerijen (kunnen zich groot voelen)
(op die leeftijd lichamelijk prestaties die ouders niet meer kunnen of nooit konden)
Tijdens schooltijd: sportieve vaardigheden spelen belangrijke rol in de manier waarop ze
zichzelf zien en in de manier waarop ze door anderen worden gezien
-> plaats in de groep is vaak gekoppeld aan behendigheid (knikkeren, touwtjespringen) en
kunnen meedoen met spelletjes (politie en dief, tikkertje)
Onderzoeken: lagere schoolkinderen die fysiek goed presteren worden beter door hun
leeftijdsgenoten geaccepteerd en aardiger gevonden dan kinderen die minder goed zijn in
fysieke activiteiten
=> verband tussen fysieke competentie en populariteit is sterkere bij jongens dan bij meisjes
Fijne motoriek
Sterke vorderingen in de lagere schoolleeftijd
-> deeltelijk het gevolg van een grote toename van myeline (beschermlaag rond delen van
de zenuwcellen) in zenuwstelsel van 6-8j
-> grote hoeveelheid myeline zorgt ervoor dat elektrische prikkels zich sneller tussen
neuronen bewegen, krijgen spieren sneller boodschappen door en kunnen ze spieren beter
beheersen
Kleuters met duploblokken en lagere schoolkind met legoblokken
Typen op toetsenbord ipv gedetailleerde tekeningen maken
Veters strikken
2
