Plan van aanpak
Ondersteuning bij zelfmanagement en gezamenlijke besluitvorming
Theoretisch kader:
Zelfmanagement is het vermogen van een zorgvrager om zodanig om te gaan met een
aandoening of ziekte, dat het in het plaatje van hun leven past (Vilans, z.d.). Om
ondersteuning te bieden in een gesprek bij zelfmanagement is het belangrijk dat de
verpleegkundige een coachende rol aanneemt. Hierbij geeft een verpleegkundige
persoonsgerichte voorlichting en verzamelt hij of zij gegevens en analyseert. Er kan hierbij
gebruik worden gemaakt van het ASA-model. ASE is een afkorting voor Attitude (houding),
Sociale invloed en Effectiviteit. Met dit model kun je als verpleegkundige nagaan wat de
intentie van de zorgvrager is om het gezondheidsgedrag te veranderen (Rijksintituut voor
Volksgezondheid en Milieu , z.d.). Zo kun je bijvoorbeeld de voor- en nadelen bespreken, in
gaan op de coping stijlen of vragen wat de verwachtingen van de zorgvrager zijn. Coping
stijlen zijn manieren waarop een persoon omgaat met problemen en/of stress. Deze manier
van omgang wordt niet bepaald door de situatie zelf, maar vooral door de gedachten over
de situatie, een interpretatie van de situatie (Burgt & Mol, 2020). Deze interpretatie roept
gevoelens op en bepaalt hoe iemand reageert. Als zorgverlener is het hierbij belangrijk dat je
een luisterend oor biedt en niet oordeelt. Uiteindelijk ga je als zorgprofessional samen met
de patiënt een gezamenlijk besluit vormen, door middel van afstemming over de
mogelijkheden, wensen en doelen. Hierbij is het belangrijk dat je als verpleegkundige de
patiënt actief deel laat nemen, de keuzes bij de zorgvrager laat en hem/haar hierbij
ondersteunt. Je voert dit soort gesprekken wanneer een zorgvrager met een dilemma of
probleem zit en er zelf (emotioneel) niet meer uitkomt.
Leerdoelen: ik zou graag de voor en nadelen goed op een rijtje willen krijgen. Dit doe ik door
het verhaal samen te vatten. Dit vind ik nog lastig en daarom is het mijn leerdoel. Ook wil ik
goed worden in het doorvragen op sleutelwoorden. Ik merk dat ik dit niet doe en ik hierdoor
vastloop in het gesprek met de simulatiepatiënt.
Kale plan van aanpak:
Voorbereiding:
1. Vorige taken wegleggen en richten op nieuwe zorgvrager
2. Ruimte inrichten/ privacy/ veilige ruimte
3. Inlezen dossier
Inleiding:
4. Naam van de zorgvrager checken
5. Voorstellen; voornaam, achternaam en functie
6. Aanleiding bespreken
7. Verwachtingen van de zorgvrager in kaart brengen
8. Doel van het gesprek samen opstellen
9. Samen de agenda vaststellen
Kern algemene vaardigheden:
, 10. Actief luisteren: luisteren, samenvatten, doorvragen
11. Parafraseren
12. Gevoelsreflectie geven
13. Markeren
14. Samenvatten
15. Non-verbale communicatie
16. De patiënt bij onderzoek betrekken
17. Het ontwikkelen van een goede verstandhouding
18. Doorvragen
19. Probleem verhelderen
Kern:
Fase 1 de kwestie bespreken
20. Achterhaal de attitude van de zorgvrager (ASE-model)
21. Inventariseren behoeften, emoties, zienswijzen, ervaringskennis
22. Krijgt zicht op de coping strategieën van de zorgvrager
23. Samenwerkingsrelatie opbouwen
24. Krijgt zicht op irreële en belemmerende denkpatronen en probeert ze te veranderen
naar reële en motiverende denkpatronen (Attributie)\
25. ABCDE-model
26. Gericht vragen naar de mening van de zorgvrager
27. Aanmoedigen verhaal te doen
28. Open vragen stellen
29. Erkenning geven
Fase 2 de mogelijkheden bespreken
30. Behoeften van de patiënt bespreken
31. ASE-model
32. Mogelijke keuzes op een rij zetten
33. Vragen of er behoefte is aan informatie over andere mogelijke opties of suggesties
Fase 3 de voor- en nadelen bespreken
34. De voor- en nadelen bespreken
35. Afwegingen (laten) maken van verschillende mogelijkheden
36. Keuzehulp
Fase 4 de voorkeuren bespreken
37. Vaststellen wat de voorkeur van de patiënt is
38. Steun bieden
Fase 5 de beslissing nemen
39. Samenvatten
40. Keuze maken
41. ASE langslopen
Fase 6 terugkijken
42. Uitkomst bespreken en overwegingen samenvatten
Afsluiting:
43. Aangeven dat einde gesprek nadert 46 Doel behaald?
44. Slotsamenvatting 47 Vervolgafspraak?
45. Vangnet bieden 48 Afscheid nemen
Ondersteuning bij zelfmanagement en gezamenlijke besluitvorming
Theoretisch kader:
Zelfmanagement is het vermogen van een zorgvrager om zodanig om te gaan met een
aandoening of ziekte, dat het in het plaatje van hun leven past (Vilans, z.d.). Om
ondersteuning te bieden in een gesprek bij zelfmanagement is het belangrijk dat de
verpleegkundige een coachende rol aanneemt. Hierbij geeft een verpleegkundige
persoonsgerichte voorlichting en verzamelt hij of zij gegevens en analyseert. Er kan hierbij
gebruik worden gemaakt van het ASA-model. ASE is een afkorting voor Attitude (houding),
Sociale invloed en Effectiviteit. Met dit model kun je als verpleegkundige nagaan wat de
intentie van de zorgvrager is om het gezondheidsgedrag te veranderen (Rijksintituut voor
Volksgezondheid en Milieu , z.d.). Zo kun je bijvoorbeeld de voor- en nadelen bespreken, in
gaan op de coping stijlen of vragen wat de verwachtingen van de zorgvrager zijn. Coping
stijlen zijn manieren waarop een persoon omgaat met problemen en/of stress. Deze manier
van omgang wordt niet bepaald door de situatie zelf, maar vooral door de gedachten over
de situatie, een interpretatie van de situatie (Burgt & Mol, 2020). Deze interpretatie roept
gevoelens op en bepaalt hoe iemand reageert. Als zorgverlener is het hierbij belangrijk dat je
een luisterend oor biedt en niet oordeelt. Uiteindelijk ga je als zorgprofessional samen met
de patiënt een gezamenlijk besluit vormen, door middel van afstemming over de
mogelijkheden, wensen en doelen. Hierbij is het belangrijk dat je als verpleegkundige de
patiënt actief deel laat nemen, de keuzes bij de zorgvrager laat en hem/haar hierbij
ondersteunt. Je voert dit soort gesprekken wanneer een zorgvrager met een dilemma of
probleem zit en er zelf (emotioneel) niet meer uitkomt.
Leerdoelen: ik zou graag de voor en nadelen goed op een rijtje willen krijgen. Dit doe ik door
het verhaal samen te vatten. Dit vind ik nog lastig en daarom is het mijn leerdoel. Ook wil ik
goed worden in het doorvragen op sleutelwoorden. Ik merk dat ik dit niet doe en ik hierdoor
vastloop in het gesprek met de simulatiepatiënt.
Kale plan van aanpak:
Voorbereiding:
1. Vorige taken wegleggen en richten op nieuwe zorgvrager
2. Ruimte inrichten/ privacy/ veilige ruimte
3. Inlezen dossier
Inleiding:
4. Naam van de zorgvrager checken
5. Voorstellen; voornaam, achternaam en functie
6. Aanleiding bespreken
7. Verwachtingen van de zorgvrager in kaart brengen
8. Doel van het gesprek samen opstellen
9. Samen de agenda vaststellen
Kern algemene vaardigheden:
, 10. Actief luisteren: luisteren, samenvatten, doorvragen
11. Parafraseren
12. Gevoelsreflectie geven
13. Markeren
14. Samenvatten
15. Non-verbale communicatie
16. De patiënt bij onderzoek betrekken
17. Het ontwikkelen van een goede verstandhouding
18. Doorvragen
19. Probleem verhelderen
Kern:
Fase 1 de kwestie bespreken
20. Achterhaal de attitude van de zorgvrager (ASE-model)
21. Inventariseren behoeften, emoties, zienswijzen, ervaringskennis
22. Krijgt zicht op de coping strategieën van de zorgvrager
23. Samenwerkingsrelatie opbouwen
24. Krijgt zicht op irreële en belemmerende denkpatronen en probeert ze te veranderen
naar reële en motiverende denkpatronen (Attributie)\
25. ABCDE-model
26. Gericht vragen naar de mening van de zorgvrager
27. Aanmoedigen verhaal te doen
28. Open vragen stellen
29. Erkenning geven
Fase 2 de mogelijkheden bespreken
30. Behoeften van de patiënt bespreken
31. ASE-model
32. Mogelijke keuzes op een rij zetten
33. Vragen of er behoefte is aan informatie over andere mogelijke opties of suggesties
Fase 3 de voor- en nadelen bespreken
34. De voor- en nadelen bespreken
35. Afwegingen (laten) maken van verschillende mogelijkheden
36. Keuzehulp
Fase 4 de voorkeuren bespreken
37. Vaststellen wat de voorkeur van de patiënt is
38. Steun bieden
Fase 5 de beslissing nemen
39. Samenvatten
40. Keuze maken
41. ASE langslopen
Fase 6 terugkijken
42. Uitkomst bespreken en overwegingen samenvatten
Afsluiting:
43. Aangeven dat einde gesprek nadert 46 Doel behaald?
44. Slotsamenvatting 47 Vervolgafspraak?
45. Vangnet bieden 48 Afscheid nemen
