Samenvatting MBO Sport en
Bewegen — Niveau 3/4 2026
UITGEBREIDE EDITIE — Anatomie, Training,
Sportbegeleiding, Doelgroepen, EHBO,
Veiligheid + 20 Oefenvragen
Complete Examenvoorbereiding
Versie: 2026 — UITGEBREIDE EDITIE
Geschikt voor: MBO Sport en Bewegen, Sport- en
Bewegingscoördinator, Sportleider
Inhoud: Anatomie + training + sportbegeleiding + doelgroepen + EHBO
+ veiligheid + 20 oefenvragen
Omvang: 25+ pagina's
⭐ Geslaagd? Laat een review achter op Stuvia!
DEEL 1: ANATOMIE EN FYSIOLOGIE
1.1 Bewegingsapparaat
Skelet (206 botten!):
, → Functies: steun, bescherming, beweging, mineraalopslag,
→ Wervelkolom: 7 cervicaal + 12 thoracaal + 5 lumbaal + s
→ Lordose: hol (nek, onderrug!) | Kyfose: bol (bovenrug
→ Gewrichten:
→ Scharniergewricht: elleboog, knie (1 richting!)
→ Kogelgewricht: schouder, heup (ALLE richtingen!)
→ Draaigewricht: pols, atlas-axis (rotatie!)
→ Banden/ligamenten: bot-bot (stabiliteit → kruisbanden k
→ Pezen: spier-bot (Achillespees!)
→ Kraakbeen: schokdemper (meniscus knie!)
Spieren (640+!):
→ Dwarsgestreept: skeletspieren (WILLEKEURIG!)
→ Glad: organen (ONWILLEKEURIG!)
→ Hartspier: uniek (NOOIT moe → levenslang!)
→ Spiersamentrekking:
→ Concentrisch: spier KORTER (bicepscurl omhoog!)
→ Eccentrisch: spier LANGER (bicepscurl omlaag → contro
→ Isometrisch: spier EVEN lang (plank!)
→ Agonist: beweger (biceps bij buigen!)
→ Antagonist: tegenstander (triceps bij buigen!)
→ Grote spiergroepen: quadriceps, hamstrings, gluteus, de
→ Bewegingsvlakken:
→ Sagittaal: voor-achter (flexie/extensie!)
→ Frontaal: zijwaarts (abductie/adductie!)
→ Transversaal: rotatie (endorotatie/exorotatie!)
1.2 Energiesystemen
3 energiesystemen:
→ ATP-CP (fosfaatsysteem): 0-10 seconden → EXPLOSIEF!
→ Sprint, kogelstoten → MAXIMAAL maar: snel op!
→ Creatinefosfaat → ATP (anaëroob, geen zuurstof!)
→ Anaëroob lactisch: 10 sec - 2 min → INTENSIEF!
→ Glycolyse zonder O₂ → melkzuur!
→ 400m sprint, 100m zwemmen!
Bewegen — Niveau 3/4 2026
UITGEBREIDE EDITIE — Anatomie, Training,
Sportbegeleiding, Doelgroepen, EHBO,
Veiligheid + 20 Oefenvragen
Complete Examenvoorbereiding
Versie: 2026 — UITGEBREIDE EDITIE
Geschikt voor: MBO Sport en Bewegen, Sport- en
Bewegingscoördinator, Sportleider
Inhoud: Anatomie + training + sportbegeleiding + doelgroepen + EHBO
+ veiligheid + 20 oefenvragen
Omvang: 25+ pagina's
⭐ Geslaagd? Laat een review achter op Stuvia!
DEEL 1: ANATOMIE EN FYSIOLOGIE
1.1 Bewegingsapparaat
Skelet (206 botten!):
, → Functies: steun, bescherming, beweging, mineraalopslag,
→ Wervelkolom: 7 cervicaal + 12 thoracaal + 5 lumbaal + s
→ Lordose: hol (nek, onderrug!) | Kyfose: bol (bovenrug
→ Gewrichten:
→ Scharniergewricht: elleboog, knie (1 richting!)
→ Kogelgewricht: schouder, heup (ALLE richtingen!)
→ Draaigewricht: pols, atlas-axis (rotatie!)
→ Banden/ligamenten: bot-bot (stabiliteit → kruisbanden k
→ Pezen: spier-bot (Achillespees!)
→ Kraakbeen: schokdemper (meniscus knie!)
Spieren (640+!):
→ Dwarsgestreept: skeletspieren (WILLEKEURIG!)
→ Glad: organen (ONWILLEKEURIG!)
→ Hartspier: uniek (NOOIT moe → levenslang!)
→ Spiersamentrekking:
→ Concentrisch: spier KORTER (bicepscurl omhoog!)
→ Eccentrisch: spier LANGER (bicepscurl omlaag → contro
→ Isometrisch: spier EVEN lang (plank!)
→ Agonist: beweger (biceps bij buigen!)
→ Antagonist: tegenstander (triceps bij buigen!)
→ Grote spiergroepen: quadriceps, hamstrings, gluteus, de
→ Bewegingsvlakken:
→ Sagittaal: voor-achter (flexie/extensie!)
→ Frontaal: zijwaarts (abductie/adductie!)
→ Transversaal: rotatie (endorotatie/exorotatie!)
1.2 Energiesystemen
3 energiesystemen:
→ ATP-CP (fosfaatsysteem): 0-10 seconden → EXPLOSIEF!
→ Sprint, kogelstoten → MAXIMAAL maar: snel op!
→ Creatinefosfaat → ATP (anaëroob, geen zuurstof!)
→ Anaëroob lactisch: 10 sec - 2 min → INTENSIEF!
→ Glycolyse zonder O₂ → melkzuur!
→ 400m sprint, 100m zwemmen!
