Bedrijfseconomie samenvatting hoofdstuk 17 t/m 19 door Kjell Plantenga
§17.1
Wanneer een onderneming de voorraad vaste kapitaalgoederen uitbreidt, zijn dat de
uitbreidingsinvesteringen. Door uitbreidingsinvesteringen neemt de productiecapaciteit toe.
Dit is de maximaal haalbare productieomvang die een onderneming in een bepaalde periode
kan realiseren met de beschikbare productiemiddelen.
Vaste kapitaalgoederen hebben last van technische of economische veroudering. Bij
technische slijtage verminderen vaste kapitaalgoederen in waarde door het gebruik en het
verloop van de tijd. Bij economische veroudering dalen vaste kapitaalgoederen in waarde
door nieuwe technische veranderingen. Er is sprake van vervangingsinvesteringen als een
verouderde machine moet worden vervangen door een andere.
Elk besluit van een onderneming neemt risico met zich mee. Een onderneming probeert vaak
de onzekerheden zo klein mogelijk te maken, dat noemen we risicoreductie.
Het verschil tussen de geldstroom die de onderneming door de investering ontvangt en de
geldstroom die zij uitgeeft, noemen we de cashflow. De cashflow bestaat uit alle
ontvangsten en uitgaven die voortkomen uit een project. We kunnen op 3 momenten de
cashflow bepalen: aan het begin van de looptijd, tijdens de looptijd en aan het eind van de
looptijd.
Begin: De nodige vaste en vlottende activa worden aangeschaft. Op dat moment is er een
negatieve cashflow ter waarde van de uitgaven.
Cashflow begin looptijd = investeringen
Tijdens: cashflow is gelijk aan de verwachte ontvangsten verminderd met de verwachte
uitgaven. Dit komt er op neer: omzet – kosten = nettowinst + afschrijvingskosten
Einde: De verwachte opbrengst bij verkoop na afloop van het project noemen we de
restwaarde.
Cashflow einde looptijd = desinvesteringen (restwaarde).
§17.2
De terugverdientijd is de periode waarin de investering zichzelf terugverdient met behulp
van de jaarlijkse cashflows. Zie voorbeeld 17.2 hoe je terugverdientijd moet berekenen.
Wat zijn de voordelen van de terugverdientijd:
De berekening van de terugverdientijd is eenvoudig
Deze methode houdt rekening met de onzekerheid die aan een investeringsproject is
verbonden.
Wat zijn de nadelen van de terugverdientijd:
De methode houdt geen rekening met interest.
De terugverdientijd verwaarloost de verdeling van de cashflows over de verschillende
perioden.
Cashflows die na de terugverdienperiode binnenkomen, worden verwaarloosd.
§17.3
De nettocontantewaardemethode betrekt alle cashflows in de berekening en houdt in
tegenstelling tot de terugverdientijd wel rekening met de tijdstippen waarop de cashflows
worden ontvangen. Is de netto contante waarde positief, dan investeren we, is het negatief,
dan investeren we niet.
, Voorbeeld:
200.000 x 1,09-1 + 200.000 x 1,09-2 + 150.000 x 1,09-3 + 100.000 x 1,09-4 (voorbeeld 17.5)
= €538.493-500.000= 38.493, dus is de investering aanvaardbaar.
Je kunt ook een formule gebruiken:
−n
r −1
C n=a(−1) ∙ −1
r −1
De nettocontantewaardemethode kent ook een nadeel. De methode houdt rekening met de
tijdvoorkeur doordat we de toekomstige cashflows contant maken. Daarbij nemen we aan
dat we die cashflows min of meer met zekerheid kunnen voorspellen. Als de periode langer
is, wordt het steeds moeilijker om nauwkeurige voorspellingen doen en daar houdt de
methode geen rekening mee.
Als de restwaarde niet is inbegrepen bij de cashflows, dan doe je dat op een andere manier
(zie voorbeeld 17.9).
§17.4
Bij een investeringsproject is er altijd sprake van onzekerheid. Je kunt de cashflow,
uitgangsgegevens, looptijd, restwaarde, rentabiliteitseis of disconteringsvoet aanpassen om
te kijken hoe de uitkomsten zijn als de toekomst wat anders verloopt dan je nu verwacht.
Ook kun je de uitkomsten met telkens een of meer aangepaste gegevens opnieuw
berekenen. Dit is een gevoeligheidsanalyse.
We hebben ook technieken om de waarde van een onderneming te bepalen. Zoals
berekeningen op basis van de intrinsieke waarde, liquidatiewaarde, rentabiliteitswaarde,
marktwaarde en discounted cashflow methode.
Rentabiliteitswaarde: we berekenen dit door de contante waarde te bepalen van alle voor
de toekomst verwachte winstbedragen. We berekenen dan de rentabiliteitswaarde door de
jaarlijkse winstbedragen te delen door het geëiste percentage.
Marktwaarde: de waarde die de markt bereid is te betalen.
Discounted cashflow methode: bepaalt de waarde van de onderneming als de contante
waarde van de jaarlijkse verwachte cashflow.
§18.1
Het aandelenkapitaal is een onderdeel van het eigen vermogen. Het eigen vermogen vormt
een buffer om mogelijke verliezen op te vangen. Dat is een garantiefunctie van het eigen
vermogen.
De bv/nv komt aan het aandelenkapitaal door aandelen uit te geven, dat noemen we
emitteren. Een aandeel is een bewijs van deelname in het eigen vermogen van een bv/nv. Bij
een bv worden aandelen geregistreerd in het aandeelhoudersregister en bij een nv worden
aandelen vaak elektronisch bewaard door een bank.
Nominale waarde: bedrag dat op het aandeel staat.
Koerswaarde: bedrag dat je voor het aandeel moet betalen als je het wilt kopen.
Wanneer een nv het aandelenkapitaal wil uitbreiden, besluit ze tot een emissie van
aandelen. De nv stelt een prijs vast voor de nieuwe aandelen, de emissiekoers.
Het maatschappelijk aandelenkapitaal is het totaalbedrag dat de nv aan nominaal
aandelenkapitaal nodig denkt te hebben en tot welk bedrag een nv maximaal aandelen mag
uitgeven.
Het geplaatst aandelenkapitaal is het maatschappelijk aandelenkapitaal verminder met het
bedrag van de niet-uitgegeven aandelen (aandelen in portefeuille).
§17.1
Wanneer een onderneming de voorraad vaste kapitaalgoederen uitbreidt, zijn dat de
uitbreidingsinvesteringen. Door uitbreidingsinvesteringen neemt de productiecapaciteit toe.
Dit is de maximaal haalbare productieomvang die een onderneming in een bepaalde periode
kan realiseren met de beschikbare productiemiddelen.
Vaste kapitaalgoederen hebben last van technische of economische veroudering. Bij
technische slijtage verminderen vaste kapitaalgoederen in waarde door het gebruik en het
verloop van de tijd. Bij economische veroudering dalen vaste kapitaalgoederen in waarde
door nieuwe technische veranderingen. Er is sprake van vervangingsinvesteringen als een
verouderde machine moet worden vervangen door een andere.
Elk besluit van een onderneming neemt risico met zich mee. Een onderneming probeert vaak
de onzekerheden zo klein mogelijk te maken, dat noemen we risicoreductie.
Het verschil tussen de geldstroom die de onderneming door de investering ontvangt en de
geldstroom die zij uitgeeft, noemen we de cashflow. De cashflow bestaat uit alle
ontvangsten en uitgaven die voortkomen uit een project. We kunnen op 3 momenten de
cashflow bepalen: aan het begin van de looptijd, tijdens de looptijd en aan het eind van de
looptijd.
Begin: De nodige vaste en vlottende activa worden aangeschaft. Op dat moment is er een
negatieve cashflow ter waarde van de uitgaven.
Cashflow begin looptijd = investeringen
Tijdens: cashflow is gelijk aan de verwachte ontvangsten verminderd met de verwachte
uitgaven. Dit komt er op neer: omzet – kosten = nettowinst + afschrijvingskosten
Einde: De verwachte opbrengst bij verkoop na afloop van het project noemen we de
restwaarde.
Cashflow einde looptijd = desinvesteringen (restwaarde).
§17.2
De terugverdientijd is de periode waarin de investering zichzelf terugverdient met behulp
van de jaarlijkse cashflows. Zie voorbeeld 17.2 hoe je terugverdientijd moet berekenen.
Wat zijn de voordelen van de terugverdientijd:
De berekening van de terugverdientijd is eenvoudig
Deze methode houdt rekening met de onzekerheid die aan een investeringsproject is
verbonden.
Wat zijn de nadelen van de terugverdientijd:
De methode houdt geen rekening met interest.
De terugverdientijd verwaarloost de verdeling van de cashflows over de verschillende
perioden.
Cashflows die na de terugverdienperiode binnenkomen, worden verwaarloosd.
§17.3
De nettocontantewaardemethode betrekt alle cashflows in de berekening en houdt in
tegenstelling tot de terugverdientijd wel rekening met de tijdstippen waarop de cashflows
worden ontvangen. Is de netto contante waarde positief, dan investeren we, is het negatief,
dan investeren we niet.
, Voorbeeld:
200.000 x 1,09-1 + 200.000 x 1,09-2 + 150.000 x 1,09-3 + 100.000 x 1,09-4 (voorbeeld 17.5)
= €538.493-500.000= 38.493, dus is de investering aanvaardbaar.
Je kunt ook een formule gebruiken:
−n
r −1
C n=a(−1) ∙ −1
r −1
De nettocontantewaardemethode kent ook een nadeel. De methode houdt rekening met de
tijdvoorkeur doordat we de toekomstige cashflows contant maken. Daarbij nemen we aan
dat we die cashflows min of meer met zekerheid kunnen voorspellen. Als de periode langer
is, wordt het steeds moeilijker om nauwkeurige voorspellingen doen en daar houdt de
methode geen rekening mee.
Als de restwaarde niet is inbegrepen bij de cashflows, dan doe je dat op een andere manier
(zie voorbeeld 17.9).
§17.4
Bij een investeringsproject is er altijd sprake van onzekerheid. Je kunt de cashflow,
uitgangsgegevens, looptijd, restwaarde, rentabiliteitseis of disconteringsvoet aanpassen om
te kijken hoe de uitkomsten zijn als de toekomst wat anders verloopt dan je nu verwacht.
Ook kun je de uitkomsten met telkens een of meer aangepaste gegevens opnieuw
berekenen. Dit is een gevoeligheidsanalyse.
We hebben ook technieken om de waarde van een onderneming te bepalen. Zoals
berekeningen op basis van de intrinsieke waarde, liquidatiewaarde, rentabiliteitswaarde,
marktwaarde en discounted cashflow methode.
Rentabiliteitswaarde: we berekenen dit door de contante waarde te bepalen van alle voor
de toekomst verwachte winstbedragen. We berekenen dan de rentabiliteitswaarde door de
jaarlijkse winstbedragen te delen door het geëiste percentage.
Marktwaarde: de waarde die de markt bereid is te betalen.
Discounted cashflow methode: bepaalt de waarde van de onderneming als de contante
waarde van de jaarlijkse verwachte cashflow.
§18.1
Het aandelenkapitaal is een onderdeel van het eigen vermogen. Het eigen vermogen vormt
een buffer om mogelijke verliezen op te vangen. Dat is een garantiefunctie van het eigen
vermogen.
De bv/nv komt aan het aandelenkapitaal door aandelen uit te geven, dat noemen we
emitteren. Een aandeel is een bewijs van deelname in het eigen vermogen van een bv/nv. Bij
een bv worden aandelen geregistreerd in het aandeelhoudersregister en bij een nv worden
aandelen vaak elektronisch bewaard door een bank.
Nominale waarde: bedrag dat op het aandeel staat.
Koerswaarde: bedrag dat je voor het aandeel moet betalen als je het wilt kopen.
Wanneer een nv het aandelenkapitaal wil uitbreiden, besluit ze tot een emissie van
aandelen. De nv stelt een prijs vast voor de nieuwe aandelen, de emissiekoers.
Het maatschappelijk aandelenkapitaal is het totaalbedrag dat de nv aan nominaal
aandelenkapitaal nodig denkt te hebben en tot welk bedrag een nv maximaal aandelen mag
uitgeven.
Het geplaatst aandelenkapitaal is het maatschappelijk aandelenkapitaal verminder met het
bedrag van de niet-uitgegeven aandelen (aandelen in portefeuille).
