Samenvatting Psychologie orthopedagogie semester 1

HST1 Psychologie als wetenschap (Goedele)

wat?
-​ vrs stromingen, kijk op de mens
-​ diverse stromingen 19e - nu
-​ psychodynamische theorie vs behaviorisme
-​ gevold lostaande stromingen
-​ einde eeuw : nieuwe stromingen verder met bouwstenen oude nu evidence
based

1.​ Kenmerken vd wetenschap

domein
-​ onderwerp bp wetenschap / discipline
-​ vrs stromingen binnen psy concentreren vrs ondw

hypothesen en theorieën
-​ systematische & hiërarchische ordeninf
-​ v inzichten & causale verbanden
-​ over bp gebied werkelijkheid

reductie
-​ wetenschap = reductie (vereenvoudiging werkelijkheid)
-​ het isoleren v deelsystemen (onderzoek isoleren)
-​ iedere psychologische theorie faalt

intersubjectieve overeenstemming
-​ geldig / waar voor elk v een aantal subjecten

formulering
-​ nauwkeurig
-​ communiceerbaar
-​ afbakenen vakgebied, weren van buitenstaanders

voortgang
-​ wetenschap evolueert (cyclisch gebeuren)
-​ paradigmas, volgen op elkaar en tijdsgebonden
​ ​ ⇒ samenhangende wtsvh visies, theoriën, kaders, onderzoeksmethoden
​ ​ ⇒ referentiekader; welke vragen, oplossen?
-​ cyclische voortgang
​ ​ ⇒ feiten
​ ​ ⇒ hypothesen
​ ​ ⇒ toetsen in onderzoeksopzet
​ ​ ⇒ integreren v theorie

kritisch (intersubjectiviteit)
-​ oordeel v een panel wetenschappers



1

, 2.​ Methoden

-​ mensenkennis
-​ niet-psychometrische methoden
-​ psychometrsche methoden

mensenkennis
versus wetenschappelijk psychologische kennis = subjectief

niet psychometrische methoden

●​ observatie
○​ participerende observatie

●​ introspectie
○​ bij zichzelf vastgestelde gedachtes en gevoelens
○​ innerlijke zelfwaarneming

●​ intervieuw

●​ anamnese =ONTSTAANSGESCHIEDENIS VD ONTWIKKELING v bp problematiek
​ ​ = GEVALSGESCHIEDENIS ZOALS DEZE SUBJECTIEF DOOR ​
​ ​ ​ PERSOON IS ERVAREN + WEERGEVEN
⇒ zonder oordeel
⇒ omgeving niet enkel client (allemaal vtrs verhaal)

●​ gevalstudie
​ ⇒ intensieve bestudering 1
​ ⇒ globaal inzicht verkrijgen
​ ⇒ multidisciplinaire benaderingswijze
-​ med ggvs
-​ anamnese
-​ vragenlijst
-​ interview
-​ testuitslag
○​ voordelen
○​ nadelen

●​ projectieve testen
○​ Thematische Apperceptie Test (Murray 1930)
○​ rorschachtest
○​ familie in dieren

Projecteren = eigen gevoelens, gedachten, drijfvzeren niet bewust erkend maar bij
ander legt
⇒ bruikbaar diagnogstiek & therapie



2

,psychometrische methoden
-​ experiment
-​ correlationeel onderzoek
-​ testen

●​ experiment
○​ steekproef
-​ populatie; grote groep
-​ steekproef; beperkte groep uit grote groep
-​ at random steekproeftrekking; willekeurig, !voldoende groot!
-​ representatief
-​ controlegroep; 1 groep die “niet” betrokken is experiment , ​​
effect onafhankelijke variabele nagaan
-​ condities; verschillende situaties waar proefprs terecht kan komen
○​ variabelen
-​ grootheid
-​ vrs waarden
-​ te meten

○​ dubbel blind; men weet niet wie voor hem staat
-​ controlegroep?
-​ conditie?

○​ isolerende variatie; omstandigheden zvm gelijk houden

○​ ethisch verantwoord !

⇒ onderzoeken v verband tss 2 variablen
⇒ 1 variable wordt gemanipuleerd (experimentele groep)

-​ onafhankelijke variabele ⇒ onderzoeker manipuleert
-​ afhankelijke variabele ⇒ varieert deze bij veranderingen in onafhankelijke
​ ​ ​ ​ ​ ⇒ voorspelling, geen controle

door het manipuleren kunnen we aantonen causaal verband

●​ Correlationeel onderzoek ; er worden geen variabelen gemanipuleerd
○​ men onderzoekt in welke mate verbanden in ene variabele samengaan met
veranderingen in andere variabele

-​ positieve correlatie; 2x hoog / 2x laag = samenhang
-​ negatieve correlatie; ene hoog andere laag
-​ geen correlatie

*correlatiecoëfficiënt
-​ groter of gelijk aan nul = positief



3

, -​ lager of gelijk aan nul = negatief
-​ 0 = geen correlatie
●​ Testen
○​ validiteit
​ ​ ⇒ het moet geldig zijn, meet de test wat hij zegt te meten
○​ betrouwbaarheid
​ ​ ⇒ correctheid, nauwkeurig en constant
○​ normering
​ ​ ⇒ ‘normal’ range, vergelijken scores v vergelijkbare groep
○​ standaardisatie
​ ​ ⇒ nauwgezet, handleiding (hoe, mag en niet mag, ……)

HST2 (Leen)

1.​ Dodo Bird Verdict (placebo theorie)

soorten aanpak
-​ clientgericht; humanistische
​ ⇒ visie
-​ cognitieve gedragstherapie
​ ⇒ denkpatroon bijsturen
-​ psychoanalyse
​ ⇒ focus verleden ‘de zetel’
-​ systeemtherapie
​ ⇒ gezin, contextwerking
-​ oplossinggerichte therapie
​ ⇒ oplossing
-​ mindfulness
​ ⇒ wat wil je kunnen ⇔ psychoanalyse
-​ lichaamsgerichte therapie
​ ⇒ lichaam
-​ neuropsychologie
​ ⇒ link gedrag ⇔ hersenen

dodo bird ⇒ (alice in wonderland) iedereen wordt droog
⇒ alles komt uit op zelfde effect

Saul Rozensweig “het maakt niet uit wat je doet als het maar effect heeft”


taart van Lambert 1992
⇒ verklaring dodo bird




4