1
Geskiedenis
Graad 12
Kwartaal 2/ Vraestel 2
2025
Hulpbronne: @IMPAQ JUN 2024, WKOD JUN 2022,
WKOD Hersieningspakket 2023. DBE JIT 2024.
BEELDE: CANVA.COM
Sommige inligting word herhaal, ek wys jou die verskillende maniere waarop dieselfde
inligting gevra word. Ek moedig jou aan om die berekenings-/illustrasievrae te beantwoord.
LET WEL:Jy MOET Kwartaal 1 se notas saam met Kwartaal 2 se notas bestudeer. Indien jy
nie Kwartaal 1 se notas gekoop het nie, kontak asseblief .
BELANGRIK
Die antwoorde op die paragraaf- en opstelvrae in hierdie notas word in kolpuntvorm
aangebied om jou te help om die belangrikste feite makliker te bestudeer en te verstaan.
Wanneer jy egter in 'n toets of eksamen antwoord, moet jy hierdie punte in volsinne en
paragrawe ontwikkel. Gebruik die kolpunte as 'n riglyn om jou eie vloeiende, goed
gestruktureerde antwoorde te skryf.
Juffrou Ansie
Sterkte.
Inhoud:
Afdeling A: Brongebaseerde vrae 2
1. Krisis van Apartheid: Interne Weerstand 2
2. Waarheids- en Versoeningskommissie (WVK) 25
Afdeling B: Opstelvrae 41
3. Swart Bewussyn 41
4. Onderhandelde Skikking en GNU 46
@Juffrou_Ansie
, 2
5. Einde van die Koue Oorlog en die gebeure van 1989 49
Afdeling A: Brongebaseerde vrae
1. Krisis van Apartheid: Interne Weerstand
Watter rol het die Verenigde Demokratiese Front (UDF) gespeel in die vereniging van
opposisiegroepe teen die hervormings van die Botha-regering in die 1980's? @IMPAQ
Junie 2024
BRON 1A: Die uittreksel hieronder is uit 'n artikel deur J. Brooks Spencer in die Daily
Maverick, 22 Augustus 2013, getiteld: "Die UDF op 30: 'n Organisasie wat apartheid se
fondament geskud het". Dit gee inligting oor die vorming van die United Democratic
Front.
In Januarie 1983, tydens 'n vergadering van die Transvaalse anti-SAIC (die SA Indiese
Raadskomitee), het eerwaarde Allan Boesak Suid-Afrikaners opgeroep om 'n "verenigde
front" van kerke, burgerlike samelewings, vakbonde, studenteorganisasies en
sportliggame te vorm om apartheid teen te staan. 'n Voortdurende debat na sy toespraak
het gelei tot 'n "groot idee" – die skepping van 'n koalisie van nie-rassige organisasies
regoor die land.
As akademikus en historikus aan die Universiteit van Kaapstad het Jeremy Seekings die
volgende oor die ontstaan van die UDF geskryf: "Die UDF is gebore uit besorgdheid om
die grondwetlike hervormings wat deur die staat voorgestel is, teen te staan, met die doel
om gekleurde en Indiese Suid-Afrikaners in 'n koalisie te nomineer om 'n hervormde
weergawe van apartheid te ondersteun. Die UDF is gevorm in teenstelling met die
voortgesette uitsluiting van swart mense, sowel as die voortdurende teenkanting teen die
ongelyke manier waarop die apartheidstaat slegs gekleurde en Indiese mense in 'n pro-
apartheid-koalisie insluit."
Teen die einde van Julie het 'n werkgroep besluit om hierdie nuwe Nasionale Front
bekend te stel. Dit is op 20 Augustus van stapel gestuur, 'n datum wat doelbewus gekies
is om die regering se bekendstelling van wetgewing deur die sogenaamde
driekamerparlement teen te werk. Die organiseerders het ooreengekom oor 'n logo vir die
UDF en hul eerste openbare slagspreuk – "UDF Verenig, Apartheid Verdeel". Hul volgende
besluit was dat enige groep wat met regeringsstrukture, sowel as met
tuislandstaatstrukture (die "Bantustans") werk, of groepe wat die toenemend sigbare
sport- en kulturele boikotte verbreek, nie toegelaat sal word om by die nuwe UDF aan te
sluit nie.
(Bron: https://tinyurl.com/msu7p5cb | Besoek op 22 Januarie 2024)
@Juffrou_Ansie
, 3
Organisasies wat Allan Boesak bymekaar gebring het om deel te vorm van die UDF
• Kerke
• Burgerlike Organisasies
• Vakbonde
• Studente-organisasies
• Sportliggame
Wie, volgens die bron, is nie toegelaat om by die UDF
aan te sluit nie?
• Enige groep wat met regeringsstrukture saamwerk.
• Groepe wat met die tuislandstaatstrukture
saamwerk ("die Bantoestans").
• Groepe wat die toenemend sigbare sport- en
kultuurboikotte verbreek
Die sogenaamde "groot idee" was waarna Allan
Boesak verwys het.
• Die idee van die UDF was om 'n inklusiewe beweging te skep wat bestaan uit mense
van alle rasse in Suid-Afrika.
• Die "groot idee" het verwys na die skepping van 'n breë en diverse koalisie van
organisasies regoor Suid-Afrika om apartheid teen te staan.
Lewer kommentaar oor waarom die staat hervormings voorgestel het deur gekleurde
en Indiese Suid-Afrikaners in 'n koalisie te benoem.
• Hulle het ten doel gehad om die verenigde front teen apartheid te verswak deur 'n kloof
tussen swart Suid-Afrikaners en ander groepe te skep.
• Hulle wou "progressief" voorkom deur sommige groepe in te sluit om internasionale
steun te werf en moontlik binnelandse kritici te paai.
• Hulle het gedink dat 'n pro-apartheid-koalisie van kleurlinge en Indiërs as 'n buffer
tussen die wit minderheidsregering en die swart meerderheid kon dien, wat moontlik
die druk vir meer wesenlike hervormings kon versag.
_________________________________________________________________
BRON 1B: Die bron hieronder is 'n uittreksel uit die artikel "The united democratic front
and township revolt", gepubliseer deur Mark Swilling, in Work in Progress, 9
September 1987. Dit verduidelik die rol van die UDF teen Botha se hervormings.
@Juffrou_Ansie
, 4
Die eerste fase van UDF-aktiwiteite het begin toe dit gestig is om landwye teenkanting teen
die nuwe grondwet en Koornhof-wetsontwerpe te organiseer. Die daaropvolgende
suksesvolle boikotte teen die driekamerparlement en swart plaaslike owerhede het die staat
se hervormingsinisiatiewe 'n ernstige knou toegedien. Die sukses van die boikottaktiek het die
UDF as 'n lewensvatbare ekstra-parlementêre alternatief gevestig.
Die UDF-slagspreuk, wat hierdie doelwit uitdruk, staan bekend as "Apartheid Verdeel, UDF
Verenig". Op hierdie stadium was die doel van die UDF nie om alternatiewe vir apartheid voor
te stel of om organisatoriese strukture te vestig wat ontwerp is om 'n langtermynstryd te
handhaaf nie. In plaas daarvan het die front daarop gemik om die taktiek van verdeeldheid
deur staatshervorming teen te werk deur te vra vir maksimum eenheid van die onderdruktes
en hulle aan te spoor om apartheid te verwerp deur te weier om te stem.
Die township-opstand is egter nie veroorsaak deur strategieë wat deur die UDF se nasionale
leierskap geformuleer en geïmplementeer is nie. Buiten belangrike nasionale veldtogte
(byvoorbeeld die swart plaaslike owerhede se verkiesingsboikotte van 1983-84 en die anti-
driekamer parlementêre veldtogte), het die mag van weerstand van onder af gekom,
aangesien gemeenskappe op hul haglike lewensomstandighede gereageer het.
Soos die plaaslike stryd versprei het, het die UDF 'n belangrike rol gespeel in die
verteenwoordiging van nasionale eise vir die aftakeling van apartheid. Swart gemeenskappe is
ingetrek in 'n nasionale beweging wat geglo het dat die oordrag van politieke mag aan
verteenwoordigers van die meerderheid 'n voorwaarde was vir die verwesenliking van basiese
ekonomiese eise. Dit sluit in ordentlike skuiling, goedkoop vervoer, behoorlike gesondheidsorg,
voldoende onderwys, die reg om grond te beset en die reg op 'n goeie lewensvatbare loon.
(Bron: https://tinyurl.com/5y756x9f | Ontsluit op 22 Januarie 2024)
Die basiese ekonomiese eise wat die UDF namens die swart gemeenskappe ingestel
het.
• Ordentlike skuiling
• Goedkoop vervoer
• Behoorlike gesondheidsorg
• Voldoende onderwys
• Die reg om grond te beset
• Hy is geregtig op 'n leefbare loon
Driekamerparlement
• Die driekamerparlement was 'n hervormingsmaatreël van die apartheidsregering waarin
Indiërs beperkte sê gehad het.
@Juffrou_Ansie
Geskiedenis
Graad 12
Kwartaal 2/ Vraestel 2
2025
Hulpbronne: @IMPAQ JUN 2024, WKOD JUN 2022,
WKOD Hersieningspakket 2023. DBE JIT 2024.
BEELDE: CANVA.COM
Sommige inligting word herhaal, ek wys jou die verskillende maniere waarop dieselfde
inligting gevra word. Ek moedig jou aan om die berekenings-/illustrasievrae te beantwoord.
LET WEL:Jy MOET Kwartaal 1 se notas saam met Kwartaal 2 se notas bestudeer. Indien jy
nie Kwartaal 1 se notas gekoop het nie, kontak asseblief .
BELANGRIK
Die antwoorde op die paragraaf- en opstelvrae in hierdie notas word in kolpuntvorm
aangebied om jou te help om die belangrikste feite makliker te bestudeer en te verstaan.
Wanneer jy egter in 'n toets of eksamen antwoord, moet jy hierdie punte in volsinne en
paragrawe ontwikkel. Gebruik die kolpunte as 'n riglyn om jou eie vloeiende, goed
gestruktureerde antwoorde te skryf.
Juffrou Ansie
Sterkte.
Inhoud:
Afdeling A: Brongebaseerde vrae 2
1. Krisis van Apartheid: Interne Weerstand 2
2. Waarheids- en Versoeningskommissie (WVK) 25
Afdeling B: Opstelvrae 41
3. Swart Bewussyn 41
4. Onderhandelde Skikking en GNU 46
@Juffrou_Ansie
, 2
5. Einde van die Koue Oorlog en die gebeure van 1989 49
Afdeling A: Brongebaseerde vrae
1. Krisis van Apartheid: Interne Weerstand
Watter rol het die Verenigde Demokratiese Front (UDF) gespeel in die vereniging van
opposisiegroepe teen die hervormings van die Botha-regering in die 1980's? @IMPAQ
Junie 2024
BRON 1A: Die uittreksel hieronder is uit 'n artikel deur J. Brooks Spencer in die Daily
Maverick, 22 Augustus 2013, getiteld: "Die UDF op 30: 'n Organisasie wat apartheid se
fondament geskud het". Dit gee inligting oor die vorming van die United Democratic
Front.
In Januarie 1983, tydens 'n vergadering van die Transvaalse anti-SAIC (die SA Indiese
Raadskomitee), het eerwaarde Allan Boesak Suid-Afrikaners opgeroep om 'n "verenigde
front" van kerke, burgerlike samelewings, vakbonde, studenteorganisasies en
sportliggame te vorm om apartheid teen te staan. 'n Voortdurende debat na sy toespraak
het gelei tot 'n "groot idee" – die skepping van 'n koalisie van nie-rassige organisasies
regoor die land.
As akademikus en historikus aan die Universiteit van Kaapstad het Jeremy Seekings die
volgende oor die ontstaan van die UDF geskryf: "Die UDF is gebore uit besorgdheid om
die grondwetlike hervormings wat deur die staat voorgestel is, teen te staan, met die doel
om gekleurde en Indiese Suid-Afrikaners in 'n koalisie te nomineer om 'n hervormde
weergawe van apartheid te ondersteun. Die UDF is gevorm in teenstelling met die
voortgesette uitsluiting van swart mense, sowel as die voortdurende teenkanting teen die
ongelyke manier waarop die apartheidstaat slegs gekleurde en Indiese mense in 'n pro-
apartheid-koalisie insluit."
Teen die einde van Julie het 'n werkgroep besluit om hierdie nuwe Nasionale Front
bekend te stel. Dit is op 20 Augustus van stapel gestuur, 'n datum wat doelbewus gekies
is om die regering se bekendstelling van wetgewing deur die sogenaamde
driekamerparlement teen te werk. Die organiseerders het ooreengekom oor 'n logo vir die
UDF en hul eerste openbare slagspreuk – "UDF Verenig, Apartheid Verdeel". Hul volgende
besluit was dat enige groep wat met regeringsstrukture, sowel as met
tuislandstaatstrukture (die "Bantustans") werk, of groepe wat die toenemend sigbare
sport- en kulturele boikotte verbreek, nie toegelaat sal word om by die nuwe UDF aan te
sluit nie.
(Bron: https://tinyurl.com/msu7p5cb | Besoek op 22 Januarie 2024)
@Juffrou_Ansie
, 3
Organisasies wat Allan Boesak bymekaar gebring het om deel te vorm van die UDF
• Kerke
• Burgerlike Organisasies
• Vakbonde
• Studente-organisasies
• Sportliggame
Wie, volgens die bron, is nie toegelaat om by die UDF
aan te sluit nie?
• Enige groep wat met regeringsstrukture saamwerk.
• Groepe wat met die tuislandstaatstrukture
saamwerk ("die Bantoestans").
• Groepe wat die toenemend sigbare sport- en
kultuurboikotte verbreek
Die sogenaamde "groot idee" was waarna Allan
Boesak verwys het.
• Die idee van die UDF was om 'n inklusiewe beweging te skep wat bestaan uit mense
van alle rasse in Suid-Afrika.
• Die "groot idee" het verwys na die skepping van 'n breë en diverse koalisie van
organisasies regoor Suid-Afrika om apartheid teen te staan.
Lewer kommentaar oor waarom die staat hervormings voorgestel het deur gekleurde
en Indiese Suid-Afrikaners in 'n koalisie te benoem.
• Hulle het ten doel gehad om die verenigde front teen apartheid te verswak deur 'n kloof
tussen swart Suid-Afrikaners en ander groepe te skep.
• Hulle wou "progressief" voorkom deur sommige groepe in te sluit om internasionale
steun te werf en moontlik binnelandse kritici te paai.
• Hulle het gedink dat 'n pro-apartheid-koalisie van kleurlinge en Indiërs as 'n buffer
tussen die wit minderheidsregering en die swart meerderheid kon dien, wat moontlik
die druk vir meer wesenlike hervormings kon versag.
_________________________________________________________________
BRON 1B: Die bron hieronder is 'n uittreksel uit die artikel "The united democratic front
and township revolt", gepubliseer deur Mark Swilling, in Work in Progress, 9
September 1987. Dit verduidelik die rol van die UDF teen Botha se hervormings.
@Juffrou_Ansie
, 4
Die eerste fase van UDF-aktiwiteite het begin toe dit gestig is om landwye teenkanting teen
die nuwe grondwet en Koornhof-wetsontwerpe te organiseer. Die daaropvolgende
suksesvolle boikotte teen die driekamerparlement en swart plaaslike owerhede het die staat
se hervormingsinisiatiewe 'n ernstige knou toegedien. Die sukses van die boikottaktiek het die
UDF as 'n lewensvatbare ekstra-parlementêre alternatief gevestig.
Die UDF-slagspreuk, wat hierdie doelwit uitdruk, staan bekend as "Apartheid Verdeel, UDF
Verenig". Op hierdie stadium was die doel van die UDF nie om alternatiewe vir apartheid voor
te stel of om organisatoriese strukture te vestig wat ontwerp is om 'n langtermynstryd te
handhaaf nie. In plaas daarvan het die front daarop gemik om die taktiek van verdeeldheid
deur staatshervorming teen te werk deur te vra vir maksimum eenheid van die onderdruktes
en hulle aan te spoor om apartheid te verwerp deur te weier om te stem.
Die township-opstand is egter nie veroorsaak deur strategieë wat deur die UDF se nasionale
leierskap geformuleer en geïmplementeer is nie. Buiten belangrike nasionale veldtogte
(byvoorbeeld die swart plaaslike owerhede se verkiesingsboikotte van 1983-84 en die anti-
driekamer parlementêre veldtogte), het die mag van weerstand van onder af gekom,
aangesien gemeenskappe op hul haglike lewensomstandighede gereageer het.
Soos die plaaslike stryd versprei het, het die UDF 'n belangrike rol gespeel in die
verteenwoordiging van nasionale eise vir die aftakeling van apartheid. Swart gemeenskappe is
ingetrek in 'n nasionale beweging wat geglo het dat die oordrag van politieke mag aan
verteenwoordigers van die meerderheid 'n voorwaarde was vir die verwesenliking van basiese
ekonomiese eise. Dit sluit in ordentlike skuiling, goedkoop vervoer, behoorlike gesondheidsorg,
voldoende onderwys, die reg om grond te beset en die reg op 'n goeie lewensvatbare loon.
(Bron: https://tinyurl.com/5y756x9f | Ontsluit op 22 Januarie 2024)
Die basiese ekonomiese eise wat die UDF namens die swart gemeenskappe ingestel
het.
• Ordentlike skuiling
• Goedkoop vervoer
• Behoorlike gesondheidsorg
• Voldoende onderwys
• Die reg om grond te beset
• Hy is geregtig op 'n leefbare loon
Driekamerparlement
• Die driekamerparlement was 'n hervormingsmaatreël van die apartheidsregering waarin
Indiërs beperkte sê gehad het.
@Juffrou_Ansie
