Onderwerp 5: Volmaakte Markte
‘n Mark is 'n instelling of meganisme wat kopers en verkopers van ‘n produk of
diens bymekaar bring en ontstaan agv vraag en aanbod
Markgedrag verwys na die prysbepaling mededingingsmetodes en
promosiestrategiee wat verskaffers om hul doelwitte te bereik
Hoofdoelwitte van die verskaffer
● maksimum winste
● vergroot mark aandeel
● bevorder produkdoeltreffendheid
MK = Grenskoste / Marginale Koste:
Die hoeveelheid waarteen totale koste toeneem wanneer een bykomende eenheid
van ‘n produk geproduseer word
△Totale Koste (TK) ÷ △UItset (Q/H) = MK
MI = Grensinkoste / Marginale Inkomste:
Verwys na die ekstra hoeveelheid inkomste wat verdien word deur ‘n addisionele
eenheid van die produk te verkoop
△TI ÷ △Q = MI
GK = Gemiddele Koste:
Ook eenheidskoste genoem.
Totale Vaste Koste + Totale Veranderlike Koste = Totale Koste (TK)
TK ÷ Totale Q = GK
,GI = Gemiddelde Inkomste / Vraagkurwe! / Eenheidskoste
Verwys na die hoeveelheid inkomste wat ‘n onderneming verdien vir elke eenheid wat
verkoop word
TI ÷ Q = GI
GVK = Gemiddelde Veranderlike Koste
Totale Veranderlike Koste gedeel deur die getal eenhede geproduseer. Soos wat die
uitsette vermeerder, sal die gemiddelde veranderlike koste afneem tot by ‘n punt
waarna dit sal begin toeneem
TVK ÷ Totale Q = GVK
GKK = Gemiddelde Vaste / Konstante Koste
DIe hoeveelheid vaste koste wat toegeken word aan die produksie van een eenheid van
‘n produk
TKK ÷ Totale Q = GKK
GK = Gemiddelde Koste
Somtotaal wanneer Totale Gemiddelde Vaste koste en Totale Gemiddelde veranderlike
Koste saamgetel word
TK ÷ Totale Q = GK
Totale GVK + Totale GKK = GK
P = Prys:
DIe waarde wat ‘n definitiewe hoeveelheid, massa, of ander meetbare goedere en
dienste sal koop
Q / H = Hoeveelheid
Die omvang, grootte of som van meetbare en telbare diskrete gebeurtenisse, voorwerpe
of verskynsels, uitgedruk as ‘n numeriese waarde
,‘n Volmaakte Mark is ‘n markstruktuur metn'n groot aantal deelnemers wat almal
prysnemers is, daar is geen toetrede en uittrede struikelblokke op die langtermyn,
alle inligting is beskikbaar vir beide kopers en verkopers en ‘n homogene produk
word verkoop bv. aandelebeurs, buitelandse valuta markte, sentrale graanbeurs,
markte vir landbouprodukte
Eienskappe van die Volmaakte Mark:
Baie kopers en verkopers:
● baie kopers en verkopers met geen beheer oor pryse
● prysnemers - kan nie prys beinvloed nie
Homogene produk:
● produkte is geneig om identies te wees tov kwaliteit, tipe en voorkoms
● maak nie verskil aan kopers waar hulle koop nie - wel verbruikerssoeweraniteit
Vryheid van toe- en uittrede:
● totaal toeganklik - vry om te betree / verlaat
● geen regs-, finansiele- / tegnologiese hindernisse
Volledige inligting:
● volledige inligting
● kopers weet van prys, kwaliteit en beskikbaarheid van goedere en dienste
● verkopers weet van produksiekoste en markgeleenthede
Geen voorkeurbehandeling:
● mark is onpartydig en onpersoonlik
● geen verkopers het voordeel nie
Ongereguleerde mark:
● regering meng nie in nie
● billike markprys
, Geen samespanning:
● onmoontlik
● kopers en verkopers tree onafhanklik van mekaar op
● onwettig - Wet 89 op Mededinging van 1998
Beweeglikheid van produksiefaktore:
● heeltemal mobiel
● kan vrylik van een mark na ander beweeg
Doeltreffende vervoer en kommunikasie:
● maak toegang na en van markte moontlik
*Produktiewe doeltreffendheid verwys na die koste-effektiewe produksiemetodes
sonder om hulpbronne te vermors
*Toewysingsondoeltreffendheid vind plaas wanneer die onderneming die
optimale hoeveelheid goedere en dienste produseer wat deur verbruikers verlang
word
WInsmaksimering vind op 2 maniere plaas:
● deur MK en MI te gebruik
● deur TI en TK te gebruik
Ekonomiese koste = Geleentheidskoste = Eksplisiete koste + Implisiete koste
Eksplisiete koste
● werklike besteding van besighede op lone, rente, verhuur van grond,
grondstowwe
● bv. lone van arbeiders, huur van grond en geboue, eiendomsbelasting
‘n Mark is 'n instelling of meganisme wat kopers en verkopers van ‘n produk of
diens bymekaar bring en ontstaan agv vraag en aanbod
Markgedrag verwys na die prysbepaling mededingingsmetodes en
promosiestrategiee wat verskaffers om hul doelwitte te bereik
Hoofdoelwitte van die verskaffer
● maksimum winste
● vergroot mark aandeel
● bevorder produkdoeltreffendheid
MK = Grenskoste / Marginale Koste:
Die hoeveelheid waarteen totale koste toeneem wanneer een bykomende eenheid
van ‘n produk geproduseer word
△Totale Koste (TK) ÷ △UItset (Q/H) = MK
MI = Grensinkoste / Marginale Inkomste:
Verwys na die ekstra hoeveelheid inkomste wat verdien word deur ‘n addisionele
eenheid van die produk te verkoop
△TI ÷ △Q = MI
GK = Gemiddele Koste:
Ook eenheidskoste genoem.
Totale Vaste Koste + Totale Veranderlike Koste = Totale Koste (TK)
TK ÷ Totale Q = GK
,GI = Gemiddelde Inkomste / Vraagkurwe! / Eenheidskoste
Verwys na die hoeveelheid inkomste wat ‘n onderneming verdien vir elke eenheid wat
verkoop word
TI ÷ Q = GI
GVK = Gemiddelde Veranderlike Koste
Totale Veranderlike Koste gedeel deur die getal eenhede geproduseer. Soos wat die
uitsette vermeerder, sal die gemiddelde veranderlike koste afneem tot by ‘n punt
waarna dit sal begin toeneem
TVK ÷ Totale Q = GVK
GKK = Gemiddelde Vaste / Konstante Koste
DIe hoeveelheid vaste koste wat toegeken word aan die produksie van een eenheid van
‘n produk
TKK ÷ Totale Q = GKK
GK = Gemiddelde Koste
Somtotaal wanneer Totale Gemiddelde Vaste koste en Totale Gemiddelde veranderlike
Koste saamgetel word
TK ÷ Totale Q = GK
Totale GVK + Totale GKK = GK
P = Prys:
DIe waarde wat ‘n definitiewe hoeveelheid, massa, of ander meetbare goedere en
dienste sal koop
Q / H = Hoeveelheid
Die omvang, grootte of som van meetbare en telbare diskrete gebeurtenisse, voorwerpe
of verskynsels, uitgedruk as ‘n numeriese waarde
,‘n Volmaakte Mark is ‘n markstruktuur metn'n groot aantal deelnemers wat almal
prysnemers is, daar is geen toetrede en uittrede struikelblokke op die langtermyn,
alle inligting is beskikbaar vir beide kopers en verkopers en ‘n homogene produk
word verkoop bv. aandelebeurs, buitelandse valuta markte, sentrale graanbeurs,
markte vir landbouprodukte
Eienskappe van die Volmaakte Mark:
Baie kopers en verkopers:
● baie kopers en verkopers met geen beheer oor pryse
● prysnemers - kan nie prys beinvloed nie
Homogene produk:
● produkte is geneig om identies te wees tov kwaliteit, tipe en voorkoms
● maak nie verskil aan kopers waar hulle koop nie - wel verbruikerssoeweraniteit
Vryheid van toe- en uittrede:
● totaal toeganklik - vry om te betree / verlaat
● geen regs-, finansiele- / tegnologiese hindernisse
Volledige inligting:
● volledige inligting
● kopers weet van prys, kwaliteit en beskikbaarheid van goedere en dienste
● verkopers weet van produksiekoste en markgeleenthede
Geen voorkeurbehandeling:
● mark is onpartydig en onpersoonlik
● geen verkopers het voordeel nie
Ongereguleerde mark:
● regering meng nie in nie
● billike markprys
, Geen samespanning:
● onmoontlik
● kopers en verkopers tree onafhanklik van mekaar op
● onwettig - Wet 89 op Mededinging van 1998
Beweeglikheid van produksiefaktore:
● heeltemal mobiel
● kan vrylik van een mark na ander beweeg
Doeltreffende vervoer en kommunikasie:
● maak toegang na en van markte moontlik
*Produktiewe doeltreffendheid verwys na die koste-effektiewe produksiemetodes
sonder om hulpbronne te vermors
*Toewysingsondoeltreffendheid vind plaas wanneer die onderneming die
optimale hoeveelheid goedere en dienste produseer wat deur verbruikers verlang
word
WInsmaksimering vind op 2 maniere plaas:
● deur MK en MI te gebruik
● deur TI en TK te gebruik
Ekonomiese koste = Geleentheidskoste = Eksplisiete koste + Implisiete koste
Eksplisiete koste
● werklike besteding van besighede op lone, rente, verhuur van grond,
grondstowwe
● bv. lone van arbeiders, huur van grond en geboue, eiendomsbelasting
