Hoofdstuk 12: Geschillenbeslechting
12.1. Introductie (Introduction)
In de kern is het doel van het internationale recht het bieden van antwoorden die nodig zijn om de machten
van soevereine staten te scheiden en, met het oog daarop, onnodige wrijving tussen staten te helpen
voorkomen. Het handhaven van de internationale vrede en stabiliteit door middel van de vreedzame
beslechting van geschillen neemt daarom een centrale plaats in in het internationaal recht. Om de kansen op
het handhaven van vrede en stabiliteit te vergroten moet het internationale systeem haalbare opties bevatten
voor het de-escaleren en hopelijk oplossen van destabiliserende geschillen.
4 basisregels
- Staten mogen instemmen om geschillen te beslechten (consent)( het internationaal recht verplicht
staten doorgaans niet om hun geschillen te beslechten en alle vormen van geschillenbeslechting zijn
gebaseerd op de instemmen van betrokken staten) = ze mogen dus geschillen hebben en er ook voor
kiezen om ze niet op te lossen, maar;
- Als ze dat doen, dat moet dat op vreedzame wijze gebeuren zodat ‘internationale vrede en veiligheid,
en rechtvaardigheid niet in gevaar gebracht worden’ (D2, artikel 2(3) VN Handvest =
internationaal gewoonterecht)
- Staten moeten zich onthouden van ‘dreiging of gebruik van geweld tegen territoriale integriteit of
politieke onafhankelijkheid van eender welke staat’ (artikel 2(4) VN Handvest)
- Staten zijn wel overeengekomen dat zij moeten oplossingen zoeken door o.a. negotiatie, arbitrage,
rechterlijke tussenkomst wanneer geschillen op den duur waarschijnlijk de internationale vrede en
veiligheid bedreigen (artikel 33(1) VN Handvest)
12.2. Zonder rechtbank of tribunaal (Non-adjudicatory means of settling
international disputes)
Staten zijn over het algemeen vrij om te beslissen hoe zij hun internationale geschillen zullen proberen op te
lossen.
Eerst en vooral
- Negotiëren: onderhandelingen zonder rechtbank of tribunaal
● een oprechte poging om te spreken met de andere partij
● Om geschil op te lossen
● Soms zijn staten zich er wettelijk toe verplicht om onderhandelingen te starten als er een
geschil ontstaat
● ICJ, Application of the International Convention on the Elimination of Racial
Discrimination (Georgië v Rusland) 2011: op dit moment heeft Ruslan gelijk gekregen
omdat Georgië ging klagen over Rusland over de zaken die op hun grondgebied gebeurden,
maar ze hebben dit niet rechtstreeks naar Rusland gecommuniceerd. Het ICJ verklaarde
hier dat het concept van onderhandelen op zijn minst een oprechte poging van een van de
partijen bij het geschil vereist om in gesprek te gaan met de andere met als doel het geschil
op te lossen'
, Derde partijen
- Good offices (minst zware invloed door derde partij): deze term wordt gebruikt wanneer een
derde partij aanbiedt om potentiële poging om directe onderhandeling aan te gaan, te
vergemakkelijken en te ondersteunen.
● Faciliteert communicatie
● Bv. Reykwavuk top (196) tussen VS en sovjet Unie: een opmerkelijk voorbeeld van de
‘good offices’ was de facilitering door Ijsland van de Top van Reykjavik in 1986 over de
wapenvermindering van de VS en Sovjet-Unie
- Good offices evolueren tot bemiddeling wanneer de derde partij een directere rol in de
onderhandelingen op zich neemt en voorwaarden voor een schikking voorstelt of oplossingen voor
een compromis aanbiedt.
- Mediatie
● Suggereert hoe en/of welke oplossingen voor wederzijdse toegevingen mogelijk zijn, bv.
Dayton agreement tijdens de burgeroorlog in Bosnië (1995) dat een einde maakte aan die
oorlog
● De oplossingen zijn niet bindend
- bemiddeling (conciliation)
● Deze termijn verwijst naar het opstellen van een rapport met niet-juridisch bindende
aanbevelingen door een derde partij die door de partijen wordt vertrouwd over de juiste
beslechting van het geschil. Het doel van dit rapport is niet om vast te stellen wie gelijk of
ongelijk heeft maar slechts om een poging tot een oplossing van het geschil aan te bieden.
● Stellen een directere oplossing voor
● Bv. grenzen tussen Ijsland en het Noorse eiland Jan Mayen in de zee
○ De commissie keurde een rapport goed met aanbevelingen die door beide partijen
werden aanvaard als basis voor de daaropvolgende onderhandelingen die
uiteindelijk tot een ovk leidde.
● Bv. Un Commissie Internationaal Handelsrecht bemiddelings regels
● Bv. Permanent Hof voor Arbitrage bemiddelingsregels
- Onderzoekscommissie of ‘fact-finding’ missie → dit is het meest ingrijpend want ze komen ter
plaatse om te zien wat er aan de hand is om het internationale recht toe te passen. Dit is een
onderzoekscommissie die wordt ingesteld door een internationale organisatie of een
toezichthoudend orgaan om vast te stellen of een staat een relevante verplichting
verdragsverplichting geschonden heeft en aanvullende stappen gerechtvaardigd zijn.
● aangesteld door
○ Partijen, internationale organisaties of een superviserend orgaan
● Bv.
○ Onderzoekscommissie naar incident waarbij Deense patrouilleboot vuurt op Brits
vissersschip nav illegale visserij
12.1. Introductie (Introduction)
In de kern is het doel van het internationale recht het bieden van antwoorden die nodig zijn om de machten
van soevereine staten te scheiden en, met het oog daarop, onnodige wrijving tussen staten te helpen
voorkomen. Het handhaven van de internationale vrede en stabiliteit door middel van de vreedzame
beslechting van geschillen neemt daarom een centrale plaats in in het internationaal recht. Om de kansen op
het handhaven van vrede en stabiliteit te vergroten moet het internationale systeem haalbare opties bevatten
voor het de-escaleren en hopelijk oplossen van destabiliserende geschillen.
4 basisregels
- Staten mogen instemmen om geschillen te beslechten (consent)( het internationaal recht verplicht
staten doorgaans niet om hun geschillen te beslechten en alle vormen van geschillenbeslechting zijn
gebaseerd op de instemmen van betrokken staten) = ze mogen dus geschillen hebben en er ook voor
kiezen om ze niet op te lossen, maar;
- Als ze dat doen, dat moet dat op vreedzame wijze gebeuren zodat ‘internationale vrede en veiligheid,
en rechtvaardigheid niet in gevaar gebracht worden’ (D2, artikel 2(3) VN Handvest =
internationaal gewoonterecht)
- Staten moeten zich onthouden van ‘dreiging of gebruik van geweld tegen territoriale integriteit of
politieke onafhankelijkheid van eender welke staat’ (artikel 2(4) VN Handvest)
- Staten zijn wel overeengekomen dat zij moeten oplossingen zoeken door o.a. negotiatie, arbitrage,
rechterlijke tussenkomst wanneer geschillen op den duur waarschijnlijk de internationale vrede en
veiligheid bedreigen (artikel 33(1) VN Handvest)
12.2. Zonder rechtbank of tribunaal (Non-adjudicatory means of settling
international disputes)
Staten zijn over het algemeen vrij om te beslissen hoe zij hun internationale geschillen zullen proberen op te
lossen.
Eerst en vooral
- Negotiëren: onderhandelingen zonder rechtbank of tribunaal
● een oprechte poging om te spreken met de andere partij
● Om geschil op te lossen
● Soms zijn staten zich er wettelijk toe verplicht om onderhandelingen te starten als er een
geschil ontstaat
● ICJ, Application of the International Convention on the Elimination of Racial
Discrimination (Georgië v Rusland) 2011: op dit moment heeft Ruslan gelijk gekregen
omdat Georgië ging klagen over Rusland over de zaken die op hun grondgebied gebeurden,
maar ze hebben dit niet rechtstreeks naar Rusland gecommuniceerd. Het ICJ verklaarde
hier dat het concept van onderhandelen op zijn minst een oprechte poging van een van de
partijen bij het geschil vereist om in gesprek te gaan met de andere met als doel het geschil
op te lossen'
, Derde partijen
- Good offices (minst zware invloed door derde partij): deze term wordt gebruikt wanneer een
derde partij aanbiedt om potentiële poging om directe onderhandeling aan te gaan, te
vergemakkelijken en te ondersteunen.
● Faciliteert communicatie
● Bv. Reykwavuk top (196) tussen VS en sovjet Unie: een opmerkelijk voorbeeld van de
‘good offices’ was de facilitering door Ijsland van de Top van Reykjavik in 1986 over de
wapenvermindering van de VS en Sovjet-Unie
- Good offices evolueren tot bemiddeling wanneer de derde partij een directere rol in de
onderhandelingen op zich neemt en voorwaarden voor een schikking voorstelt of oplossingen voor
een compromis aanbiedt.
- Mediatie
● Suggereert hoe en/of welke oplossingen voor wederzijdse toegevingen mogelijk zijn, bv.
Dayton agreement tijdens de burgeroorlog in Bosnië (1995) dat een einde maakte aan die
oorlog
● De oplossingen zijn niet bindend
- bemiddeling (conciliation)
● Deze termijn verwijst naar het opstellen van een rapport met niet-juridisch bindende
aanbevelingen door een derde partij die door de partijen wordt vertrouwd over de juiste
beslechting van het geschil. Het doel van dit rapport is niet om vast te stellen wie gelijk of
ongelijk heeft maar slechts om een poging tot een oplossing van het geschil aan te bieden.
● Stellen een directere oplossing voor
● Bv. grenzen tussen Ijsland en het Noorse eiland Jan Mayen in de zee
○ De commissie keurde een rapport goed met aanbevelingen die door beide partijen
werden aanvaard als basis voor de daaropvolgende onderhandelingen die
uiteindelijk tot een ovk leidde.
● Bv. Un Commissie Internationaal Handelsrecht bemiddelings regels
● Bv. Permanent Hof voor Arbitrage bemiddelingsregels
- Onderzoekscommissie of ‘fact-finding’ missie → dit is het meest ingrijpend want ze komen ter
plaatse om te zien wat er aan de hand is om het internationale recht toe te passen. Dit is een
onderzoekscommissie die wordt ingesteld door een internationale organisatie of een
toezichthoudend orgaan om vast te stellen of een staat een relevante verplichting
verdragsverplichting geschonden heeft en aanvullende stappen gerechtvaardigd zijn.
● aangesteld door
○ Partijen, internationale organisaties of een superviserend orgaan
● Bv.
○ Onderzoekscommissie naar incident waarbij Deense patrouilleboot vuurt op Brits
vissersschip nav illegale visserij
