Arbeidsrecht samenvatting 2025/2026

Arbeidsrecht
Week 1
Les 1
Literatuur: C.J. Loonstra, Hoofdstukken Sociaal Recht, hfdst. 1 en 2
Leerdoelen :
 de kenmerken van een arbeidsovereenkomst benoemen;
 de arbeidsovereenkomst onderscheiden van de overeenkomst van
opdracht en de overeenkomst van aanneming van werk;
 flexibele arbeidsrelaties onderscheiden;
 de wetgevingssystematiek herkennen in een wetsartikel en deze
toepassen op casuïstiek;
 de toepasselijkheid van het uitzendbeding beoordelen;
 inschatten in welke fase van de ABU-cao een werknemer zich bevindt.
Sectoren:
 private sector: groep mensen die werkzaam zijn in het bedrijfsleven. Dus
voor een baas werken.
 Publieke sector: ambtenaren, en zijn in dienst van de overheid
 Semipublieke sector: verbonden aan organisaties en instellingen binnen
private sector, en financieel onafhankelijk van overheid.
 Zzp: zelfstandige zonder personeel
6 belangrijke rechtsbronnen voor het arbeidsrecht:
 Het arbeidsovereenkomstenrecht
 Het vermogensrecht in het algemeen
 Overige wetten met betrekking tot de private sector
 Jurisprudentie
 Cao
 Het verdrag
De kenmerken van een arbeidsovereenkomst benoemen
Belangrijke wetten staan in boek 7 titel 10. Boek 7 BW, titel 10 gaat voor de
regels van boek 6 en boek 3. Want specifieke wetten gaan voor algemene
wetten. De arbeidsovereenkomst heeft drie kenmerken: loon, gezag en arbeid.
Dit staat in artikel 7:610 BW.
Wel of geen arbeidsovereenkomst?

,De wetgevingssystematiek herkennen in een wetsartikel en deze
toepassen op casuïstiek;
Verschillende soorten bepalingen:
 Dwingend recht: bescherming van de zwakkere positie van de
werknemer, hiervan mag in geen enkel geval worden afgeweken. Niet of
niet ten nadelen van de werknemer afwijken.
- Herkennen aan de sanctie die staat op afwijking van de betreffende
inhoud.
- Artikel 7:655 BW te zien aan lid 9.
- Artikel 7:645 BW (artikel 7:634 tot 7:643 BW)
 Driekwartdwingend recht: recht waarvan uitsluitend mag worden
afgeweken bij collectieve arbeidsovereenkomst of bij regeling door of
namens een bevoegd bestuursorgaan.
- Artikel 7:670 BW te zien in lid 14
- Artikel 7:672 lid 2 BW te zien in lid 7
 Semidwingend recht: recht waarvan alleen kan worden afgeweken bij
een schriftelijke overeenkomst. Met andere woorden: de werkgever en
werknemer kunnen van het bepaalde in de wet afwijken, mits dit maar
schriftelijk wordt vastgelegd.
- Artikel 7:628 BW zie lid 5
 Aanvullend recht: dit regelen de beide partijen zelf in hun overeenkomst.
Mag ook mondeling. Afwijken staat vrij.
- Artikel 7:622 BW
- Artikel 7:654 BW
Artikel 7:616f BW: elk beding in strijd met de artikelen 616a t/m 616 e is nietig.
Artikel 7:618 BW: indien geen loon is vastgelegd, heeft de werknemer aanspraak
op het loon dat ten tijde van het sluiten van de overeenkomst voor arbeid als de
overeengekomen gebruikelijk was of, bij gebreke van een dergelijke maatstaf, op
een loon dat met inachtneming van de omstandigheden van het geval naar
billijkheid wordt bepaald.
Artikel 7:634 BW: tenminste viermaal de overeengekomen arbeidsduur per week
= 20 vakantiedagen. Heeft de werkgever het recht om hiervan af te wijken? Nee,
artikel 7:645 BW: de voorgaande artikelen, dus ook artikel 7:634 BW, zijn van
dwingend recht. De afspraak over de 15 vakantiedagen is nietig en daarvoor in
de plaats komen 20 vakantiedagen.
Rechtsvermoeden arbeidsovereenkomst artikel 7:610a BW
Rechtsvermoeden arbeidsomvang artikel 7:610b BW
Payrollovereenkomst: 3 partijen zijn betrokken, heeft geen allocatiefunctie
 Inlener: sollicitatiegesprekken, kiest persoon, maakt afspraken met
payrollwerkgever over loon
 Payrollwerkgever: sluit arbeidsovereenkomst met payrollwerknemer
 Payrollwerknemer
Allocatiefunctie: doel van het uitzendwezen, vraag en aanbod op de
arbeidsmarkt op elkaar laten aansluiten. Speelt een rol bij uitzendovereenkomst,
niet bij payrollovereenkomst.

, De arbeidsovereenkomst onderscheiden van de overeenkomst van opdracht en
de overeenkomst van aanneming van werk;
3 manieren van werken:
1. Arbeidsovereenkomst: artikel 7:610-691 BW
- Arbeid
- Loon
- Gezagshouding: eenzijdig instructie
2. Overeenkomst van opdracht: artikel 7:400- 413 BW
- De opdrachtnemer verricht werkzaamheden
- ‘niet stoffelijk van aard’
- denkwerk
- Bijvoorbeeld: advocaat, accountant, boekhouder.
3. Aanneming van werk: artikel 7:750- 769 BW
- ‘werkzaamheden van stoffelijke aard’
- De ene partij, de aannemer, verbindt zicht tegenover de andere partij,
de aanbesteder, een werk van stoffelijke aard tot stand te brengen en
op te leveren.
- De aanbesteder betaalt daar een prijs voor
Het verschil tussen een arbeidsovereenkomst en de andere 2 vormen van werken
is dus het aanwezige gezag wat bij de opdracht en aanneming ontbreekt.
HR: Groen/Schroevers (blz. 43)
 Wat hebben partijen ten tijde van het sluiten van de overeenkomst
beoogd?
Partijbedoeling moet worden vastgelegd
 Hoe hebben partijen vanaf het moment dat de overeenkomst is gaan
werken feitelijke bedoeling aan de overeenkomst gegeven?
Formele gezagscriterium:
In hoeverre lijkt de arbeidsovereenkomst op de arbeidsovereenkomsten die de
ondernemer gebruikelijk in zijn onderneming heeft gesloten?
a. Wat is de mate van continuïteit van de betreffende arbeidsrelatie?
b. Wie draagt de eindverantwoordelijkheid voor het resultaat van de arbeid?
c. Wordt loon op gebruikelijke wijze betaald? Geldt hetzelfde voor de andere
arbeidsvoorwaarden?
Materiele gezagscriterium:
In hoeverre heeft de ondernemer de bevoegdheid om de werknemer eenzijdige
instructies te geven bij de uitvoering van de arbeid?