Lesdoelen pedagogiek
Hoorcollege 1
De student heeft inzicht in de rol van onderwijs (als zijnde schakel tussen gezin en
maatschappij) in onze huidige maatschappij.
Het onderwijs:
a) Gaat er mede van uit dat leerlingen opgroeien in een pluriforme samenleving.
b) Is mede gericht op het bevorderen van actief burgerschap en sociale integratie
c) Is er mede op gericht dat leerlingen kennis hebben van en kennismaken met
verschillende achtergronden en culturen van leeftijdgenoten.
d) De leraren hebben niet de grootste invloed maar de medeleerlingen.
De school als schakel tussen gezin en maatschappij
Opvoeding op school als verlengstuk van opvoeding in het gezin.
- In het gezin leert het kind voornamelijk al participerend
- Op school gebeurt dat vooral georganiseerd en gestructureerd
Veel docenten geven aan dat er een taakverschuiving plaatsvindt van het gezin naar de
school.
De student heeft kennis m.b.t. de pedagogische opdracht van de school en kan vanuit die
kennis invulling geven aan (nadenken over) de pedagogische opdracht van het onderwijs.
Concepten
- Burgerschap in het onderwijs i.r.t. (visie op) pedagogische opdracht van het
onderwijs
- Informele burgerschapsvorming
De pedagogische opdracht van de school
Definitie ‘Het bevorderen van de identiteitsontwikkeling of persoonsvorming van
leerlingen, mede met het oog op hun (toekomstige) participatie in een democratische,
multiculturele samenleving.’’
Visie op de pedagogische opdracht
- Smal: het accent ligt op wat er in de betreffende school speelt.
- Breed: de opdracht betreft zowel de persoonlijkheids-vorming als de sociale en
maatschappelijke ontwikkeling van de leerlingen.
Democratie, participatie en identiteit
- Leren om conflicten constructief op te lossen
- Verantwoordelijkheid leren dragen voor het sociale klimaat in de gemeenschap
, Opvoeding als … volgens Kant
- Disciplinering: het ontwikkelen van het vermogen om de eigen spontane
uitbarstingen van wildheid tegen te gaan.
- Cultivering: het ontwikkelen van intellectuele vaardigheden die nodig zijn om in de
samenleving mee te kunnen doen. Kant noemt lezen en schrijven als belangrijkste
punten. Maar ook muziek valt hieronder, en nog veel meer.
- Civilisering: het ontwikkelen van sociale vaardigheden, zodat iemand zich thuis kan
voelen in de samenleving, er geliefd kan zijn, en vooral invloed op anderen kan
uitoefenen.
- Moralisering: het ontwikkelen van het gevoel voor wat goede en nastrevenswaardige
doeleinden zijn.
- Wanneer een kind tot zelfverantwoordelijke zelfbepaling kan komen laat hij/zij
daarmee zien dat hij/zij over een moreel kompas beschikt.
Waarden en normen?
Een waarde is datgene wat nastrevenswaardig is en een norm is bijbehorende gedragsregel
(of wet)
Informele burgerschapsvorming burgerschapsvorming zonder strakke regels
Hoorcollege 2
De student heeft in grote lijnen zicht op de historische ontwikkeling van de pedagogische
visie van het Nederlandse onderwijs.
Concepten
Historie (basis)onderwijs
1. Wetgeving begin 20e eeuw
• Leerplicht (schoolverzuim)
• Schoolstrijd: verzuiling
2. Onderwijsvernieuwing begin 20e eeuw
• Kritiek op luisterschool
• Reformpedagogiek
3. Lager onderwijs na de 2eWO
• Ontzuiling?
• Onderwijsvernieuwingen
Pedagogische opdracht
Leerplicht
- 1901 Leerplichtwet van kracht alle
kinderen moeten verplicht naar school,
vanaf een bepaalde leeftijd en voor een
bepaalde tijd
Schoolstrijd
- Openbaar versus bijzonder onderwijs
- Na 100 jaar, pacificatie = het gelijkstellen
van openbaar en bijzonder onderwijs
(1917) einde schoolstrijd artikel 23 Grondwet verzuiling onderwijs.
Hoorcollege 1
De student heeft inzicht in de rol van onderwijs (als zijnde schakel tussen gezin en
maatschappij) in onze huidige maatschappij.
Het onderwijs:
a) Gaat er mede van uit dat leerlingen opgroeien in een pluriforme samenleving.
b) Is mede gericht op het bevorderen van actief burgerschap en sociale integratie
c) Is er mede op gericht dat leerlingen kennis hebben van en kennismaken met
verschillende achtergronden en culturen van leeftijdgenoten.
d) De leraren hebben niet de grootste invloed maar de medeleerlingen.
De school als schakel tussen gezin en maatschappij
Opvoeding op school als verlengstuk van opvoeding in het gezin.
- In het gezin leert het kind voornamelijk al participerend
- Op school gebeurt dat vooral georganiseerd en gestructureerd
Veel docenten geven aan dat er een taakverschuiving plaatsvindt van het gezin naar de
school.
De student heeft kennis m.b.t. de pedagogische opdracht van de school en kan vanuit die
kennis invulling geven aan (nadenken over) de pedagogische opdracht van het onderwijs.
Concepten
- Burgerschap in het onderwijs i.r.t. (visie op) pedagogische opdracht van het
onderwijs
- Informele burgerschapsvorming
De pedagogische opdracht van de school
Definitie ‘Het bevorderen van de identiteitsontwikkeling of persoonsvorming van
leerlingen, mede met het oog op hun (toekomstige) participatie in een democratische,
multiculturele samenleving.’’
Visie op de pedagogische opdracht
- Smal: het accent ligt op wat er in de betreffende school speelt.
- Breed: de opdracht betreft zowel de persoonlijkheids-vorming als de sociale en
maatschappelijke ontwikkeling van de leerlingen.
Democratie, participatie en identiteit
- Leren om conflicten constructief op te lossen
- Verantwoordelijkheid leren dragen voor het sociale klimaat in de gemeenschap
, Opvoeding als … volgens Kant
- Disciplinering: het ontwikkelen van het vermogen om de eigen spontane
uitbarstingen van wildheid tegen te gaan.
- Cultivering: het ontwikkelen van intellectuele vaardigheden die nodig zijn om in de
samenleving mee te kunnen doen. Kant noemt lezen en schrijven als belangrijkste
punten. Maar ook muziek valt hieronder, en nog veel meer.
- Civilisering: het ontwikkelen van sociale vaardigheden, zodat iemand zich thuis kan
voelen in de samenleving, er geliefd kan zijn, en vooral invloed op anderen kan
uitoefenen.
- Moralisering: het ontwikkelen van het gevoel voor wat goede en nastrevenswaardige
doeleinden zijn.
- Wanneer een kind tot zelfverantwoordelijke zelfbepaling kan komen laat hij/zij
daarmee zien dat hij/zij over een moreel kompas beschikt.
Waarden en normen?
Een waarde is datgene wat nastrevenswaardig is en een norm is bijbehorende gedragsregel
(of wet)
Informele burgerschapsvorming burgerschapsvorming zonder strakke regels
Hoorcollege 2
De student heeft in grote lijnen zicht op de historische ontwikkeling van de pedagogische
visie van het Nederlandse onderwijs.
Concepten
Historie (basis)onderwijs
1. Wetgeving begin 20e eeuw
• Leerplicht (schoolverzuim)
• Schoolstrijd: verzuiling
2. Onderwijsvernieuwing begin 20e eeuw
• Kritiek op luisterschool
• Reformpedagogiek
3. Lager onderwijs na de 2eWO
• Ontzuiling?
• Onderwijsvernieuwingen
Pedagogische opdracht
Leerplicht
- 1901 Leerplichtwet van kracht alle
kinderen moeten verplicht naar school,
vanaf een bepaalde leeftijd en voor een
bepaalde tijd
Schoolstrijd
- Openbaar versus bijzonder onderwijs
- Na 100 jaar, pacificatie = het gelijkstellen
van openbaar en bijzonder onderwijs
(1917) einde schoolstrijd artikel 23 Grondwet verzuiling onderwijs.
