LEH 5 – Erfelijkheid & selectie deel 2
TE KENNEN UIT PPT & PADLET ✔️= 100% zeker (bv. antwoord uit padlet, …)
Door filmpjes, artikels, actua, extra informatie, … inzicht verwerven, een loutere opsomming geven wordt niet gevraagd, inzicht noodzakelijk om
later toepassingen te kunnen begrijpen!
LEERDOELEN:
Kruisingstabellen kunnen opstellen
Oefeningen kunnen oplossen met betrekking tot het overdragen van erfelijke eigenschappen op het
nageslacht
Voorspelling kunnen geven omtrent het voorkomen van bepaalde eigenschappen
Toepassingen geven waarbij het interessant is te selecteren op bepaalde genetische eigenschappen
COMPLICATIES BIJ DE OVERERVING
Er gebeurt niet altijd wat we verwachten bij Wetten van Mendel Complicaties
Epistasie
1. Wat is epistasie?
Éne genenpaar kan fenotype vh andere genenpaar onderdrukken. (genenpaar = allelenpaar)
↪️Uiterlijk verschil tss twee dieren berust dus niet altijd op 1 genenpaar!
Verschillende types epistasie (dominante, recessieve, …)
= complicatie bij overerving
⬇️
2. TO-DO:
, a) F1 onderling kruisen (zie onderaan vorige pagina)
BbCc x BbCc
b) Geef de gameten
BC, Bc, bC, bc
c) Geef de kruisingstabel
d) Geef de genotypische en fenotypische verhoudingen
Zwarte muizen: B*C*(9/16)
Bruine muizen: bbC* (3/16)
Witte muizen: **cc (4/16)
Onafhankelijkheidsregel hier niet toe te passen!
Multipele allelen
3. Wat zijn multipele allelen?
Normaal:
2 allelen om een locus te bezetten (2 mogelijkheden/gen) dominant of recessief
Echter: door mutaties kunnen er meer genen ontstaan die dezelfde locus bezetten
(op populatieniveau)
↪️Echter, slechts 2 genen, daar er slechts 2 loci op de homologe chromosomen zijn
↪️Wel verschillende genencombinaties (allelen) mogelijk
Multipele allelen of gen combinaties in meervoud
Bv. bloedgroep
= complicatie bij overerving
Lichaamscel van diploïd organisme: 2 mogelijke allelen
In een populatie zijn meer dan 2 allelen mogelijk multipele allelen
TE KENNEN UIT PPT & PADLET ✔️= 100% zeker (bv. antwoord uit padlet, …)
Door filmpjes, artikels, actua, extra informatie, … inzicht verwerven, een loutere opsomming geven wordt niet gevraagd, inzicht noodzakelijk om
later toepassingen te kunnen begrijpen!
LEERDOELEN:
Kruisingstabellen kunnen opstellen
Oefeningen kunnen oplossen met betrekking tot het overdragen van erfelijke eigenschappen op het
nageslacht
Voorspelling kunnen geven omtrent het voorkomen van bepaalde eigenschappen
Toepassingen geven waarbij het interessant is te selecteren op bepaalde genetische eigenschappen
COMPLICATIES BIJ DE OVERERVING
Er gebeurt niet altijd wat we verwachten bij Wetten van Mendel Complicaties
Epistasie
1. Wat is epistasie?
Éne genenpaar kan fenotype vh andere genenpaar onderdrukken. (genenpaar = allelenpaar)
↪️Uiterlijk verschil tss twee dieren berust dus niet altijd op 1 genenpaar!
Verschillende types epistasie (dominante, recessieve, …)
= complicatie bij overerving
⬇️
2. TO-DO:
, a) F1 onderling kruisen (zie onderaan vorige pagina)
BbCc x BbCc
b) Geef de gameten
BC, Bc, bC, bc
c) Geef de kruisingstabel
d) Geef de genotypische en fenotypische verhoudingen
Zwarte muizen: B*C*(9/16)
Bruine muizen: bbC* (3/16)
Witte muizen: **cc (4/16)
Onafhankelijkheidsregel hier niet toe te passen!
Multipele allelen
3. Wat zijn multipele allelen?
Normaal:
2 allelen om een locus te bezetten (2 mogelijkheden/gen) dominant of recessief
Echter: door mutaties kunnen er meer genen ontstaan die dezelfde locus bezetten
(op populatieniveau)
↪️Echter, slechts 2 genen, daar er slechts 2 loci op de homologe chromosomen zijn
↪️Wel verschillende genencombinaties (allelen) mogelijk
Multipele allelen of gen combinaties in meervoud
Bv. bloedgroep
= complicatie bij overerving
Lichaamscel van diploïd organisme: 2 mogelijke allelen
In een populatie zijn meer dan 2 allelen mogelijk multipele allelen
