Samenvatting DFC 2019 - Bregje van Eldik
Design for context / Les 1 - Situatedness
Design for Context
- Het moment waarop iets plaats vindt, beïnvloed jouw handelen.
Situatedness / gesitueerd
- Alle activiteiten die mensen uitvoeren, vinden binnen een bepaalde situatie plaats.
- De situatie beïnvloedt de activiteit en tegelijkertijd beïnvloedt de activiteit de situatie.
Context
- Het verband waarin iets zich voordoet. (Ligt dicht bij conceptual model en verwachtingspatronen)
- Context is een relationele eigenschap tussen objecten of activiteiten. Deze relaties zijn altijd
aanwezig, maar niet altijd contextueel relevant.
- Doet iets / niets waardoor er iets gebeurt waardoor je weer moet schakelen. De context verandert.
- Belangrijk om empathie op te bouwen met gebruikers, de situatie van de gebruiker en diens belangen
in te voelen
- Bestaat uit globale en lokale factoren:
Globale factoren:
- Sociale omstandigheden
- Culturele omstandigheden
- Economische omstandigheden
Lokale factoren:
- Generieke situaties die een bepaald patroon veronderstellen.
- VB. Hoorcollege, bruiloft, zakendiner, begrafenis. Je hebt er een beeld bij.
Situatie
- Tijdelijk en ruimtelijk bepaalde ordening van betrokken objecten en
personen en een aantal fysiek gegeven beperkingen.
- Hoe de zaken erbij staan.
- De situatie waarin het plaats vindt, is bepalend voor hoe de
gebruiker iets uitvoert.
Actie / activiteit
- Iedere (bewuste) activiteit start vanuit een doel en vervolgens Activiteit
wordt een intentie gevormd om een actie te starten.
- Elke activiteit vindt altijd plaats in een bepaalde situatie.
- VB. Ik heb honger / eten > doel; honger stillen.
Situatie
Action cycle gebruiker Context
Acties verlopen via een doe- en check fase:
- Intentie zit emotie bij
Uitvoering Doel Evaluatie
Evalueren
Intentie
Interpreteren
Specificeren
Uitvoeren Waarnemen
Pagina 1 van 24
DE WERELD
,Common ground
- Als twee mensen of groepen overeenstemming vinden, zijn ze het ergens over eens, vooral als ze het
niet eens zijn met andere dingen.
- Spreken dezelfde ‘taal’, denken ergens hetzelfde over.
- Past zich telkens aan op basis van:
1. De actuele situatie
2. een deel van het langetermijngeheugen, het declaratief geheugen dit deel bestaat uit:
- Episodisch geheugen (geheugen voor persoonlijke gebeurtenissen, heb je ervaren)
- Semantisch geheugen (kennis in het hoofd)
Context Aware system
- Een contextueel product begrijpt het volledige verhaal rond een menselijke ervaring, om gebruikers
precies te brengen wat ze willen, met minimale interactie.
- Herkent patronen, begrijpt geen echte emotie.
- Geprogrammeerd en werkt met ‘regels’. Hebben geen doelen maar voeren functies uit.
- Voorbeeld: Kijk op scherm van je telefoon > de standaard informatie die je zocht staat al op je scherm
Hoe ontwerp je voor Content Aware Systems?
- Je moet uit gaan van de mogelijke common grond tussen het systeem en de gebruiker.
- Het belang van de context is niet wat het is, maar hoe het de interactie beïnvloedt. Hoe houd je de
interactie bestendig en beheersbaar?
- Het probleem is dat de situatie steeds weer opnieuw bepaald wordt tijdens het verloop van een
activiteit. Elke ondergekomen actie binnen een activiteit kan betekenisvol zijn voor zowel de gebruiker
als het systeem.
Mens ‘context aware’ systeem
Functie
Doel
Intenties Regels
Perceptie Sensoren
en en
interpretatie classificatie
wereld wereld
Mens ‘context aware’ systeem
Verschillen
tussen doelen Doel
Doel
Verschillen in
Evaluatie
Verschillen in wereld
wereld
Uitvoering
Pagina 2 van 24
, Kenniskloof verkleinen
- Doel: verkleinen van kenniskloof tussen de mens en het Context Aware systeem.
Vanuit menskant:
- Gezamenlijke activiteiten van mensen zijn gebaseerd op de common ground van de betrokkenen.
- Dat is veronderstelde basis van kennis, aannames en overtuigingen die relevant zijn voor de
desbetreffende activiteit.
- Waarschijnlijk is dit ook de basis voor interactie met slimme producten.
Hoe ontwerp je voor de mens kant?
- Leer de gebruiker in de gebruikerscontext kennen
- Leer de activiteit (en taak) kennen
- Leer de omgeving kennen (Zowel fysieke als sociale en de directe en indirecte omgeving)
- Maak context model (vul deze zo concreet en volledig mogelijk in).
Huidige actie
Wat doen de betrokkenen?
Wat is het beoogde einddoel?
(eventuele tussenstappen?)
Welke modaliteiten worden daarbij
gebruikt of kunnen daarbij gebruikt
worden?
Betrokkenen
Identiteiten en relaties, wie Situatie
zijn het, welke sociale rol Tijd: wanneer vindt de actie
(len)hebben ze? (Lambert en Emiel,
nieuweling – expert, zender-
plaats (dag, uur etc.).
ontvanger, collega’s etc.) Plaats: waar vindt de actie plaats
Intenties en doelen: bijv. (woonkamer, keuken, perron, etc.)
bijpraten over hoe toetsing en Functie: Welke veronderstelde kennis,
beoordeling verloopt aannames of overtuigingen is
Kennis: welke kennis (expliceit nodig?
en impliciet) is nodig gedurende
de gehele activiteit
Pagina 3 van 24
Design for context / Les 1 - Situatedness
Design for Context
- Het moment waarop iets plaats vindt, beïnvloed jouw handelen.
Situatedness / gesitueerd
- Alle activiteiten die mensen uitvoeren, vinden binnen een bepaalde situatie plaats.
- De situatie beïnvloedt de activiteit en tegelijkertijd beïnvloedt de activiteit de situatie.
Context
- Het verband waarin iets zich voordoet. (Ligt dicht bij conceptual model en verwachtingspatronen)
- Context is een relationele eigenschap tussen objecten of activiteiten. Deze relaties zijn altijd
aanwezig, maar niet altijd contextueel relevant.
- Doet iets / niets waardoor er iets gebeurt waardoor je weer moet schakelen. De context verandert.
- Belangrijk om empathie op te bouwen met gebruikers, de situatie van de gebruiker en diens belangen
in te voelen
- Bestaat uit globale en lokale factoren:
Globale factoren:
- Sociale omstandigheden
- Culturele omstandigheden
- Economische omstandigheden
Lokale factoren:
- Generieke situaties die een bepaald patroon veronderstellen.
- VB. Hoorcollege, bruiloft, zakendiner, begrafenis. Je hebt er een beeld bij.
Situatie
- Tijdelijk en ruimtelijk bepaalde ordening van betrokken objecten en
personen en een aantal fysiek gegeven beperkingen.
- Hoe de zaken erbij staan.
- De situatie waarin het plaats vindt, is bepalend voor hoe de
gebruiker iets uitvoert.
Actie / activiteit
- Iedere (bewuste) activiteit start vanuit een doel en vervolgens Activiteit
wordt een intentie gevormd om een actie te starten.
- Elke activiteit vindt altijd plaats in een bepaalde situatie.
- VB. Ik heb honger / eten > doel; honger stillen.
Situatie
Action cycle gebruiker Context
Acties verlopen via een doe- en check fase:
- Intentie zit emotie bij
Uitvoering Doel Evaluatie
Evalueren
Intentie
Interpreteren
Specificeren
Uitvoeren Waarnemen
Pagina 1 van 24
DE WERELD
,Common ground
- Als twee mensen of groepen overeenstemming vinden, zijn ze het ergens over eens, vooral als ze het
niet eens zijn met andere dingen.
- Spreken dezelfde ‘taal’, denken ergens hetzelfde over.
- Past zich telkens aan op basis van:
1. De actuele situatie
2. een deel van het langetermijngeheugen, het declaratief geheugen dit deel bestaat uit:
- Episodisch geheugen (geheugen voor persoonlijke gebeurtenissen, heb je ervaren)
- Semantisch geheugen (kennis in het hoofd)
Context Aware system
- Een contextueel product begrijpt het volledige verhaal rond een menselijke ervaring, om gebruikers
precies te brengen wat ze willen, met minimale interactie.
- Herkent patronen, begrijpt geen echte emotie.
- Geprogrammeerd en werkt met ‘regels’. Hebben geen doelen maar voeren functies uit.
- Voorbeeld: Kijk op scherm van je telefoon > de standaard informatie die je zocht staat al op je scherm
Hoe ontwerp je voor Content Aware Systems?
- Je moet uit gaan van de mogelijke common grond tussen het systeem en de gebruiker.
- Het belang van de context is niet wat het is, maar hoe het de interactie beïnvloedt. Hoe houd je de
interactie bestendig en beheersbaar?
- Het probleem is dat de situatie steeds weer opnieuw bepaald wordt tijdens het verloop van een
activiteit. Elke ondergekomen actie binnen een activiteit kan betekenisvol zijn voor zowel de gebruiker
als het systeem.
Mens ‘context aware’ systeem
Functie
Doel
Intenties Regels
Perceptie Sensoren
en en
interpretatie classificatie
wereld wereld
Mens ‘context aware’ systeem
Verschillen
tussen doelen Doel
Doel
Verschillen in
Evaluatie
Verschillen in wereld
wereld
Uitvoering
Pagina 2 van 24
, Kenniskloof verkleinen
- Doel: verkleinen van kenniskloof tussen de mens en het Context Aware systeem.
Vanuit menskant:
- Gezamenlijke activiteiten van mensen zijn gebaseerd op de common ground van de betrokkenen.
- Dat is veronderstelde basis van kennis, aannames en overtuigingen die relevant zijn voor de
desbetreffende activiteit.
- Waarschijnlijk is dit ook de basis voor interactie met slimme producten.
Hoe ontwerp je voor de mens kant?
- Leer de gebruiker in de gebruikerscontext kennen
- Leer de activiteit (en taak) kennen
- Leer de omgeving kennen (Zowel fysieke als sociale en de directe en indirecte omgeving)
- Maak context model (vul deze zo concreet en volledig mogelijk in).
Huidige actie
Wat doen de betrokkenen?
Wat is het beoogde einddoel?
(eventuele tussenstappen?)
Welke modaliteiten worden daarbij
gebruikt of kunnen daarbij gebruikt
worden?
Betrokkenen
Identiteiten en relaties, wie Situatie
zijn het, welke sociale rol Tijd: wanneer vindt de actie
(len)hebben ze? (Lambert en Emiel,
nieuweling – expert, zender-
plaats (dag, uur etc.).
ontvanger, collega’s etc.) Plaats: waar vindt de actie plaats
Intenties en doelen: bijv. (woonkamer, keuken, perron, etc.)
bijpraten over hoe toetsing en Functie: Welke veronderstelde kennis,
beoordeling verloopt aannames of overtuigingen is
Kennis: welke kennis (expliceit nodig?
en impliciet) is nodig gedurende
de gehele activiteit
Pagina 3 van 24
