Samenvatting hoofdstuk 6: Biomedisch dossier
SIKKELCELANEMIE
Erfelijke ziekte die bloedarmoede veroorzaakt
Ziekte veroorzaakt door defect in hemoglobine -> rode bloedcellen hebben sikkelvorm waardoor ze
niet goed door capillaire bloedvaten bewegen en hierdoor de zuurstoftoevoer naar verschillende
weefsels blokkeert + sikkelcellen worden sneller afgebroken door lichaam waardoor bloedarmoede
optreedt
Recessieve ziekte -> 2 defecte genen nodig om ziekte te hebben
Dragers sikkelcel mutatie zijn beter resistent tegen malaria -> sikkelcellen worden besmet met de
parasiet, maar worden door milt afgebroken waardoor parasiet mee verwijderd wordt
Moleculaire basis
Puntmutatie in β-hemoglobine: T -> A waardoor glu -> val
Tertiaire structuur: mutatie ligt aan oppervlakte van β-subeenheid -> hemoglobinemoleculen
interageren met elkaar en vormen polymeren -> gemuteerde val in apolaire holte want wil contact
met water vermijden
Gevaar sikkelcelanemie thv capillairen want hemoglobine moleculen zullen daar zuurstof afgeven
aan de weefsels
Behandeling
Geen therapie, want erfelijke ziekte
Wel behandeling tegen symptomen: pijn bestrijden, infecties voorkomen …
Research naar stamceltherapie en beenmergtransplantatie
PRIONEN
Ziekteverwekkende eiwitten
Voorbeelden: BSE (runderen), Scrapie (schapen), Creutzfeld-Jacob (mensen), Kuru (mensen)
Oorzaak: mutante vorm prioneiwit met afwijkende secundaire en tertiaire structuur -> neerslaan in
plaques en veroorzaakt ziekte
Normale structuur: 4 α-helices ; aangetaste structuur: 2 β-sheets en 2 α-helices
Mutant PrPsc gaat interactie aan met normale PrPc en dwingt deze tot overgang naar mutante vorm
Besmetting
eten vlees besmette runderen BSE
na operatie met niet voldoende gesteriliseerde instrumenten
kannibalisme: eten hersenen overledenen (kuru)
overschot runderen werd opnieuw opgegeten door runderen
verbod op consumptie runderhersenen en ruggenmerg
SIKKELCELANEMIE
Erfelijke ziekte die bloedarmoede veroorzaakt
Ziekte veroorzaakt door defect in hemoglobine -> rode bloedcellen hebben sikkelvorm waardoor ze
niet goed door capillaire bloedvaten bewegen en hierdoor de zuurstoftoevoer naar verschillende
weefsels blokkeert + sikkelcellen worden sneller afgebroken door lichaam waardoor bloedarmoede
optreedt
Recessieve ziekte -> 2 defecte genen nodig om ziekte te hebben
Dragers sikkelcel mutatie zijn beter resistent tegen malaria -> sikkelcellen worden besmet met de
parasiet, maar worden door milt afgebroken waardoor parasiet mee verwijderd wordt
Moleculaire basis
Puntmutatie in β-hemoglobine: T -> A waardoor glu -> val
Tertiaire structuur: mutatie ligt aan oppervlakte van β-subeenheid -> hemoglobinemoleculen
interageren met elkaar en vormen polymeren -> gemuteerde val in apolaire holte want wil contact
met water vermijden
Gevaar sikkelcelanemie thv capillairen want hemoglobine moleculen zullen daar zuurstof afgeven
aan de weefsels
Behandeling
Geen therapie, want erfelijke ziekte
Wel behandeling tegen symptomen: pijn bestrijden, infecties voorkomen …
Research naar stamceltherapie en beenmergtransplantatie
PRIONEN
Ziekteverwekkende eiwitten
Voorbeelden: BSE (runderen), Scrapie (schapen), Creutzfeld-Jacob (mensen), Kuru (mensen)
Oorzaak: mutante vorm prioneiwit met afwijkende secundaire en tertiaire structuur -> neerslaan in
plaques en veroorzaakt ziekte
Normale structuur: 4 α-helices ; aangetaste structuur: 2 β-sheets en 2 α-helices
Mutant PrPsc gaat interactie aan met normale PrPc en dwingt deze tot overgang naar mutante vorm
Besmetting
eten vlees besmette runderen BSE
na operatie met niet voldoende gesteriliseerde instrumenten
kannibalisme: eten hersenen overledenen (kuru)
overschot runderen werd opnieuw opgegeten door runderen
verbod op consumptie runderhersenen en ruggenmerg