Opvoeding & Maatschappij
Hoorcollege 1 (ver van de boom) ------- 11-9-23
----------------------------------
1. Hervorming in de steun bij opgroeien + opvoeden
- jeugdhulp: omvat alle vormen van hulp variërend van licht + ambulant tot
intensief en specialistisch
- jeugdzorg: verzamelnaam voor jeugdhulp/bescherming/reclassering
- 1 op 10 jeugdigen krijgen vorm van jeugdhulp in NL
- 2015: jeugdwet:
bestuurlijke verantwoordelijkheden gedecentraliseerd naar
gemeenten
aanleiding: tekortkomingen toenmalig stelsel aanpakken druk op
professionele hulp/onnodige medicalisering/etc,
verbouwen én vernieuwen: ‘
transitie=cultuur + transformatie=inhoud = nieuw stelsel én nieuwe
werkwijzen
transformatiedoelen:
1) preventie en uitgaan van eigen mogelijkheden
2) demedicaliseren, ontzorgen en normaliseren
3) tijdig passende hulp
4) één gezin, één plan, één regisseur
5) meer ruimte voor professionals
ondersteunen van transformatie: verspreid over het land zijn
projecten gestart die experimenteren met nieuwe werkwijzen die
aansluiten op de transformatiedoelen
- kern RMO- rapport
elk gezin heeft vragen over opvoeding, meestal komen ze er uit (al
dan niet met ondersteuning van eigen sociale/professionele
omgeving), soms is meer professionele ondersteuning nodig
opvoedvragen groeien te snel uit tot opvoedproblemen
o hulpaanbod te zwaar, niet passend, biedt geen langdurige
oplossing
o jeugdzorg loopt tegen haar grenzen aan (wachtlijsten/kosten)
oplossing: eerstelijns gezinszorg versterken o.b.v. de principes
ontzorgen en normaliseren
o ontzorgen=versterken van veerkracht jeugdigen en ouders, en
het activeren en benutten van hun sociale netwerken
o normaliseren: tegengaan van onnodig problematiseren en
etiketteren
o investering in sociaalpedagogische omgeving nodig
o veel minder focus op een – parallelle – versterking van
pedagogische basisvoorzieningen (speeltuin/opvang) en het
stimuleren van opvoeders om elkaar onderling te
ondersteunen
o veiligheidsbeleid ipv gezinsbeleid
- problematiseren
neiging tot problematiseren pathologiserende trend (verhaeghe)
, stijging aantal diagnoses, zonder aanwijzing voor toename in
prevalentie
medisch diagnosemodel (bloemink)
label geeft toegang tot hulp
jeugdigen lijken niet geholpen met deze patiëntbenadering
o stigmatiserende werking: ze krijgen impliciete boodschap dat
er iets mis met hen is (vermeulen)
o er bestaat het risico dat jeugdigen die echt vastlopen niet
tijdig de juiste hulp krijgen
- wat is normaal en wat is afwijkend?
verhaeghe: elke maatschappij creëert haar eigen normale identiteit
en eigen afwijkingen
In huidige tijd sterke focus op ‘meedoen’ => is excelleren het nieuwe
normaal?
Diagnose biedt houvast en legitimering maar wat is ‘normaal’ in het
licht van stijgend aantal diagnoses?
2. Achterliggende pedagogische discussies
- identiteit of defect? hangt af van definitie van afwijking (solomon)
1) klinisch (medisch) model
afwijking is stoornis en moet zoveel mogelijk verholpen worden
met oog op deelname aan samenleving
sluit aan op ‘humanist vision’ lijden van individu verlichten met
de mogelijkheden die we hebben
2) acceptatie (of identiteits-) model
afwijking is identiteit en moet geaccepteerd worden in de
samenleving, kind en ouders moeten worden ondersteund
sluit aan bij ‘socialist vision’ diversiteit hoort bij de
samenleving
- normalisation (solomon) is niet zelfde als normaliseren (RMO)
solomon: klinisch model
rmo: acceptatiemodel
- prenatale diagnostiek: opsporen van aangeboren/erfelijke afwijkingen bij
ongeboren kind
verschillende methoden:
1. vruchtwaterpunctie
2. vlokkentest
3. NIPT (niet invasieve prenatale test)
o via bloed van moeder wordt DNA van kind onderzocht
o veiligere optie (geen verhoogd risico op miskraam)
o betrouwbaarheid hoog, maar net geen 100%
indien uitslag afwijkend, bestaat kans dat kind toch
geen trisomie heeft
vlokkentest/vruchtwaterpunctie om uitsluitsel te
geven
indien uitslag niet-afwijkend, bestaat kans dat kind
toch trisomie heeft kans is 1 op 1000
solomon:
o voorstanders van prenatale screening/selectieve abortus zien
downsyndroom als iets dat moet worden
genezen/geëlimineerd klinisch model
- houding van pedagogen:
Hoorcollege 1 (ver van de boom) ------- 11-9-23
----------------------------------
1. Hervorming in de steun bij opgroeien + opvoeden
- jeugdhulp: omvat alle vormen van hulp variërend van licht + ambulant tot
intensief en specialistisch
- jeugdzorg: verzamelnaam voor jeugdhulp/bescherming/reclassering
- 1 op 10 jeugdigen krijgen vorm van jeugdhulp in NL
- 2015: jeugdwet:
bestuurlijke verantwoordelijkheden gedecentraliseerd naar
gemeenten
aanleiding: tekortkomingen toenmalig stelsel aanpakken druk op
professionele hulp/onnodige medicalisering/etc,
verbouwen én vernieuwen: ‘
transitie=cultuur + transformatie=inhoud = nieuw stelsel én nieuwe
werkwijzen
transformatiedoelen:
1) preventie en uitgaan van eigen mogelijkheden
2) demedicaliseren, ontzorgen en normaliseren
3) tijdig passende hulp
4) één gezin, één plan, één regisseur
5) meer ruimte voor professionals
ondersteunen van transformatie: verspreid over het land zijn
projecten gestart die experimenteren met nieuwe werkwijzen die
aansluiten op de transformatiedoelen
- kern RMO- rapport
elk gezin heeft vragen over opvoeding, meestal komen ze er uit (al
dan niet met ondersteuning van eigen sociale/professionele
omgeving), soms is meer professionele ondersteuning nodig
opvoedvragen groeien te snel uit tot opvoedproblemen
o hulpaanbod te zwaar, niet passend, biedt geen langdurige
oplossing
o jeugdzorg loopt tegen haar grenzen aan (wachtlijsten/kosten)
oplossing: eerstelijns gezinszorg versterken o.b.v. de principes
ontzorgen en normaliseren
o ontzorgen=versterken van veerkracht jeugdigen en ouders, en
het activeren en benutten van hun sociale netwerken
o normaliseren: tegengaan van onnodig problematiseren en
etiketteren
o investering in sociaalpedagogische omgeving nodig
o veel minder focus op een – parallelle – versterking van
pedagogische basisvoorzieningen (speeltuin/opvang) en het
stimuleren van opvoeders om elkaar onderling te
ondersteunen
o veiligheidsbeleid ipv gezinsbeleid
- problematiseren
neiging tot problematiseren pathologiserende trend (verhaeghe)
, stijging aantal diagnoses, zonder aanwijzing voor toename in
prevalentie
medisch diagnosemodel (bloemink)
label geeft toegang tot hulp
jeugdigen lijken niet geholpen met deze patiëntbenadering
o stigmatiserende werking: ze krijgen impliciete boodschap dat
er iets mis met hen is (vermeulen)
o er bestaat het risico dat jeugdigen die echt vastlopen niet
tijdig de juiste hulp krijgen
- wat is normaal en wat is afwijkend?
verhaeghe: elke maatschappij creëert haar eigen normale identiteit
en eigen afwijkingen
In huidige tijd sterke focus op ‘meedoen’ => is excelleren het nieuwe
normaal?
Diagnose biedt houvast en legitimering maar wat is ‘normaal’ in het
licht van stijgend aantal diagnoses?
2. Achterliggende pedagogische discussies
- identiteit of defect? hangt af van definitie van afwijking (solomon)
1) klinisch (medisch) model
afwijking is stoornis en moet zoveel mogelijk verholpen worden
met oog op deelname aan samenleving
sluit aan op ‘humanist vision’ lijden van individu verlichten met
de mogelijkheden die we hebben
2) acceptatie (of identiteits-) model
afwijking is identiteit en moet geaccepteerd worden in de
samenleving, kind en ouders moeten worden ondersteund
sluit aan bij ‘socialist vision’ diversiteit hoort bij de
samenleving
- normalisation (solomon) is niet zelfde als normaliseren (RMO)
solomon: klinisch model
rmo: acceptatiemodel
- prenatale diagnostiek: opsporen van aangeboren/erfelijke afwijkingen bij
ongeboren kind
verschillende methoden:
1. vruchtwaterpunctie
2. vlokkentest
3. NIPT (niet invasieve prenatale test)
o via bloed van moeder wordt DNA van kind onderzocht
o veiligere optie (geen verhoogd risico op miskraam)
o betrouwbaarheid hoog, maar net geen 100%
indien uitslag afwijkend, bestaat kans dat kind toch
geen trisomie heeft
vlokkentest/vruchtwaterpunctie om uitsluitsel te
geven
indien uitslag niet-afwijkend, bestaat kans dat kind
toch trisomie heeft kans is 1 op 1000
solomon:
o voorstanders van prenatale screening/selectieve abortus zien
downsyndroom als iets dat moet worden
genezen/geëlimineerd klinisch model
- houding van pedagogen:
