INLEIDING TOT HET
INTERNATIONAAL 1BA RECHTEN
Qyara
Vandepitte
RECHT
Tom Ruys
,Inhoud
DEEL 1 : INLEIDING : ALGEMENE KENMERKEN VAN HET INTERNATIONAAL RECHT
..................................................................................................................... 4
HOOFDSTUK 1 : WAT IS HET INTERNATIONAAL RECHT?................................................................4
HOOFDSTUK 2 : INTERNATIONAAL RECHT ALS HORIZONTAAL EN ONVOLMAAKT SYSTEEM.....................5
HOOFDSTUK 3 : RELEVANTIE VAN HET INTERNATIONAAL RECHT....................................................6
DEEL 2 : DE BRONNEN VAN HET INTERNATIONAAL RECHT.................................8
HOOFDSTUK 1 : ALGEMEEN................................................................................................... 8
HOOFDSTUK 2 : VERDRAGEN.................................................................................................8
Afdeling 1 : Algemeen................................................................................................. 8
Afdeling 2 : Wat is een verdrag?..................................................................................8
A) overeenkomst met bedoeling om bindende gevolgen te creëren............................8
B) tussen twee of meer subjecten van internationaal recht.........................................9
C) beheerst door het volkenrecht................................................................................9
D) vorm....................................................................................................................... 9
Afdeling 3 : Types verdragen.......................................................................................9
A) materieel/inhoudelijk............................................................................................... 9
B) bilaterale, regionale en multilaterale verdragen.....................................................9
C) open en gesloten verdragen...................................................................................9
Afdeling 4 : Registratie en bekendmaking van verdraging........................................10
bekendmaking op internationaal niveau: The United Nations Treaty Series..............10
bekendmaking op nationaal niveau...........................................................................10
HOOFDSTUK 3 : INTERNATIONAAL GEWOONTERECHT.................................................................10
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 10
Afdeling 2 : Het materiële element : statenpraktijk...................................................10
1. uniformiteit / consistentie......................................................................................11
2. algemeenheid........................................................................................................ 11
3. duur....................................................................................................................... 11
Wie creëert de statenpraktijk?...................................................................................11
resoluties van de Algemene Vergadering :................................................................11
verdragen als vorm van statenpraktijk :....................................................................12
Afdeling 3 : Het subjectieve element : opinio juris.....................................................12
bewijs ?...................................................................................................................... 12
Afdeling 4 : ‘ Voortdurend verzet ‘.............................................................................13
Afdeling 5 : ‘ Regionaal ‘ en ‘ lokaal ‘ gewoonterecht................................................13
Afdeling 6 : De identificatie van internationaal gewoonterecht.................................13
HOOFDSTUK 4 : DE VERHOUDING TUSSEN VERDRAGSRECHT EN INTERNATIONAAL GEWOONTERECHT. . .13
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 13
Afdeling 2 : Het belang van codificatie......................................................................14
Afdeling 3 : De blijvende relevantie van internationaal gewoonterecht.....................14
HOOFDSTUK 5 : OVERIGE BRONNEN......................................................................................15
Afdeling 1 : Algemene beginselen van internatioinaal recht......................................15
belang :..................................................................................................................... 15
billijkheid :................................................................................................................. 15
Afdeling 2 : Internationale rechtspraak en rechtsleer................................................15
Rechtspraak en rechtsleer zijn niet rechtscheppend, een subsidiaire bron...............15
Afdeling 3 : Besluitvorming van internationale organisaties......................................16
Conference of the parties (COP)................................................................................16
Afdeling 4 : Eenzijdige handelingen en verklaringen.................................................16
eenzijdige/unilaterale rechtshandelingen :................................................................16
kenmerken :.............................................................................................................. 16
Afdeling 5 : ‘ Soft law ‘ – ‘ informeel recht ‘...............................................................17
, HOOFDSTUK 6 : HIËRARCHIE................................................................................................ 17
DEEL 3 : VERDRAGENRECHT..........................................................................19
HOOFDSTUK 1 : BRONNEN................................................................................................... 19
HOOFDSTUK 2 : TOTSTANDKOMING EN INWERKINGTREDING VAN VERDRAGEN.................................19
Afdeling 1 : Het sluiten van verdragen......................................................................19
Afdeling 2 : Instemming om door het verdrag gebonden te zijn................................20
Afdeling 3 : Voorbehouden........................................................................................20
Afdeling 4 : Inwerkingtreding en voorlopige toepassing............................................20
HOOFDSTUK 3 : NALEVING, TOEPASSING EN UITLEGGING VAN VERDRAGEN....................................20
Afdeling 1 : Toepassing..............................................................................................20
Afdeling 2 : Interpretatie............................................................................................ 20
HOOFDSTUK 4 : AMENDERING EN WIJZIGING VAN VERDRAGEN.....................................................20
Hoofdstuk 5 : Ongeldigheid, beëindiging en opschorting van de werking van
verdragen.................................................................................................................. 20
Afdeling 1 : Nietigheid............................................................................................... 20
Afdeling 2 : Beëndiging en schorsing – Alegemeen...................................................20
Afdeling 3 : Beëndiging en schorsing – Bijzondere bepalingen..................................20
DEEL 5 : STATEN........................................................................................... 21
HOOFDSTUK 1 : INLEIDING – SUBJECTEN VAN INTERNATIONAAL RECHT..........................................21
HOOFDSTUK 2 : STATEN EN HUN TOTSTANDKOMING.................................................................22
Afdeling 1 : Wat is een ‘ staat ‘ ?...............................................................................22
4 constitutieve bestanddelen :..................................................................................22
Afdeling 2 : Hoe komen nieuwe staten tot stand?......................................................24
1) Zelfbeschikking in de koloniale context.................................................................24
2) Afscheiding/secessie buiten de koloniale context = REMEDIAL SECESSION..........25
3) Dismembratio........................................................................................................ 25
4) Fusie...................................................................................................................... 25
Afdeling 3 : De rol van erkenning..............................................................................26
A) Erkenning staten.............................................................................................................. 26
constitutieve benadering :.........................................................................................26
declaratoire benadering :.......................................................................................... 26
B) Erkenning van een regering............................................................................................. 27
C) Politieke erkenningen....................................................................................................... 27
Afdeling 4 : Verwerving van grondgebied..................................................................28
Afdeling 5 : Statenopvolging......................................................................................28
HOOFDSTUK 3 : POSITIE VAN STATEN IN HET INTERNATIONAAL RECHT..........................................28
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 28
Afdeling 2 : Jurisdictie................................................................................................28
§ 1. Algemeen...................................................................................................................... 28
§ 2. Territoriale jurisdictie..................................................................................................... 28
§ 3. Extraterritoriale jurisdictie............................................................................................. 28
§ 4. Functionele jurisdictie en globale rechtsgebieden..........................................................28
Afdeling 3 : Staatsaansprakelijkheid..........................................................................28
§ 1. Constitutieve bestanddelen van staatsaansprakelijkheden............................................28
§ 2. Omstandigheden die onrechtmatigheid uitsluiten..........................................................28
§ 3. Gevolgen van staatsaansprakelijkheid...........................................................................28
Afdeling 4 : Immuniteiten..........................................................................................28
§ 1. Algemeen...................................................................................................................... 28
§ 2. Staatsimmuniteit........................................................................................................... 28
§ 3. Immuniteit an vreemde overheidsfunctionarissen.........................................................28
DEEL 6 : INTERNATIONALE ORGANISATIES.....................................................29
HOOFDSTUK 1 : KENMERKEN................................................................................................ 29
HOOFDSTUK 2 : POSITIE VAN INTERNATIONALE ORGANISATIES IN HET INTERNATIONAAL RECHT...........31
Afdeling 1 : Rechtspersoonlijkheid.............................................................................31
, Afdeling 2 : Draagwijdte internationale rechtspersoonlijkheid...................................31
HOOFDSTUK 3 : DE VERENIGDE NATIES EN HAAR HOOFDORGANEN..............................................32
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 32
geschiedenis VN :...................................................................................................... 32
lidmaatschap ( art. 4 HVN ) :.....................................................................................32
doel :......................................................................................................................... 32
Afdeling 2 : De Algemene Vergadering......................................................................33
algemeen :................................................................................................................. 33
samenstelling :.......................................................................................................... 33
bevoegdheden :......................................................................................................... 33
hulporganen :............................................................................................................ 34
Afdeling 3 : De Veiligheidsraad..................................................................................35
samenstelling :.......................................................................................................... 35
besluitvorming :......................................................................................................... 35
bevoegdheden :......................................................................................................... 35
hervorming :.............................................................................................................. 36
Hulporganen ( subsidiair ) :.......................................................................................36
Afdeling 4 : De Economische en Sociale Raad...........................................................37
samenstelling :.......................................................................................................... 37
taken :....................................................................................................................... 37
subsidiaire organen :.................................................................................................37
Afdeling 5 : De Voogdijraad.......................................................................................37
Afdeling 6 : Het Internationaal Gerechtshof...............................................................38
Afdeling 7 : Het VN-Secretariaat................................................................................38
HOOFSTUK 4 : DE GESPECIALISEERDE VN-ORGANISATIES EN DE OVERIGE ORGANISATIES DIE DEEL
UITMAKEN VAN DE VN-FAMILIE.............................................................................................. 38
Afdeling 1 : De gespecialiseerde organisaties...........................................................38
Afdeling 2 : De overige organisaties binnen de VN-familie........................................38
HOOFDSTUK 5 : REGIONALE ORGANISATIES IN EUROPA..............................................................38
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 38
Afdeling 3 : De NAVO.................................................................................................38
Afdeling 4 : De Raad van Europa...............................................................................38
Afdeling 5 : De OVSE................................................................................................. 38
DEEL 7 : ANDERE SUBJECTEN VAN INTERNATIONAAL RECHT............................39
HOOFDSTUK 1 : INDIVIDUEN EN ONDERNEMINGEN....................................................................39
Afdeling 1 : Individuen en ondernemingen als rechtsobjecten...................................39
Afdeling 2 : Individuen en ondernemingen als rechtssubjecten.................................39
§ 1. Algemeen...................................................................................................................... 39
§ 2. Opkomst van de mensenrechten – individuen als dragers van internationale rechten...39
§ 3. Mogelijkheid om vorderingen in te stellen...................................................................... 39
§ 4. Dragers van plichten...................................................................................................... 39
INTERNATIONAAL 1BA RECHTEN
Qyara
Vandepitte
RECHT
Tom Ruys
,Inhoud
DEEL 1 : INLEIDING : ALGEMENE KENMERKEN VAN HET INTERNATIONAAL RECHT
..................................................................................................................... 4
HOOFDSTUK 1 : WAT IS HET INTERNATIONAAL RECHT?................................................................4
HOOFDSTUK 2 : INTERNATIONAAL RECHT ALS HORIZONTAAL EN ONVOLMAAKT SYSTEEM.....................5
HOOFDSTUK 3 : RELEVANTIE VAN HET INTERNATIONAAL RECHT....................................................6
DEEL 2 : DE BRONNEN VAN HET INTERNATIONAAL RECHT.................................8
HOOFDSTUK 1 : ALGEMEEN................................................................................................... 8
HOOFDSTUK 2 : VERDRAGEN.................................................................................................8
Afdeling 1 : Algemeen................................................................................................. 8
Afdeling 2 : Wat is een verdrag?..................................................................................8
A) overeenkomst met bedoeling om bindende gevolgen te creëren............................8
B) tussen twee of meer subjecten van internationaal recht.........................................9
C) beheerst door het volkenrecht................................................................................9
D) vorm....................................................................................................................... 9
Afdeling 3 : Types verdragen.......................................................................................9
A) materieel/inhoudelijk............................................................................................... 9
B) bilaterale, regionale en multilaterale verdragen.....................................................9
C) open en gesloten verdragen...................................................................................9
Afdeling 4 : Registratie en bekendmaking van verdraging........................................10
bekendmaking op internationaal niveau: The United Nations Treaty Series..............10
bekendmaking op nationaal niveau...........................................................................10
HOOFDSTUK 3 : INTERNATIONAAL GEWOONTERECHT.................................................................10
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 10
Afdeling 2 : Het materiële element : statenpraktijk...................................................10
1. uniformiteit / consistentie......................................................................................11
2. algemeenheid........................................................................................................ 11
3. duur....................................................................................................................... 11
Wie creëert de statenpraktijk?...................................................................................11
resoluties van de Algemene Vergadering :................................................................11
verdragen als vorm van statenpraktijk :....................................................................12
Afdeling 3 : Het subjectieve element : opinio juris.....................................................12
bewijs ?...................................................................................................................... 12
Afdeling 4 : ‘ Voortdurend verzet ‘.............................................................................13
Afdeling 5 : ‘ Regionaal ‘ en ‘ lokaal ‘ gewoonterecht................................................13
Afdeling 6 : De identificatie van internationaal gewoonterecht.................................13
HOOFDSTUK 4 : DE VERHOUDING TUSSEN VERDRAGSRECHT EN INTERNATIONAAL GEWOONTERECHT. . .13
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 13
Afdeling 2 : Het belang van codificatie......................................................................14
Afdeling 3 : De blijvende relevantie van internationaal gewoonterecht.....................14
HOOFDSTUK 5 : OVERIGE BRONNEN......................................................................................15
Afdeling 1 : Algemene beginselen van internatioinaal recht......................................15
belang :..................................................................................................................... 15
billijkheid :................................................................................................................. 15
Afdeling 2 : Internationale rechtspraak en rechtsleer................................................15
Rechtspraak en rechtsleer zijn niet rechtscheppend, een subsidiaire bron...............15
Afdeling 3 : Besluitvorming van internationale organisaties......................................16
Conference of the parties (COP)................................................................................16
Afdeling 4 : Eenzijdige handelingen en verklaringen.................................................16
eenzijdige/unilaterale rechtshandelingen :................................................................16
kenmerken :.............................................................................................................. 16
Afdeling 5 : ‘ Soft law ‘ – ‘ informeel recht ‘...............................................................17
, HOOFDSTUK 6 : HIËRARCHIE................................................................................................ 17
DEEL 3 : VERDRAGENRECHT..........................................................................19
HOOFDSTUK 1 : BRONNEN................................................................................................... 19
HOOFDSTUK 2 : TOTSTANDKOMING EN INWERKINGTREDING VAN VERDRAGEN.................................19
Afdeling 1 : Het sluiten van verdragen......................................................................19
Afdeling 2 : Instemming om door het verdrag gebonden te zijn................................20
Afdeling 3 : Voorbehouden........................................................................................20
Afdeling 4 : Inwerkingtreding en voorlopige toepassing............................................20
HOOFDSTUK 3 : NALEVING, TOEPASSING EN UITLEGGING VAN VERDRAGEN....................................20
Afdeling 1 : Toepassing..............................................................................................20
Afdeling 2 : Interpretatie............................................................................................ 20
HOOFDSTUK 4 : AMENDERING EN WIJZIGING VAN VERDRAGEN.....................................................20
Hoofdstuk 5 : Ongeldigheid, beëindiging en opschorting van de werking van
verdragen.................................................................................................................. 20
Afdeling 1 : Nietigheid............................................................................................... 20
Afdeling 2 : Beëndiging en schorsing – Alegemeen...................................................20
Afdeling 3 : Beëndiging en schorsing – Bijzondere bepalingen..................................20
DEEL 5 : STATEN........................................................................................... 21
HOOFDSTUK 1 : INLEIDING – SUBJECTEN VAN INTERNATIONAAL RECHT..........................................21
HOOFDSTUK 2 : STATEN EN HUN TOTSTANDKOMING.................................................................22
Afdeling 1 : Wat is een ‘ staat ‘ ?...............................................................................22
4 constitutieve bestanddelen :..................................................................................22
Afdeling 2 : Hoe komen nieuwe staten tot stand?......................................................24
1) Zelfbeschikking in de koloniale context.................................................................24
2) Afscheiding/secessie buiten de koloniale context = REMEDIAL SECESSION..........25
3) Dismembratio........................................................................................................ 25
4) Fusie...................................................................................................................... 25
Afdeling 3 : De rol van erkenning..............................................................................26
A) Erkenning staten.............................................................................................................. 26
constitutieve benadering :.........................................................................................26
declaratoire benadering :.......................................................................................... 26
B) Erkenning van een regering............................................................................................. 27
C) Politieke erkenningen....................................................................................................... 27
Afdeling 4 : Verwerving van grondgebied..................................................................28
Afdeling 5 : Statenopvolging......................................................................................28
HOOFDSTUK 3 : POSITIE VAN STATEN IN HET INTERNATIONAAL RECHT..........................................28
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 28
Afdeling 2 : Jurisdictie................................................................................................28
§ 1. Algemeen...................................................................................................................... 28
§ 2. Territoriale jurisdictie..................................................................................................... 28
§ 3. Extraterritoriale jurisdictie............................................................................................. 28
§ 4. Functionele jurisdictie en globale rechtsgebieden..........................................................28
Afdeling 3 : Staatsaansprakelijkheid..........................................................................28
§ 1. Constitutieve bestanddelen van staatsaansprakelijkheden............................................28
§ 2. Omstandigheden die onrechtmatigheid uitsluiten..........................................................28
§ 3. Gevolgen van staatsaansprakelijkheid...........................................................................28
Afdeling 4 : Immuniteiten..........................................................................................28
§ 1. Algemeen...................................................................................................................... 28
§ 2. Staatsimmuniteit........................................................................................................... 28
§ 3. Immuniteit an vreemde overheidsfunctionarissen.........................................................28
DEEL 6 : INTERNATIONALE ORGANISATIES.....................................................29
HOOFDSTUK 1 : KENMERKEN................................................................................................ 29
HOOFDSTUK 2 : POSITIE VAN INTERNATIONALE ORGANISATIES IN HET INTERNATIONAAL RECHT...........31
Afdeling 1 : Rechtspersoonlijkheid.............................................................................31
, Afdeling 2 : Draagwijdte internationale rechtspersoonlijkheid...................................31
HOOFDSTUK 3 : DE VERENIGDE NATIES EN HAAR HOOFDORGANEN..............................................32
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 32
geschiedenis VN :...................................................................................................... 32
lidmaatschap ( art. 4 HVN ) :.....................................................................................32
doel :......................................................................................................................... 32
Afdeling 2 : De Algemene Vergadering......................................................................33
algemeen :................................................................................................................. 33
samenstelling :.......................................................................................................... 33
bevoegdheden :......................................................................................................... 33
hulporganen :............................................................................................................ 34
Afdeling 3 : De Veiligheidsraad..................................................................................35
samenstelling :.......................................................................................................... 35
besluitvorming :......................................................................................................... 35
bevoegdheden :......................................................................................................... 35
hervorming :.............................................................................................................. 36
Hulporganen ( subsidiair ) :.......................................................................................36
Afdeling 4 : De Economische en Sociale Raad...........................................................37
samenstelling :.......................................................................................................... 37
taken :....................................................................................................................... 37
subsidiaire organen :.................................................................................................37
Afdeling 5 : De Voogdijraad.......................................................................................37
Afdeling 6 : Het Internationaal Gerechtshof...............................................................38
Afdeling 7 : Het VN-Secretariaat................................................................................38
HOOFSTUK 4 : DE GESPECIALISEERDE VN-ORGANISATIES EN DE OVERIGE ORGANISATIES DIE DEEL
UITMAKEN VAN DE VN-FAMILIE.............................................................................................. 38
Afdeling 1 : De gespecialiseerde organisaties...........................................................38
Afdeling 2 : De overige organisaties binnen de VN-familie........................................38
HOOFDSTUK 5 : REGIONALE ORGANISATIES IN EUROPA..............................................................38
Afdeling 1 : Algemeen............................................................................................... 38
Afdeling 3 : De NAVO.................................................................................................38
Afdeling 4 : De Raad van Europa...............................................................................38
Afdeling 5 : De OVSE................................................................................................. 38
DEEL 7 : ANDERE SUBJECTEN VAN INTERNATIONAAL RECHT............................39
HOOFDSTUK 1 : INDIVIDUEN EN ONDERNEMINGEN....................................................................39
Afdeling 1 : Individuen en ondernemingen als rechtsobjecten...................................39
Afdeling 2 : Individuen en ondernemingen als rechtssubjecten.................................39
§ 1. Algemeen...................................................................................................................... 39
§ 2. Opkomst van de mensenrechten – individuen als dragers van internationale rechten...39
§ 3. Mogelijkheid om vorderingen in te stellen...................................................................... 39
§ 4. Dragers van plichten...................................................................................................... 39
