Samenvatting OWE 9 – Samenwerken in Vakmanschap
Peritonitis
- Kan uitleggen wat peritonitis is en hoe het ontstaat
- Kan de verschijnselen van een peritonitis beschrijven en verklaren
- Welke acties/maatregelen neem je als vpk
(boek pathologie, pagina 371-379)
Buikvlies Peritoneum, bekleedt de vrije buikholte en vrijwel alle organen die zich erin bevinden.
Peritonitis = Ontsteking van het buikvlies. (Lokaal of algeheel)
Bij een algehele peritonitis wordt de patient steeds zieker en vertoond verschillende verschijnselen,
dit wordt acute buik genoemd.
Acute buik kenmerkt zich door de volgende verschijnselen:
- Scherpe, stekende continue pijn:
Peritonale pijn staat bekend om de druk en loslaatpijn, dit betekend dat als er op de buik gedrukt
wordt dit zeer doet, maar ook bij het loslaten van de druk dit een inmense pijn kan geven.
Het buikvlies is uitermate pijngevoelig. Hoesten, lachen, bewegen en lokalisatie boven in de buik,
zoals ademhalingsbewegingen, doen pijn. Vervoer pijn enkele bewegingen doen al snel zeer.
Patiënt probeert daarom zelf ook zo stil mogelijk te liggen.
- Défense musculaire (harde buikspieren)
Dit betekend letterlijk het terugvechten (verdedigen) via spieraanspanning. Bij een peritonitis
wordt dit gedaan met als doel om te voorkomen dat het peritoneum wordt bewogen (pijn
voorkomen).
‘Met het begrip defense musculaire wordt dus bedoeld het onwillekeurig (reflexmatig)
aanspannen van de buikspierwandspieren als gevolg van prikkeling bam jet buikvlies, vooral bij
beweging’.
- Stilliggen van darmen
Als gevolg van peritonitis kunnen de darmen stil gaan liggen Darmparalyse. Daardoor zal de
inhoud van de darmen ook stil komen te liggen. Als de inhoud van de darmen stilligt door een
darmparalyse noemen we dit een paralytische ileus. Er is sprake van auscultatie als er geen
darmgeluiden te horen zijn in de darm.
(Naast lokale verschijnselen ervaren mensen met peritonitis vaak ook, ernstige malaise, koorts,
anorexie en een versnelde pols).
Doordat grote hoeveelheden vocht en elektrolyten (en bloed) zich voornamelijk vullen in het
peritoneum door de versterkte bloeddoorstroming in het zieke gebied, zal onder vulling van het
vatenstelsel kunnen optreden met als gevolg shock.
Verloop: Ontstekingsvocht in de buikholte zal wegstromen naar de lager gelegen delen. Bij een
patiënt die ligt zal dit dus naar de ruimte onder het middenrif verplaatsen. Hier kunnen zich abcessen
ontwikkelen. Sepsis kan het beeld begeleiden, 30% van de patiënten overlijd hierdoor.
, Oorzaken peritonitis:
- Via hematogene weg besmet raken van het peritoneum met bacterien. (minst voorkomend,
bij verminderde weerstand)
- Ontstekingen in organen die grenzen aan het peritoneum. Zoals appendicitis(blinde darm
ontsteking), galblaas ontsteking of een ontsteking van de dikke darm.
- Perforatie van holle organen grenzend aan de vrije buikholte, inhoud stroomt dan leeg in
buikholte. (maagperforatie/darmperforatie)
- Ischemie door afsluiting van een darmvat, bij geblokkeerde bloedvoorziening kan necrotisch
weefsel ontstaan. Necrotisch weefsel is gevoelig voor bacterien, die kunnen in de buikholte
komen en een peritonitis veroorzaken.
- Bloeding in de buikholte.(Milt, lever ruptuur, buiten baarmoederlijke zwangerschap)
Behandeling:
- Niet eten of drinken maagsonde inbrengen
- Geen pijnstilling tot diagnose
- Direct antibiotica, vocht en elektrolyten aanvullen via infuus
- Spoelen buikholte met fysiologisch zout via laparotomie
- Bestrijden shock
- Veroorzakende aandoening behandelen
Peritonitis
- Kan uitleggen wat peritonitis is en hoe het ontstaat
- Kan de verschijnselen van een peritonitis beschrijven en verklaren
- Welke acties/maatregelen neem je als vpk
(boek pathologie, pagina 371-379)
Buikvlies Peritoneum, bekleedt de vrije buikholte en vrijwel alle organen die zich erin bevinden.
Peritonitis = Ontsteking van het buikvlies. (Lokaal of algeheel)
Bij een algehele peritonitis wordt de patient steeds zieker en vertoond verschillende verschijnselen,
dit wordt acute buik genoemd.
Acute buik kenmerkt zich door de volgende verschijnselen:
- Scherpe, stekende continue pijn:
Peritonale pijn staat bekend om de druk en loslaatpijn, dit betekend dat als er op de buik gedrukt
wordt dit zeer doet, maar ook bij het loslaten van de druk dit een inmense pijn kan geven.
Het buikvlies is uitermate pijngevoelig. Hoesten, lachen, bewegen en lokalisatie boven in de buik,
zoals ademhalingsbewegingen, doen pijn. Vervoer pijn enkele bewegingen doen al snel zeer.
Patiënt probeert daarom zelf ook zo stil mogelijk te liggen.
- Défense musculaire (harde buikspieren)
Dit betekend letterlijk het terugvechten (verdedigen) via spieraanspanning. Bij een peritonitis
wordt dit gedaan met als doel om te voorkomen dat het peritoneum wordt bewogen (pijn
voorkomen).
‘Met het begrip defense musculaire wordt dus bedoeld het onwillekeurig (reflexmatig)
aanspannen van de buikspierwandspieren als gevolg van prikkeling bam jet buikvlies, vooral bij
beweging’.
- Stilliggen van darmen
Als gevolg van peritonitis kunnen de darmen stil gaan liggen Darmparalyse. Daardoor zal de
inhoud van de darmen ook stil komen te liggen. Als de inhoud van de darmen stilligt door een
darmparalyse noemen we dit een paralytische ileus. Er is sprake van auscultatie als er geen
darmgeluiden te horen zijn in de darm.
(Naast lokale verschijnselen ervaren mensen met peritonitis vaak ook, ernstige malaise, koorts,
anorexie en een versnelde pols).
Doordat grote hoeveelheden vocht en elektrolyten (en bloed) zich voornamelijk vullen in het
peritoneum door de versterkte bloeddoorstroming in het zieke gebied, zal onder vulling van het
vatenstelsel kunnen optreden met als gevolg shock.
Verloop: Ontstekingsvocht in de buikholte zal wegstromen naar de lager gelegen delen. Bij een
patiënt die ligt zal dit dus naar de ruimte onder het middenrif verplaatsen. Hier kunnen zich abcessen
ontwikkelen. Sepsis kan het beeld begeleiden, 30% van de patiënten overlijd hierdoor.
, Oorzaken peritonitis:
- Via hematogene weg besmet raken van het peritoneum met bacterien. (minst voorkomend,
bij verminderde weerstand)
- Ontstekingen in organen die grenzen aan het peritoneum. Zoals appendicitis(blinde darm
ontsteking), galblaas ontsteking of een ontsteking van de dikke darm.
- Perforatie van holle organen grenzend aan de vrije buikholte, inhoud stroomt dan leeg in
buikholte. (maagperforatie/darmperforatie)
- Ischemie door afsluiting van een darmvat, bij geblokkeerde bloedvoorziening kan necrotisch
weefsel ontstaan. Necrotisch weefsel is gevoelig voor bacterien, die kunnen in de buikholte
komen en een peritonitis veroorzaken.
- Bloeding in de buikholte.(Milt, lever ruptuur, buiten baarmoederlijke zwangerschap)
Behandeling:
- Niet eten of drinken maagsonde inbrengen
- Geen pijnstilling tot diagnose
- Direct antibiotica, vocht en elektrolyten aanvullen via infuus
- Spoelen buikholte met fysiologisch zout via laparotomie
- Bestrijden shock
- Veroorzakende aandoening behandelen
