Religie, zingeving en levensbeschouwing
Hoofdstuk 1
Geloven onderstelt een zekere kennis. Laat God zich
kennen ? Aan welke voorwaarden is religieuze ervaring
gebonden ?
God is geen uitvinding maar een ontdekking. Waar laat god
zich ‘vinden’
Laat god zich kennen?
Ja God laat zich kennen, maar het is niet vanzelfsprekend. Ze zijn immers niet
van dezelfde orde als deze van het directe kennen en waarnemen. Het eigene
van de religieuze ervaring is, dat er in of achter een concreet voorhanden zijnde
werkelijkheid nog een andere werkelijkheid ervaren wordt die niet concreet
aanwijsbaar is maar toch als onmiddellijk ervaren wordt. Het concreet
aanwijsbare wordt dan als teken ervaren van iets anders dat helemaal
werkelijkheid is, maar dat onze mogelijkheden om het met de vinger aan te raken
overstijgt.
niet vanzelfsprekend!
Tijdens een concrete werkelijkheid wordt een andere niet concreet aanwijsbare
werkelijkheid ervaren. We kunnen het tweede niet met onze vinger aanraken
vb. een ruisende zee
Voorwaarden tot religieuze ervaring
Subjecti Open staan voor, diepte-ervaringen
ef Symbool gevoelig zijn
Willen doordringen tot de kern
Verschil met Westerse: cultuur van uiterlijke, onmiddellijke,
waarneembare
Kritische opmerking: Verwondering bijna verdwenen
Objecti Opgevoed zijn in religieuze traditie: iets meer dan werkelijkheid
ef te kunnen benoemen
Beschikken religieuze moedertaal
Ervaringen vaag en onbepaald: kunnen inschakelen in taal- en
denkschema’s
‘Mens is religieus dier maar moet zich kunnen ontwikkelen’
1
, Waar laat God zich ‘vinden’ ?
God kan zich in elk menselijk gebeuren aandienen.
vb. Joodse rabbijn kreeg als jongetje het aanbod: ‘ik geef je vijf euro als je me vertelt waar God te
vinden is’. Waarop hij antwoorde: ‘ik geef je het dubbel als je mij kunt zeggen waar Hij niet te
vinden is.’
Bevoorrechte plaatsen (niet zeker, maar meest op spoor gekomen)
De Bijbelse modellen van Godservaring: de meeste mensen vermoeden iets
meer in de werkelijkheid maar niet iedereen is in staat dit meer te benoemen, te
personaliseren. Dit hangt af van:
Persoonlijke geschiedenis met interpersoonlijke verhoudingen
(=P.A.)
persoonlijk levensverhaal met de relaties
Bijbelse en religieuze achtergrond
aandacht krijgen voor bepaalde aspecten die zouden kunnen ontsnappen
vb. natuurwandeling zonder gids: gewoon
natuurwandeling met gids:
o symbolische waarneming: boven zichzelf: zeer direct en
gevoelsgeladen (het ‘pakt’ hem)
o door religieuze achtergrond: betovering verband met God. Het
verlangen leeft om God te zien
regelmatige praxis in gebed en sacramenten
7 sacramenten: doopsel (akte van dankbaarheid tov de heer van alle
leven), vormsel, huwelijk, religieus leven, eucharistie, biecht,
ziekenzalving.
je mag niet zeggen dat je gelooft zonder te bidden.
Ervaringen van God in de natuur, de vriendschap en de liefde
Getuigenissen van heiligen en gewone christenen
lees cursus p 7-8
2
Hoofdstuk 1
Geloven onderstelt een zekere kennis. Laat God zich
kennen ? Aan welke voorwaarden is religieuze ervaring
gebonden ?
God is geen uitvinding maar een ontdekking. Waar laat god
zich ‘vinden’
Laat god zich kennen?
Ja God laat zich kennen, maar het is niet vanzelfsprekend. Ze zijn immers niet
van dezelfde orde als deze van het directe kennen en waarnemen. Het eigene
van de religieuze ervaring is, dat er in of achter een concreet voorhanden zijnde
werkelijkheid nog een andere werkelijkheid ervaren wordt die niet concreet
aanwijsbaar is maar toch als onmiddellijk ervaren wordt. Het concreet
aanwijsbare wordt dan als teken ervaren van iets anders dat helemaal
werkelijkheid is, maar dat onze mogelijkheden om het met de vinger aan te raken
overstijgt.
niet vanzelfsprekend!
Tijdens een concrete werkelijkheid wordt een andere niet concreet aanwijsbare
werkelijkheid ervaren. We kunnen het tweede niet met onze vinger aanraken
vb. een ruisende zee
Voorwaarden tot religieuze ervaring
Subjecti Open staan voor, diepte-ervaringen
ef Symbool gevoelig zijn
Willen doordringen tot de kern
Verschil met Westerse: cultuur van uiterlijke, onmiddellijke,
waarneembare
Kritische opmerking: Verwondering bijna verdwenen
Objecti Opgevoed zijn in religieuze traditie: iets meer dan werkelijkheid
ef te kunnen benoemen
Beschikken religieuze moedertaal
Ervaringen vaag en onbepaald: kunnen inschakelen in taal- en
denkschema’s
‘Mens is religieus dier maar moet zich kunnen ontwikkelen’
1
, Waar laat God zich ‘vinden’ ?
God kan zich in elk menselijk gebeuren aandienen.
vb. Joodse rabbijn kreeg als jongetje het aanbod: ‘ik geef je vijf euro als je me vertelt waar God te
vinden is’. Waarop hij antwoorde: ‘ik geef je het dubbel als je mij kunt zeggen waar Hij niet te
vinden is.’
Bevoorrechte plaatsen (niet zeker, maar meest op spoor gekomen)
De Bijbelse modellen van Godservaring: de meeste mensen vermoeden iets
meer in de werkelijkheid maar niet iedereen is in staat dit meer te benoemen, te
personaliseren. Dit hangt af van:
Persoonlijke geschiedenis met interpersoonlijke verhoudingen
(=P.A.)
persoonlijk levensverhaal met de relaties
Bijbelse en religieuze achtergrond
aandacht krijgen voor bepaalde aspecten die zouden kunnen ontsnappen
vb. natuurwandeling zonder gids: gewoon
natuurwandeling met gids:
o symbolische waarneming: boven zichzelf: zeer direct en
gevoelsgeladen (het ‘pakt’ hem)
o door religieuze achtergrond: betovering verband met God. Het
verlangen leeft om God te zien
regelmatige praxis in gebed en sacramenten
7 sacramenten: doopsel (akte van dankbaarheid tov de heer van alle
leven), vormsel, huwelijk, religieus leven, eucharistie, biecht,
ziekenzalving.
je mag niet zeggen dat je gelooft zonder te bidden.
Ervaringen van God in de natuur, de vriendschap en de liefde
Getuigenissen van heiligen en gewone christenen
lees cursus p 7-8
2