Het ontstaan van de nieren:
De nieren ontstaan uit het intermediaire mesoderm. Deze loopt vanuit de
halsregio helemaal naar caudaal.
Als je gaat kijken naar de ontwikkeling van de nieren kun je drie stadia
onderscheiden. Deze verschillen een beetje in tijd en locatie. (Zie plaatje) Het
weerspiegeld ook de evolutionaire ontwikkeling.
De drie opeenvolgende stadia zijn de ontwikkeling van de pronephros, van de
mesonephros en de metanephros.
Ontwikkeling van pronephros
Dit is het eerste deel dat zich ontwikkeld. Bij zoogdieren komt deze wel tot
ontwikkeling, maar wordt nooit functioneel, ook niet in het embryonale stadium.
Alleen bij primitieve vertebraten (zoals vissen) wordt dit wel functioneel. Wel
speelt het een belangrijke rol in de ontwikkeling van de mesonephros.
De pronephros ontstaat in de nekregio. Vanuit de aorta groeien en bloedvaten
richting het intermediaire mesoderm. Deze bloedvaten vormen een cluster van
buisjes, genaamd de glomerulus. In het intermediaire mesoderm ontstaat dan
een buizensysteem (nefrogene buisjes). De nefrogene buisjes sluiten aan op een
verzamelbuis. Die verzamelbuis is de ductus pronephricus. Dit is dus ook de
eerste verzamelbuis die ontstaat.
Ontwikkeling van mesonephros
Iets later in de ontwikkeling geeft de pronephros signalen door aan de
mesonephros zodat deze tot ontwikkeling kan komen. Bij zoogdieren is de
mesonephros wel functioneel maar alleen in de embryonale fase. Bij amfibieën
blijft het mesonephros wel functioneel, en wordt de definitieve nier.
De aanleg van de mesonephros is thoracolumbaal. Het sluit aan op de ductus
pronephricus, die de ductus mesonephricus vormt. Het is in feite hetzelfde buisje,
maar het krijgt een andere naam omdat er andere buisjes (van het mesonephros)
, op aansluiten. De ductus mesonephricus gaat uiteindelijk aansluiten op de sinus
urogenitalis.
(De mesonephros is medeverantwoordelijk voor de fysiologische navelbreuk. Hij
neemt namelijk nogal wat ruimte in beslag. Samen met de lever krijg je dan
ruimtegebrek in de buikholte. Hierdoor moeten de darmen dus even buiten het
lichaam worden gebracht.)
Ontwikkeling van de metanephros
De metanephros, ook wel de definitieve nier genoemd ontstaat ver caudaal in het
bekkengebied. Deze wordt de functionele nier bij alle dieren die een amnion
vormen (vogels, reptielen en zoogdieren) en komt in tijd als laatste tot
ontwikkeling.
Het metanefrogeen blasteem vormt de uiteindelijke definitieve nier.
Uit de ductus mesonephricus (oernierbuis) ontstaan een soort van knop, ook wel
de uretherknop genoemd. Deze knop ontstaat uit de ductus mesonephricus en
groeit richting het toekomstige nierweefsel (metanefrogeen blasteem). Wanneer
die daar aankomt zullen er weer signalen afgegeven worden, zodat die
uretherknop zich steeds verder gaat vertakken.
Migratie van de nieren
Hierna begint de migratie van de nier naar craniaal.
De ductus metanephricus, wordt de urether (urineleider). Dit is de buis die de
nier verbindt met de blaas. De rechternier komt net ietsje meer craniaal te liggen
dan de linkernier.
De nieren ontstaan uit het intermediaire mesoderm. Deze loopt vanuit de
halsregio helemaal naar caudaal.
Als je gaat kijken naar de ontwikkeling van de nieren kun je drie stadia
onderscheiden. Deze verschillen een beetje in tijd en locatie. (Zie plaatje) Het
weerspiegeld ook de evolutionaire ontwikkeling.
De drie opeenvolgende stadia zijn de ontwikkeling van de pronephros, van de
mesonephros en de metanephros.
Ontwikkeling van pronephros
Dit is het eerste deel dat zich ontwikkeld. Bij zoogdieren komt deze wel tot
ontwikkeling, maar wordt nooit functioneel, ook niet in het embryonale stadium.
Alleen bij primitieve vertebraten (zoals vissen) wordt dit wel functioneel. Wel
speelt het een belangrijke rol in de ontwikkeling van de mesonephros.
De pronephros ontstaat in de nekregio. Vanuit de aorta groeien en bloedvaten
richting het intermediaire mesoderm. Deze bloedvaten vormen een cluster van
buisjes, genaamd de glomerulus. In het intermediaire mesoderm ontstaat dan
een buizensysteem (nefrogene buisjes). De nefrogene buisjes sluiten aan op een
verzamelbuis. Die verzamelbuis is de ductus pronephricus. Dit is dus ook de
eerste verzamelbuis die ontstaat.
Ontwikkeling van mesonephros
Iets later in de ontwikkeling geeft de pronephros signalen door aan de
mesonephros zodat deze tot ontwikkeling kan komen. Bij zoogdieren is de
mesonephros wel functioneel maar alleen in de embryonale fase. Bij amfibieën
blijft het mesonephros wel functioneel, en wordt de definitieve nier.
De aanleg van de mesonephros is thoracolumbaal. Het sluit aan op de ductus
pronephricus, die de ductus mesonephricus vormt. Het is in feite hetzelfde buisje,
maar het krijgt een andere naam omdat er andere buisjes (van het mesonephros)
, op aansluiten. De ductus mesonephricus gaat uiteindelijk aansluiten op de sinus
urogenitalis.
(De mesonephros is medeverantwoordelijk voor de fysiologische navelbreuk. Hij
neemt namelijk nogal wat ruimte in beslag. Samen met de lever krijg je dan
ruimtegebrek in de buikholte. Hierdoor moeten de darmen dus even buiten het
lichaam worden gebracht.)
Ontwikkeling van de metanephros
De metanephros, ook wel de definitieve nier genoemd ontstaat ver caudaal in het
bekkengebied. Deze wordt de functionele nier bij alle dieren die een amnion
vormen (vogels, reptielen en zoogdieren) en komt in tijd als laatste tot
ontwikkeling.
Het metanefrogeen blasteem vormt de uiteindelijke definitieve nier.
Uit de ductus mesonephricus (oernierbuis) ontstaan een soort van knop, ook wel
de uretherknop genoemd. Deze knop ontstaat uit de ductus mesonephricus en
groeit richting het toekomstige nierweefsel (metanefrogeen blasteem). Wanneer
die daar aankomt zullen er weer signalen afgegeven worden, zodat die
uretherknop zich steeds verder gaat vertakken.
Migratie van de nieren
Hierna begint de migratie van de nier naar craniaal.
De ductus metanephricus, wordt de urether (urineleider). Dit is de buis die de
nier verbindt met de blaas. De rechternier komt net ietsje meer craniaal te liggen
dan de linkernier.