1. Functieanalyse (FA)
In deze kennisclip komt aan bod:
Wat is een functieanalyse?
Wanneer wordt een functieanalyse ingezet?
Hoe de koppeling wordt gemaakt naar behandeling?
Voorbeeld van ingevulde functieanalyse
Functieanalyse
Functieanalyses gaan uit van het operante leerparadigma. Hypothese over mogelijke samenhang van
gedrag en consequenties op basis van operante leerparadigma. Op zoek naar verklaringen waarom
het betreffende gedrag zich voordoet. Ook kan een FA helpen om aangrijpingspunten te vinden voor
behandeling.
Functieanalyse
Identificeren van problematisch gedrag R. Gaat hierbij om operante gedrag, je doet iets omdat het
jou iets oplevert. Je voert vrijwillige bepaald gedrag uit omdat het bepaalde consequenties heeft.
Bekrachtigers aangeduid met Sr+ (gedrag in stand houden) Sr- (negatieve bekrachtigers).
Context bepaald: Sd context waarin het gedrag zich voordoet.
Van functieanalyse naar behandeling
R nieuw gedrag aanleren, waarmee dezelfde positieve consequenties kunnen worden
gerealiseerd, maar met minder negatieve bijeffecten.
Sr pos Ontneem het problematische gedrag zijn functie door de cliënt te leren de door hem
ingeschatte voordelen van dat gedrag anders te waarderen
Sr neg Benadruk de negatieve consequenties; hiermee maak je het problematische gedrag
onaantrekkelijker
Sd Context leren te vermijden of de betekenis van de context te veranderen door herevaluatie
1
, BEHI_Kennisclips
Voorbeeld functieanalyse
Voordelen van het gedrag gaan vaak over de korte termijn, en de nadelen op de lange termijn. Dit
maakt dat de voordelen zo bekrachtigend zijn, dat het gedrag in stand wordt gehouden.
Van functieanalyse naar betekenisanalyse
Een functieanalyse wordt vaak gevolgd door een betekenisanalyse. Vaak wordt hiervoor de oS-
gebruikt. Meer info in kennisclip betekenisanalyse.
Jullie weten nu:
Wat de functieanalyse inhoudt
Op welke manier FA wordt ingezet
Hoe koppeling naar behandeling wordt gemaakt
Dat FA kan worden gebruikt als input voor betekenisanalyse
2. Betekenisanalyse (BA)
In deze kennisclip komt aan bod:
Wat is een BA?
Wanneer wordt BA ingezet?
Hoe wordt de koppeling gemaakt naar behandeling?
Voorbeeld
BA
BA gaan uit van de klassieke conditionering. Als problemen sterk samenhangen met emoties die
uitgelokt worden door bepaalde gebeurtenissen is het gedrag vaak via klassieke conditionering tot
stand gekomen. In BA staat vooral de betekenis die daaraan wordt toegekend centraal. Bij klassieke
conditioneren staat de samenhang tussen de ene en de andere gebeurtenis centraal.
2