Florence Lamberts 3VBh 16/02/2022
Pediatrie-Pathologie
Vaccinaties
Inleiding
- Vaccinaties zijn een belangrijk middel in de bestrijding tegen gevaarlijke infectieziekten
- Uitgebreide vaccinatie voorkomt infecties zoals kinderverlamming,difterie en rubella --> deze ziekte komen
bijna niet meer voor in België
- Het percentage gevaccineerde personen binnen een bevolkingsgroep moet voldoende hoog zijn (+ 90%) om
deze ziekte te blijven elimineren
- Wanneer er veel personen gevaccineerd zijn krijgt een ziekteverwekker nog maar weinig kans om mensen te
besmetten --> ook mensen die niet gevaccineerd zijn, zijn beschermd
Wat is een vaccin?
- Het principe van vaccinatie is het toedienen van antigenen waarop het immuunstelsel van de gevaccineerde
reageert met de aanmaak van antilichamen
- Voorbeelde van toegediende antigen
• Een levende, verzwakte ziekteverwekker (virus of bacterie)
• Een gedood (geïnactiveerd) micro-organisme of bestanddelen ervan
• Een biosynthetisch bekomen antigeen
• Een geïnactiveerd exotoxine
- De MO of microbiële producten (Toxines) zijn zodanig behandeld dat ze hun ziektevermogend effect hebben
verloren maar wel nog in staat zijn beschermende immuniteit uit te lokken
- Er gaan een aantal weken aan vooraf vooraleer er bescherming optreedt --> de bescherming is wel langdurig
- De gevaccineerde persoon zal bij een tweede contact reageren met de aanmaak van specifieke antilichamen
= boosterreactie
- De meeste vaccines worden worden via een injectie (IM) gegegeven
• Perorale toediening is weining effectief
• Het is geen efficiënte route omdat de meeste antigenen afgebroken of gedenatureerd zullen worden
thv het maagdarmstelsel en als niet-antigenen producten de bloedbaan zullen bereiken
- De hoeveelheid gevormde immuunproducten zal hoger zijn na herhaalde toedieningen van hetzelfde
antigeen (herhalingsantigenen)
• Piekwaarde v/d gevormde specifieke antlichamen = hoogst wanneer de tweede vaccinatie kort na de
eerste vaccinatie wordt toegediend (1 tot enkele maanden)
Ongewenste effecten
- Lokale pijn, roodheid en verharding op de plaats van de inspuiting --> kan enkele dagen aanhouden
- Algemeen
• Koorts
• Hoofdpijn
• Spierpijnen
• Allergische reacties zoals netelroos (huiduitslag)
Aandachtspunten
- In geval van acute ziekte of hoge koorts (+38,5°C) --> uitstellen vaccinatie
pag. 1
, Florence Lamberts 3VBh 16/02/2022
Basisvaccinatieschema
- Ziekten waartegen gevaccineerd wordt binnen het basisvaccinatieschema
• Bof
• Difterie
• Haemophilus influenza tyep b
• Hepatitis B
• Pertussis (kinkhoest)
• Mazelen
• Meningokokken groep C
• Pneumokokken
• Polio
• Rubella
• Tetanus
• Humaan papillomavirus en rotavirus
--> de vaccines hiervoor worden gratis ter beschikking gesteld van de diensten en artsen die de
vaccinatie uitvoeren met uitzondering van het rotavirusvaccin
Vaccin tegen kinkhoest - Wereldwijd een toenemende incidentie van kinkhoest
- Het doormaken van een kinkhoestinfectie beschermt niet levenslang en
de bescherming door het vaccin houdt slechte enkele jaren aan
- dit zorgt ervoor dat de kiem blijft circuren en dat jonge zuigelingen bij
wie kinkhoest zeer ernstig kan verlopen een groter risico op besmetting
lopen
- maatregelen bij nog niet of gedeeltelijk gevaccineerde zuigelingen
• hervaccinatie adolescenten
• vaccinatie van volwassenen die frequent in contact komen met
zuigelingen (geen besmettingsbron meer)
• herhalingsinenting bij de zwangere bij elke zwangerschap
▪ door bij elke zwangerschap te vaccineren hopen we het
aantal ernstige verwikkelingen van kinkhoest bij
zuigelingen te voorkomen
▪ Kinkhoestantilichamen kunnen de placenta passeren
- Het vaccin tegen kinkhoest is enkel in combinatievaccins beschikbaar
Vaccin tegen Haemophilus - De bacterie Haemophilus influenzae type b kan leiden tot otitis media,
influenze type b (Hib) sinusitis, epiglottitis en meningitis
• Epiglottitis = ontsteking van het strotklepje --> kan leiden tot
intense ademhalingsproblemen en koorts + risico op verstikking
Vaccin tegen pneumokokken - De pneumokok (Streptococcus pneumoniae) is een belangrijke oorzaak
van bacteriële meningitis
- Kan ook bij kinderen en ouderen verantwoordelijk zijn voor een
bacteriële pneumonie, otitis media of een sepsis
- Mensen met een verzwakte weerstand of een chronische ziekte lopen
een verhoogd risico op pneumokokkeninfecties
- De vaccins die opgenomen zijn in het basisvaccinatieschema zijn
uiteraard niet de enige vaccins die beschikbaar zijn
- Enkele voorbeelden
• vaccin tegen varicella
• vaccin tegen meningokokken type B
• vaccin tegen hepatitis A
• vaccin tegen influenza
pag. 2
Pediatrie-Pathologie
Vaccinaties
Inleiding
- Vaccinaties zijn een belangrijk middel in de bestrijding tegen gevaarlijke infectieziekten
- Uitgebreide vaccinatie voorkomt infecties zoals kinderverlamming,difterie en rubella --> deze ziekte komen
bijna niet meer voor in België
- Het percentage gevaccineerde personen binnen een bevolkingsgroep moet voldoende hoog zijn (+ 90%) om
deze ziekte te blijven elimineren
- Wanneer er veel personen gevaccineerd zijn krijgt een ziekteverwekker nog maar weinig kans om mensen te
besmetten --> ook mensen die niet gevaccineerd zijn, zijn beschermd
Wat is een vaccin?
- Het principe van vaccinatie is het toedienen van antigenen waarop het immuunstelsel van de gevaccineerde
reageert met de aanmaak van antilichamen
- Voorbeelde van toegediende antigen
• Een levende, verzwakte ziekteverwekker (virus of bacterie)
• Een gedood (geïnactiveerd) micro-organisme of bestanddelen ervan
• Een biosynthetisch bekomen antigeen
• Een geïnactiveerd exotoxine
- De MO of microbiële producten (Toxines) zijn zodanig behandeld dat ze hun ziektevermogend effect hebben
verloren maar wel nog in staat zijn beschermende immuniteit uit te lokken
- Er gaan een aantal weken aan vooraf vooraleer er bescherming optreedt --> de bescherming is wel langdurig
- De gevaccineerde persoon zal bij een tweede contact reageren met de aanmaak van specifieke antilichamen
= boosterreactie
- De meeste vaccines worden worden via een injectie (IM) gegegeven
• Perorale toediening is weining effectief
• Het is geen efficiënte route omdat de meeste antigenen afgebroken of gedenatureerd zullen worden
thv het maagdarmstelsel en als niet-antigenen producten de bloedbaan zullen bereiken
- De hoeveelheid gevormde immuunproducten zal hoger zijn na herhaalde toedieningen van hetzelfde
antigeen (herhalingsantigenen)
• Piekwaarde v/d gevormde specifieke antlichamen = hoogst wanneer de tweede vaccinatie kort na de
eerste vaccinatie wordt toegediend (1 tot enkele maanden)
Ongewenste effecten
- Lokale pijn, roodheid en verharding op de plaats van de inspuiting --> kan enkele dagen aanhouden
- Algemeen
• Koorts
• Hoofdpijn
• Spierpijnen
• Allergische reacties zoals netelroos (huiduitslag)
Aandachtspunten
- In geval van acute ziekte of hoge koorts (+38,5°C) --> uitstellen vaccinatie
pag. 1
, Florence Lamberts 3VBh 16/02/2022
Basisvaccinatieschema
- Ziekten waartegen gevaccineerd wordt binnen het basisvaccinatieschema
• Bof
• Difterie
• Haemophilus influenza tyep b
• Hepatitis B
• Pertussis (kinkhoest)
• Mazelen
• Meningokokken groep C
• Pneumokokken
• Polio
• Rubella
• Tetanus
• Humaan papillomavirus en rotavirus
--> de vaccines hiervoor worden gratis ter beschikking gesteld van de diensten en artsen die de
vaccinatie uitvoeren met uitzondering van het rotavirusvaccin
Vaccin tegen kinkhoest - Wereldwijd een toenemende incidentie van kinkhoest
- Het doormaken van een kinkhoestinfectie beschermt niet levenslang en
de bescherming door het vaccin houdt slechte enkele jaren aan
- dit zorgt ervoor dat de kiem blijft circuren en dat jonge zuigelingen bij
wie kinkhoest zeer ernstig kan verlopen een groter risico op besmetting
lopen
- maatregelen bij nog niet of gedeeltelijk gevaccineerde zuigelingen
• hervaccinatie adolescenten
• vaccinatie van volwassenen die frequent in contact komen met
zuigelingen (geen besmettingsbron meer)
• herhalingsinenting bij de zwangere bij elke zwangerschap
▪ door bij elke zwangerschap te vaccineren hopen we het
aantal ernstige verwikkelingen van kinkhoest bij
zuigelingen te voorkomen
▪ Kinkhoestantilichamen kunnen de placenta passeren
- Het vaccin tegen kinkhoest is enkel in combinatievaccins beschikbaar
Vaccin tegen Haemophilus - De bacterie Haemophilus influenzae type b kan leiden tot otitis media,
influenze type b (Hib) sinusitis, epiglottitis en meningitis
• Epiglottitis = ontsteking van het strotklepje --> kan leiden tot
intense ademhalingsproblemen en koorts + risico op verstikking
Vaccin tegen pneumokokken - De pneumokok (Streptococcus pneumoniae) is een belangrijke oorzaak
van bacteriële meningitis
- Kan ook bij kinderen en ouderen verantwoordelijk zijn voor een
bacteriële pneumonie, otitis media of een sepsis
- Mensen met een verzwakte weerstand of een chronische ziekte lopen
een verhoogd risico op pneumokokkeninfecties
- De vaccins die opgenomen zijn in het basisvaccinatieschema zijn
uiteraard niet de enige vaccins die beschikbaar zijn
- Enkele voorbeelden
• vaccin tegen varicella
• vaccin tegen meningokokken type B
• vaccin tegen hepatitis A
• vaccin tegen influenza
pag. 2