Cellen en weefsels samenvatting H.22
In de darmen wordt het epitheel steeds vernieuwd. De darm is
opgebouwd uit villus, uitstulpingen. Aan de onderkant van deze
uitstulpingen zitten crypten.
In de darm zitten vier verschillende soorten cellen:
Abortieve cel
Globlet cel: stoten veel slijmvlies (suikers, IgA) uit waardoor de binnenkant van de darm
een beschermlaag heeft.
Paneth cel
Enteroendocrience cel: blaasjes met hormonen die lichaam in gaan.
Een kenmerk van stamcellen is dat ze Lgr5 tot expressie brengen. Door Lgr5 fluorescent te
maken werden stamcellen gelokaliseerd. Andere kenmerken stamcel:
Niet gedifferentieerd
Kan delen zonder limiet
Elke dochtercel heeft de keuze om een stam cel te blijven of om te differentiëren.
Voor de gedifferentieerde cel (op de plaats van de pijl) zitten transit
amplificerende cellen, dit zijn delende cellen die zich toeleggen op
differentiatie.
, Een adenoma in de darm kan ontstaan door een mutatie in het eiwit APC. APC is een
onderdeel van de Wnt-pathway en als APC gemuteerd is dan kunnen cellen niet stoppen met
delen als ze de crypt hebben verlaten.
Als APC gemuteerd is, dan kan B-
caterin gaan werken als transcriptie
regulator zonder dat er Wnt is
gebonden.
Lgr5 is a negatieve regulator van de Wnt
signalering. De Wnt-receptor bestaat uit
LPR en Frizzled. Normaal is het zo dat als
Wnt bindt aan dit complex, het complex
actief wordt. Op een gegeven moment bindt
het complex aan een E3 ligase, waardoor
het hele complex wordt opgenomen en
wordt afgebroken. Het kan ook zo zijn dat
R-spondin bindt aan de nabijgelegen LGR
4/5 receptor. Als dit bindt aan LGR 4/5 dan
wordt de E3 ligase opgenomen. Hierdoor
blijft de Wnt receptor actief in membraan en
wordt niet afgebroken.
De Lgr5 promotor is karakteristiek voor stamcellen. Door transfectie kan een construct met de
Lgr5 promotor, GFP en CreERT2 genen worden ingebouwd in cellen. Alleen bij stamcellen
zal de GFP tot expressie komen (alleen die hebben Lgr5 eiwitten). Van het CreERT2 ontstaat
inactief recombinase. Dit kan actief gemaakt worden door een estrogeen analoog tamoxifen.
Ook een ander construct is ingebouwd in de cel waarin een LacZ gen zit met een blokkerende
sequentie. De blokkerende sequentie kan weggehaald worden door het actieve recombinase,
waardoor lacZ tot expressie komt en de cellen blauw kleuren. De nakomelingen worden dus
blauw (dit gaat mee met het cytoplasma).
Tamoxifen kan zo gebruikt
worden om LacZ activiteit te
testen (blauwe cellen).
In de darmen wordt het epitheel steeds vernieuwd. De darm is
opgebouwd uit villus, uitstulpingen. Aan de onderkant van deze
uitstulpingen zitten crypten.
In de darm zitten vier verschillende soorten cellen:
Abortieve cel
Globlet cel: stoten veel slijmvlies (suikers, IgA) uit waardoor de binnenkant van de darm
een beschermlaag heeft.
Paneth cel
Enteroendocrience cel: blaasjes met hormonen die lichaam in gaan.
Een kenmerk van stamcellen is dat ze Lgr5 tot expressie brengen. Door Lgr5 fluorescent te
maken werden stamcellen gelokaliseerd. Andere kenmerken stamcel:
Niet gedifferentieerd
Kan delen zonder limiet
Elke dochtercel heeft de keuze om een stam cel te blijven of om te differentiëren.
Voor de gedifferentieerde cel (op de plaats van de pijl) zitten transit
amplificerende cellen, dit zijn delende cellen die zich toeleggen op
differentiatie.
, Een adenoma in de darm kan ontstaan door een mutatie in het eiwit APC. APC is een
onderdeel van de Wnt-pathway en als APC gemuteerd is dan kunnen cellen niet stoppen met
delen als ze de crypt hebben verlaten.
Als APC gemuteerd is, dan kan B-
caterin gaan werken als transcriptie
regulator zonder dat er Wnt is
gebonden.
Lgr5 is a negatieve regulator van de Wnt
signalering. De Wnt-receptor bestaat uit
LPR en Frizzled. Normaal is het zo dat als
Wnt bindt aan dit complex, het complex
actief wordt. Op een gegeven moment bindt
het complex aan een E3 ligase, waardoor
het hele complex wordt opgenomen en
wordt afgebroken. Het kan ook zo zijn dat
R-spondin bindt aan de nabijgelegen LGR
4/5 receptor. Als dit bindt aan LGR 4/5 dan
wordt de E3 ligase opgenomen. Hierdoor
blijft de Wnt receptor actief in membraan en
wordt niet afgebroken.
De Lgr5 promotor is karakteristiek voor stamcellen. Door transfectie kan een construct met de
Lgr5 promotor, GFP en CreERT2 genen worden ingebouwd in cellen. Alleen bij stamcellen
zal de GFP tot expressie komen (alleen die hebben Lgr5 eiwitten). Van het CreERT2 ontstaat
inactief recombinase. Dit kan actief gemaakt worden door een estrogeen analoog tamoxifen.
Ook een ander construct is ingebouwd in de cel waarin een LacZ gen zit met een blokkerende
sequentie. De blokkerende sequentie kan weggehaald worden door het actieve recombinase,
waardoor lacZ tot expressie komt en de cellen blauw kleuren. De nakomelingen worden dus
blauw (dit gaat mee met het cytoplasma).
Tamoxifen kan zo gebruikt
worden om LacZ activiteit te
testen (blauwe cellen).
