Samenvatting Concept M Verhaalanalyse + Overeenkomsten boek - maatschappij

Concept M - Aafke Romeijn


Toen ik het boek las was het 2018. Dat maakte me geinteresseerd, omdat er een
toekomstverwachting geschetst wordt. Op de flaptekst van het boek was een mededeling
geschreven die mij heel erg aantrok om het boek te lezen. Er stond namelijk beschreven hoe
Nederland in 2020 zou zijn. Dan zou er de ziekte kleurloosheid uitgebroken zijn en zou heel
de maatschappij met alle discussies daarom draaien. Dat trok mij heel erg aan, omdat ik
benieuwd was wat die ziekte dan precies inhield en omdat de toekomst beschreven werd en
je weet natuurlijk nooit wat er in de toekomst gaat gebeuren. Wie weet breekt er inderdaad
wel een grote ziekte uit over 2 jaar. Toen hadden we natuurlijk ook niet verwacht dat we nu
met een cononavirus te maken zouden hebben. In het boek is het een soort van mix tussen
dingen die inderdaad nu in 2020 er zijn, zoals bijv. DWDD en dingen die niet kloppen, zoals
dat er maar 1 politieke partij is, de Middenpartij.


Stel je eens voor dat er in 2020 een paar kinderen in je klas zitten met een doorschijnende
huid, grijze nagels en witte haren. Om niet dood te gaan moeten zij regelmatig een
kleurstofampul nemen. Deze ziekte heet kleurloosheid en kost de samenleving tonnen met
geld. Kleurstof is namelijk erg duur. Hava Gerritsen heeft deze ziekte sinds haar geboorte en
gaat met leden van de actiegroep UFO strijden tegen deze ziekte. Waar haar moeder wil
zorgen voor meer steun voor kleurlozen, probeert deze actiegroep kleurloosheid uit te
roeien. In de toekomst zullen de kleurlozen in de meerderheid zijn en dat is volgens hen een
groot gevaar. Ze plegen aanslagen op kleurstoffabrieken en gaan uiteindelijk tot het uiterste
doordat Hava concept M ondertekent waardoor ze geen kleurstof meer krijgt en binnen 48
uur zou moeten komen te overlijden.



Het thema is solidariteit in de samenleving. In hoeverre zijn we bereid voor elkaar te betalen.
Volgens Julien Stork moet solidariteit voorop staan in een samenleving. Volgens sarah
liefkind moeten we allemaal het heft weer in eigen hand nemen.



Motief = de moeder dochter relatie. Vroeger was die best goed, maar eigenlijk bij het
studeren wordt hij heel slecht en helemaal als ze bij ufo zit en haar moeder op tv komt. Dan
is ze er helemaal klaar mee. Aan het einde wordt het wel weer iets beter ze belt haar moeder
dan ook weer op. Hava was er klaar mee dat ze ook altijd als leven voorbeeld meegesleept
werd naar talkshows en dat ze daardoor zielig gevonden werd.



Perspectief = Geschreven wordt er vanuit het perspectief van de alwetende verteller, maar
heel af en toe lijkt dit te veranderen naar het ik-perspectief, bijvoorbeeld als hava haar
statement geeft. Je kunt je afvragen of dit het meest geschikte perspectief is voor dit boek.
Bij dit boek draait het natuurlijk allemaal om Hava en door een alwetende verteller creëer je
toch veel meer afstand tussen de lezer en de hoofdpersoon. Ik denk dat een ik-persoon hier
meer op zijn plaats was geweest. Als je als het ware meer in het hoofd van Hava had kunnen
kijken.

Personages =

 Gerbrand is de vader van Hava. Hij werkt aan de universiteit.

,  Marijke is de moeder. Ze strijdt voor gelijkheid van kleurlozen op gebied van
huisvesting en salaris.

Sarah Liefkind wil geboortebeperking voor kleurlozen en dat kleurlozen veel meer zelf
moeten gaan betalen. Ze richt in 2005 haar eigen politieke partij op: Nieuw Rechts. Nadat ze
door het hoofd geschoten wordt trekt ze zich terug en gaat op de Veluwe wonen.

Opbouw= Het boek begint met een adviesbrochure met tips voor kleurlozen. Het boek is met
20 hoofdstukken geen bevat een titel en op het einde wordt er ook gebruik gemaakt van een
krantenbericht. Gelijk aan het begin van het boek worden ook steeds radioberichten
uitgeschreven. Die gaan over dat Hava zo aan zal komen bij de het ziekenhuis in Nijmegen.
Je weet dus de eerste bladzijdes nog niet dat dat Hava is. Er wordt een vrouw beschreven
die in de auto zit en onderweg dit radiobericht hoort. Dus je vraagt je af, wie dat is en
waarom die Hava belangrijk is. Na 2 bladzijdes zegt hij dat de vrouw in de auto Hava
Gerritsen heet en weet je dat het dus over haar gaat. Het boek eindigt met de verklaring van
Hava dat ze het ook allemaal niet meer weet, maar dat mensen meer moeten weten en
daarna komt nog een krantenbericht.

Chronologie = Niet chronologisch. Daarnaast zit de roman vol met flashbacks. Het heden is
dat ze op weg is naar Nijmegen. In de auto flitsen af en toe wat herinneringen voorbij, maar
niet echt dat ze aan alles denkt en alles waardeert voor ze doodgaat, dus de verteller zget:
terwijl ze daar rijdt valt er genoeg te vertellen over haar leven en ziektegeschiedenis.

Een duidelijk pluspunt van dit boek is dat het erg goed de aandacht weet vast te houden,
zoals het begin van het boek waarin een soort brochure voor kleurlozen staat, waardoor je
nieuwgierig wordt naar wat kleurloosheid inhoudt. Het boek laat je nadenken over hoe om te
gaan met een minderheid in de samenleving. Erg goed te koppelen aan het actuele
vluchtelingenprobleem bijvoorbeeld. Waar Nederland door de vluchtelingen juist meer kleur
krijgt, krijgt het Nederland in concept M juist steeds minder kleur door de toename van
kleurlozen. De vraag is heel erg: waar ligt de grens van solidariteit? Concept M is erg
verrassend omdat je zou verwachten dat de groep juist voor het lot van kleurlozen zou
strijden.

De schrijfstijl is vlot en de passages zijn begrijpelijk. Hierdoor leest het boek erg makkelijk
weg. Op het einde is het zelfs erg spannend hoe het afloopt met Hava. Helaas wordt er wel
erg veel tijd gewijd aan het uiteenzetten van informatie over de minister-president en over
een oud-minister. Ik vond het wel heel afwisselend. Er werden radioberichten, appjes, mails
en telefoongesprekken uitgeschreven in andere lettertypes.


Wat is een Concept?
Elke kleurloze die wordt geboren krijgt een verzekeringsconcept, een behandelplan variërend van A tot en met M.
Als een kind minderjarig is en zijn ouders weinig verdienen krijgt het Concept A, dan betaalt de
ziektekostenverzekering de zorgkosten. Als de ouders meer draagkrachtig zijn moeten ze meer betalen,
tussentijds kunnen er conceptwijzigingen plaatsvinden op medische- of financiële gronden. De ouders van Hava
kunnen 60% betalen van de kosten, dat vertaalt zich in Concept C. M is de laagst mogelijke behandeling, dus
feitelijk geen behandeling.

Als je geen nieuw ampul neemt op tijd gaat je kastje piepen en na een tijdje wordt er vanzelf
een hulpsignaal naar hulpdiensten gestuurd.

Kleurloosheid kenmerken:
 Heel bleek
 Bijna zwarte ogen
 wit dun haar
 Grijze nagels