Anatomie 1
Algemeen
Vaak voorkomende Latijnse benamingen
Been: Os
Pees: Tendo
Spier: Musculus
Gewrichtsband: Ligamentum
Kapsel: Capsula
Beurs: Bursa
Zenuw: Nervus
Kop: Caput
Kraakbeen: Cartilago
Spitse rand, kam: Crista
Uitsteeksel: Processus
Holte: Sinus
Scherp uitsteeksel: Spina
Kleine knobbel: Tuberculum
Rib: Costa
Opening, gat: Foramen
Rand, boord: Margo
1) Assen
a) Craniocaudale as (Hoofd➔Staart)
b) Dorsoventrale as (maag➔rug)
c) Laterolaterale as (links➔ rechts)
d) Longitudinale as (boven➔onder)
2) Vlakken
a) Frontaal vlak
b) Transversaal vlak
c) Saggitaal vlak
Proximaal: Richting de romp
Distaal: Richting de uiteinden van de ledenmaten
Palmaire flexie: buigen van de hand richting de handpalm
1
, Anatomie 1
Beenderen van het Axiaal skelet
Typische wervels
1) 7 halswervels ( Vertebrae Cervicales)
2) 12 borstwervels ( Vertebrae Thoracicae)
3) 5 lendenwervels (Vertebrae Lumbales)
4) Sacrum (5 heiligbeenwervels vergroeide
sacraal wervels)
5) Os coccyx ( Staartbeen)
Algemene bouw van een wervel
• Meest ventrale deel= cilindervormig corpus
• Dorsale deel= boog dat het geheel tot een ring vormt= Arcus
• Inkeping in arci onderaan en bovenaan= Incisurae vertebrales
( inferiores en superiores)
• Schakels tussen 2 wervels: processi articulares superior en
inferior
• Uitsteeksel naar achter: Processus spinosus
Bij het opeenstapel van de wervels onstaan een
aantal elementen
• Verschillende ringen vormen een buis: het
vertebraal kanaal of canalis vertebralis
• Ogen van vertebrae: foramen
transversarium
• Opening in vertebrae: foramen vertebrale
Van cervicaal naar lumbaal
• De corpora worden groter ➔ moeten meer dragen
• Thorocale corpora hebben gewrichtsvlakken ➔ Voor
aanhechting costae
• Canalis vertebralis wordt kleiner ➔ meer en meer zenuwen
treden uit
Oriëntatie processi spinosi en articulares wissel met het niveau
2
, Anatomie 1
• Cervicaal niveau: Te kort om te palperen enkel C7 kan
gepalpeerd worden.
• Thoracaal niveau: Liggen als dakpannen op elkaar
• Lumbaal niveau: Naar achter gericht en er is ruimte tussen
(punctie mogenlijk)
Deze oriëntatie laat wisselende beweging toe van de wervelzuil
• Cervicaal: de wervels kunnen dorsoventraal wat glijden
• Thoracaal: bewegelijkheid= beperkt door ribben
• Lumbaal: facetgewrichtjes vormen een deel van een staande
cilinder
Processi Transversi
• Cervicaal niveau: ontdubbeld en bestaan deels uit ribben die
volledig zijn geïncorporeerd in de wervels.
• Thorcaal niveau: bestaan zuiver uit wervel materiaal en tonen
gewrichtsvlakje voor articulatie met costa.
• Lumbaal niveau: bestaan enkel uit geïncorporeerd rib
materiaal ➔ deze heten processi costarii en niet processi
transversi.
Gespecialiseerde wervels
• Eerste hals wervel (Atlas):
o Draagt de os occipitale.
o Geen corpus, enkel 2 massae laterales.
o Arcus anterior atlantis vooraan, arcus posterior achteraan.
o Opzij van de foramen vertebrale liggen de massea
laterales, die elk een fovea articularis inferior en superior
dragen
o Boven en onder de massea
laterales zijn er 2
gewrichtsvlakjes voor contact
met de os occipitale en axis.
3
, Anatomie 1
• Tweede halswervel (Axis)
o Corpus met daarboven Dens axis naar
boven gericht
▪ Vooraan en achteraan een
gewrichtsvlak.
▪ Past in de opening tussen de
massae lateralis van de Atlas.
▪ Van boven een gewrichtsvlak waarop de massae
lateralis rusten.
o Onderzijde: alle kenmerken van een gewone wervel zodat
deze goed aansluit op de 3de cervicale wervel.
• Sacrum
o 4 fusielijnen van de 5wervels aan
de ventrale zijde te zien, lineae
transversae
o Lateraal van deze lijnen zijn links
en rechts openingen voor
zenuwen: foramina sacralia
anteriora
o De verderzetting van het
vertebrale canale is de canalis
sacralis. Aan beide zijde zijn er de
proc.articularis superior.
o Bovenzijde van S1 is promontorium
o Achterzijde: één mediane kam,2
intermediaire en 2 laterale kammen
o Openingen langs intermediaire,
foramina sacralia posteriora.
o lateraal van “ liggen de Crista
sacralis lateralis
o Onderste opening canalis sacralis :
hiatus sacralis, aan beide zijde de
cornua sacralia.
4
Algemeen
Vaak voorkomende Latijnse benamingen
Been: Os
Pees: Tendo
Spier: Musculus
Gewrichtsband: Ligamentum
Kapsel: Capsula
Beurs: Bursa
Zenuw: Nervus
Kop: Caput
Kraakbeen: Cartilago
Spitse rand, kam: Crista
Uitsteeksel: Processus
Holte: Sinus
Scherp uitsteeksel: Spina
Kleine knobbel: Tuberculum
Rib: Costa
Opening, gat: Foramen
Rand, boord: Margo
1) Assen
a) Craniocaudale as (Hoofd➔Staart)
b) Dorsoventrale as (maag➔rug)
c) Laterolaterale as (links➔ rechts)
d) Longitudinale as (boven➔onder)
2) Vlakken
a) Frontaal vlak
b) Transversaal vlak
c) Saggitaal vlak
Proximaal: Richting de romp
Distaal: Richting de uiteinden van de ledenmaten
Palmaire flexie: buigen van de hand richting de handpalm
1
, Anatomie 1
Beenderen van het Axiaal skelet
Typische wervels
1) 7 halswervels ( Vertebrae Cervicales)
2) 12 borstwervels ( Vertebrae Thoracicae)
3) 5 lendenwervels (Vertebrae Lumbales)
4) Sacrum (5 heiligbeenwervels vergroeide
sacraal wervels)
5) Os coccyx ( Staartbeen)
Algemene bouw van een wervel
• Meest ventrale deel= cilindervormig corpus
• Dorsale deel= boog dat het geheel tot een ring vormt= Arcus
• Inkeping in arci onderaan en bovenaan= Incisurae vertebrales
( inferiores en superiores)
• Schakels tussen 2 wervels: processi articulares superior en
inferior
• Uitsteeksel naar achter: Processus spinosus
Bij het opeenstapel van de wervels onstaan een
aantal elementen
• Verschillende ringen vormen een buis: het
vertebraal kanaal of canalis vertebralis
• Ogen van vertebrae: foramen
transversarium
• Opening in vertebrae: foramen vertebrale
Van cervicaal naar lumbaal
• De corpora worden groter ➔ moeten meer dragen
• Thorocale corpora hebben gewrichtsvlakken ➔ Voor
aanhechting costae
• Canalis vertebralis wordt kleiner ➔ meer en meer zenuwen
treden uit
Oriëntatie processi spinosi en articulares wissel met het niveau
2
, Anatomie 1
• Cervicaal niveau: Te kort om te palperen enkel C7 kan
gepalpeerd worden.
• Thoracaal niveau: Liggen als dakpannen op elkaar
• Lumbaal niveau: Naar achter gericht en er is ruimte tussen
(punctie mogenlijk)
Deze oriëntatie laat wisselende beweging toe van de wervelzuil
• Cervicaal: de wervels kunnen dorsoventraal wat glijden
• Thoracaal: bewegelijkheid= beperkt door ribben
• Lumbaal: facetgewrichtjes vormen een deel van een staande
cilinder
Processi Transversi
• Cervicaal niveau: ontdubbeld en bestaan deels uit ribben die
volledig zijn geïncorporeerd in de wervels.
• Thorcaal niveau: bestaan zuiver uit wervel materiaal en tonen
gewrichtsvlakje voor articulatie met costa.
• Lumbaal niveau: bestaan enkel uit geïncorporeerd rib
materiaal ➔ deze heten processi costarii en niet processi
transversi.
Gespecialiseerde wervels
• Eerste hals wervel (Atlas):
o Draagt de os occipitale.
o Geen corpus, enkel 2 massae laterales.
o Arcus anterior atlantis vooraan, arcus posterior achteraan.
o Opzij van de foramen vertebrale liggen de massea
laterales, die elk een fovea articularis inferior en superior
dragen
o Boven en onder de massea
laterales zijn er 2
gewrichtsvlakjes voor contact
met de os occipitale en axis.
3
, Anatomie 1
• Tweede halswervel (Axis)
o Corpus met daarboven Dens axis naar
boven gericht
▪ Vooraan en achteraan een
gewrichtsvlak.
▪ Past in de opening tussen de
massae lateralis van de Atlas.
▪ Van boven een gewrichtsvlak waarop de massae
lateralis rusten.
o Onderzijde: alle kenmerken van een gewone wervel zodat
deze goed aansluit op de 3de cervicale wervel.
• Sacrum
o 4 fusielijnen van de 5wervels aan
de ventrale zijde te zien, lineae
transversae
o Lateraal van deze lijnen zijn links
en rechts openingen voor
zenuwen: foramina sacralia
anteriora
o De verderzetting van het
vertebrale canale is de canalis
sacralis. Aan beide zijde zijn er de
proc.articularis superior.
o Bovenzijde van S1 is promontorium
o Achterzijde: één mediane kam,2
intermediaire en 2 laterale kammen
o Openingen langs intermediaire,
foramina sacralia posteriora.
o lateraal van “ liggen de Crista
sacralis lateralis
o Onderste opening canalis sacralis :
hiatus sacralis, aan beide zijde de
cornua sacralia.
4
