Lesbrief 1 - Marktgedrag
Hoofdstuk 1 - Volkomen concurrentie
WAT TE LEREN DIT HOOFDSTUK?
Kennen
● Marktmechanisme: (=prijsmechanisme) De prijs en de ● Transparant: (= doorzichtig) De vragers naar en
verhandelde hoeveelheid van een product komt tot aanbieders van een product zijn op de hoogte van het
stand door het vrije spel van vraag en aanbod totale aanbod in de markt (prijs en andere
● Evenwichtsprijs: De prijs die tot stand komt op een voorwaarden)
markt als vraag en aanbod aan elkaar gelijk zijn ● Hoeveelheidsaanpasser: Een individuele ondernemer
● Evenwichtshoeveelheid: Het aantal producten dat bij die op een markt van volkomen concurrentie geen
de evenwichtsprijs wordt aangeboden en wordt invloed heeft op de prijs en alleen zijn aangeboden
gevraagd hoeveelheid kan aanpassen
● Volkomen concurrentie: Marktvorm met een groot ● Individuele aanbodfunctie: Het verband tussen de
aantal aanbieders, homogene producten en vrije toe- prijs en de aangeboden hoeveelheid van een
en uittreding producent
● Marktvorm: Kenmerken van een markt: Het aantal ● Individuele aanbodlijn: Het grafische verband tussen
aanbieders, het soort product en de toe- en de prijs en de aangeboden hoeveelheid van een
uittredingsmogelijkheden producent
● Homogeen product: Goederen en diensten waarvan ● Prijselasticiteit van de vraag: Geeft aan hoe sterk de
alle exemplaren in de ogen van de consument vraag reageert op een prijsverandering
identiek zijn. Het maakt niet uit van welke aanbieder ● Ceteris paribus: Alle andere factoren die invloed
het product afkomstig is. hebben, blijven gelijk
● Vrije toe- uittreding: Er zijn geen belemmeringen om ● Ceteris-paribusvoorwaarden: Voorwaarden die
tot een markt toe te treden of om uit een markt te constant worden verondersteld bij het analyseren van
stappen veranderingen op een markt: het aantal vragers, de
prijzen van andere goederen, het inkomen van
vragers, de voorkeuren van vragers, het aantal
aanbieders en de kostprijs van het product
Kunnen
* Voorbeelden noemen van markten en van volkomen concurrentie/volledige mededinging
* Aantonen dat marktevenwicht (prijs en hoeveelheid) ontstaan wanneer vraag en aanbod aan elkaar gelijk zijn en dit zowel grafisch als
rekenkundig onderbouwen
* De kenmerken, het gedrag en het marktresultaat van de marktvorm volkomen concurrentie beschrijven
* Aantonen op welke wijze producenten streven naar maximale winst in een situatie van volkomen concurrentie en dit grafisch en rekenkundig
onderbouwen
* De marginale kostenfunctie afleiden uit de totale kostenfunctie
* De individuele aanbodfunctie opstellen vanuit de marginale kostenfunctie
* De dynamiek op de markt bij het toetreden van nieuwe aanbieders beschrijven
* Onderscheid maken tussen de verschillende ceteris paribus factoren die van invloed zijn op de vraag- en aanbodfunctie
* Een kostenstijging of -verlaging rekenkundig verwerken in de individuele en collectieve aanbodfunctie
* De prijselasticiteit van de vraag berekenen en de uitkomst interpreteren
, VOLKOMEN CONCURRENTIE/VOLLEDIGE MEDEDINGING
Volkomen concurrentie: Marktvorm met maximale concurrentie (Bv. markt van melk)
De 5 kenmerken
- Veel vragers & aanbieders
- Vrije toe en uittreding
- Homogeen product (consument ziet geen onderscheid tussen verschillende aanbieders)
- Transparante markt
- Identieke productietechnologie
→ Aanbieder heeft weinig invloed op de prijs = prijsnemer, wel mag hij de hoeveelheid aanpassen = hoeveelheidsaanpasser
Het marktgedrag zal leiden tot 0 langetermijnwinst. Waarom? Op kort termijn winst → Toetreding andere aanbieders → Aanbodlijn naar rechts
→ Evenwichtsprijs daalt → Winst verdwijnt, GTK gelijk aan de prijs, winst wordt 0
EVENWICHTSPRIJS (P^) EN EVENWICHTSHOEVEELHEID (Q^)
Formule → Qa = Qv (Gevraagde hoeveelheid = aangeboden hoeveelheid)
Voorbeeld:
Stel je krijgt dit gegeven → Qv = -12p + 480
Qa = 10p - 70
Dit werk je dan zo uit:
Qa = Qv
10p - 70 = -12p + 480
^-- Gewoon balansmethode doen en dan kom je uit op P (evenwichtsprijs) = 25
Om de evenwichtshoeveelheid te berekenen vul je je evenwichtsprijs in bij een van de formules, dus bv:
Qv = -12 x 25 + 480 = 180, je evenwichtshoeveelheid is dan 180
Marktevenwicht: Dit houdt in dat bij een prijs van 25 euro worden er 180 producten gevraagd door de klanten (snijpunt van de vraag en
aanbodlijn)
Om marktevenwicht grafisch te illustreren, gebruiken we een grafiek met de vraag- en aanbodcurves. De vraagcurve (D) laat zien hoeveel een
goed kopers bereid zijn te kopen bij verschillende prijsniveaus, terwijl de aanbodcurve (A) laat zien hoeveel producenten bereid zijn te verkopen
bij verschillende prijzen.
1. Teken een grafiek met een verticale as voor de prijs en een horizontale as voor de hoeveelheid.
2. Plaats de vraagcurve (D) en de aanbodcurve (A) op de grafiek.
3. Het marktevenwicht wordt bepaald door het punt waar de twee curven elkaar kruisen. Dit punt wordt het evenwichtspunt genoemd.
4. Op dit evenwichtspunt is de prijs (P*) en
de hoeveelheid (Q*) waarbij vraag en aanbod
gelijk zijn. Hier zijn kopers bereid om precies
Q* eenheden van het goed te kopen, en
verkopers zijn bereid om precies Q*
eenheden te verkopen tegen prijs P*.
Hoofdstuk 1 - Volkomen concurrentie
WAT TE LEREN DIT HOOFDSTUK?
Kennen
● Marktmechanisme: (=prijsmechanisme) De prijs en de ● Transparant: (= doorzichtig) De vragers naar en
verhandelde hoeveelheid van een product komt tot aanbieders van een product zijn op de hoogte van het
stand door het vrije spel van vraag en aanbod totale aanbod in de markt (prijs en andere
● Evenwichtsprijs: De prijs die tot stand komt op een voorwaarden)
markt als vraag en aanbod aan elkaar gelijk zijn ● Hoeveelheidsaanpasser: Een individuele ondernemer
● Evenwichtshoeveelheid: Het aantal producten dat bij die op een markt van volkomen concurrentie geen
de evenwichtsprijs wordt aangeboden en wordt invloed heeft op de prijs en alleen zijn aangeboden
gevraagd hoeveelheid kan aanpassen
● Volkomen concurrentie: Marktvorm met een groot ● Individuele aanbodfunctie: Het verband tussen de
aantal aanbieders, homogene producten en vrije toe- prijs en de aangeboden hoeveelheid van een
en uittreding producent
● Marktvorm: Kenmerken van een markt: Het aantal ● Individuele aanbodlijn: Het grafische verband tussen
aanbieders, het soort product en de toe- en de prijs en de aangeboden hoeveelheid van een
uittredingsmogelijkheden producent
● Homogeen product: Goederen en diensten waarvan ● Prijselasticiteit van de vraag: Geeft aan hoe sterk de
alle exemplaren in de ogen van de consument vraag reageert op een prijsverandering
identiek zijn. Het maakt niet uit van welke aanbieder ● Ceteris paribus: Alle andere factoren die invloed
het product afkomstig is. hebben, blijven gelijk
● Vrije toe- uittreding: Er zijn geen belemmeringen om ● Ceteris-paribusvoorwaarden: Voorwaarden die
tot een markt toe te treden of om uit een markt te constant worden verondersteld bij het analyseren van
stappen veranderingen op een markt: het aantal vragers, de
prijzen van andere goederen, het inkomen van
vragers, de voorkeuren van vragers, het aantal
aanbieders en de kostprijs van het product
Kunnen
* Voorbeelden noemen van markten en van volkomen concurrentie/volledige mededinging
* Aantonen dat marktevenwicht (prijs en hoeveelheid) ontstaan wanneer vraag en aanbod aan elkaar gelijk zijn en dit zowel grafisch als
rekenkundig onderbouwen
* De kenmerken, het gedrag en het marktresultaat van de marktvorm volkomen concurrentie beschrijven
* Aantonen op welke wijze producenten streven naar maximale winst in een situatie van volkomen concurrentie en dit grafisch en rekenkundig
onderbouwen
* De marginale kostenfunctie afleiden uit de totale kostenfunctie
* De individuele aanbodfunctie opstellen vanuit de marginale kostenfunctie
* De dynamiek op de markt bij het toetreden van nieuwe aanbieders beschrijven
* Onderscheid maken tussen de verschillende ceteris paribus factoren die van invloed zijn op de vraag- en aanbodfunctie
* Een kostenstijging of -verlaging rekenkundig verwerken in de individuele en collectieve aanbodfunctie
* De prijselasticiteit van de vraag berekenen en de uitkomst interpreteren
, VOLKOMEN CONCURRENTIE/VOLLEDIGE MEDEDINGING
Volkomen concurrentie: Marktvorm met maximale concurrentie (Bv. markt van melk)
De 5 kenmerken
- Veel vragers & aanbieders
- Vrije toe en uittreding
- Homogeen product (consument ziet geen onderscheid tussen verschillende aanbieders)
- Transparante markt
- Identieke productietechnologie
→ Aanbieder heeft weinig invloed op de prijs = prijsnemer, wel mag hij de hoeveelheid aanpassen = hoeveelheidsaanpasser
Het marktgedrag zal leiden tot 0 langetermijnwinst. Waarom? Op kort termijn winst → Toetreding andere aanbieders → Aanbodlijn naar rechts
→ Evenwichtsprijs daalt → Winst verdwijnt, GTK gelijk aan de prijs, winst wordt 0
EVENWICHTSPRIJS (P^) EN EVENWICHTSHOEVEELHEID (Q^)
Formule → Qa = Qv (Gevraagde hoeveelheid = aangeboden hoeveelheid)
Voorbeeld:
Stel je krijgt dit gegeven → Qv = -12p + 480
Qa = 10p - 70
Dit werk je dan zo uit:
Qa = Qv
10p - 70 = -12p + 480
^-- Gewoon balansmethode doen en dan kom je uit op P (evenwichtsprijs) = 25
Om de evenwichtshoeveelheid te berekenen vul je je evenwichtsprijs in bij een van de formules, dus bv:
Qv = -12 x 25 + 480 = 180, je evenwichtshoeveelheid is dan 180
Marktevenwicht: Dit houdt in dat bij een prijs van 25 euro worden er 180 producten gevraagd door de klanten (snijpunt van de vraag en
aanbodlijn)
Om marktevenwicht grafisch te illustreren, gebruiken we een grafiek met de vraag- en aanbodcurves. De vraagcurve (D) laat zien hoeveel een
goed kopers bereid zijn te kopen bij verschillende prijsniveaus, terwijl de aanbodcurve (A) laat zien hoeveel producenten bereid zijn te verkopen
bij verschillende prijzen.
1. Teken een grafiek met een verticale as voor de prijs en een horizontale as voor de hoeveelheid.
2. Plaats de vraagcurve (D) en de aanbodcurve (A) op de grafiek.
3. Het marktevenwicht wordt bepaald door het punt waar de twee curven elkaar kruisen. Dit punt wordt het evenwichtspunt genoemd.
4. Op dit evenwichtspunt is de prijs (P*) en
de hoeveelheid (Q*) waarbij vraag en aanbod
gelijk zijn. Hier zijn kopers bereid om precies
Q* eenheden van het goed te kopen, en
verkopers zijn bereid om precies Q*
eenheden te verkopen tegen prijs P*.
