Gedrag in context
Les 1: introductie
Les 2: groepspercepties
1.Sociale categorisatie
Sociale categorisatie – indeling van mensen
Wat?
= Het spontaan onderbrengen van situaties en mensen in een aantal overzichtelijke categorieën
Fundamenteel
- Eigen aan de mens
- Al vanaf peutertijd aanwezig
- Brengt orde aan hoe we de wereld zien
Op basis van
• Oppervlakkige kenmerken (meestal deze)
- Geslacht
- Leeftijd
- Kleding
- Lichaamsbouw
- Etniciteit
• Diepere kenmerken
- Persoonlijkheidskenmerken (introvert – extrovert)
- Vaardigheden (bv: goede kok)
Waarom
- Snellere informatieverwerking
- Laat ons toe snel te beslissen en handelen
Bv politieagent die stop doet met zijn hand – en zangeres die dezelfde handbeweging doet
Tot welke categorie behoort een persoon?
• Prototypes
,= aan elke groep die we vormen kennen we eigenschappen toe. Zo ondershcieden we de ene groep
van de andere. Hoe zit de groep eruit en hoe kunnen we die herkennen
3 eigenschappen
• Descriptief
- ‘Feitelijke’ kenmerken, beschrijvend
• Evaluatief
- Gevoelens dat het beeld oproept (sympathie of afkeer)
• Prescriptief
- Gedrag dat de groep wel of niet mag stellen, verwachtingen
Gamer:
Descriptief: iemand die vaak achter zijn pc zit in de donker, zo lang mogelijk achter computer
Prescriptief: iemand die niet sportief is
• Prototypes worden subjectief ingevuld
, - Niet op basis van feiten of onderzoek
• Invulling verschilt tussen mensen
- Iedereen heeft zijn eigen beeld/invulling over de groep
- Maar vaak wel overeenkomsten (bv nederlands zijn directer dan belgen)
• Vervormt onze perceptie over die groep
- We kijken anders naar de groep vanwege het prototype dat we er over houden
Is helaas... --> evaluatie, oordeel = evaluatief
Houdt van... --> descriptief
Wordt verondersteld... --> verwachting, prescriptief = prescriptie
Juiste antwoord is D
Hoe vervormt onze perceptie?
Als we als buitenstaander naar een groep kijken, zijn er 2 effecten die voorkomen
1. Assimilatie: verschillen binnen groepen worden geminimaliseerd (verkleint),
individualisering
2. Contrast: verschillen tussen groepen worden vergroot (groep x en y)
, Sociale categorisatie – zelfcategorisering
Squid game: eerst waren de spelers overeen met elkaar (in geheel) maar toen moesten ze groepjes
maken en ontstond er vijandigheid tussen de groepjes
Wat? - zelfcategorisering
= de manier waarop mensen zichzelf situeren binnen sociale categorieën
• M/V/X
• Bakker/student/bediende
• Ontstaan van de
- Wij-groep (in-group)
- Zij-groep (out-group)
Functie
= mee bepalend voor hoe we onszelf voelen en ons (behoren te) gedragen
• Groepsperceptie
1. Contrast: verschillen tussen groepen worden nog vergroot
2. Zij-groep-homogeniteit: verschillen binnen zij-groep worden geminimaliseerd
3. Verschillen binnen de wij-groep worden behouden
Bv squid game
Les 1: introductie
Les 2: groepspercepties
1.Sociale categorisatie
Sociale categorisatie – indeling van mensen
Wat?
= Het spontaan onderbrengen van situaties en mensen in een aantal overzichtelijke categorieën
Fundamenteel
- Eigen aan de mens
- Al vanaf peutertijd aanwezig
- Brengt orde aan hoe we de wereld zien
Op basis van
• Oppervlakkige kenmerken (meestal deze)
- Geslacht
- Leeftijd
- Kleding
- Lichaamsbouw
- Etniciteit
• Diepere kenmerken
- Persoonlijkheidskenmerken (introvert – extrovert)
- Vaardigheden (bv: goede kok)
Waarom
- Snellere informatieverwerking
- Laat ons toe snel te beslissen en handelen
Bv politieagent die stop doet met zijn hand – en zangeres die dezelfde handbeweging doet
Tot welke categorie behoort een persoon?
• Prototypes
,= aan elke groep die we vormen kennen we eigenschappen toe. Zo ondershcieden we de ene groep
van de andere. Hoe zit de groep eruit en hoe kunnen we die herkennen
3 eigenschappen
• Descriptief
- ‘Feitelijke’ kenmerken, beschrijvend
• Evaluatief
- Gevoelens dat het beeld oproept (sympathie of afkeer)
• Prescriptief
- Gedrag dat de groep wel of niet mag stellen, verwachtingen
Gamer:
Descriptief: iemand die vaak achter zijn pc zit in de donker, zo lang mogelijk achter computer
Prescriptief: iemand die niet sportief is
• Prototypes worden subjectief ingevuld
, - Niet op basis van feiten of onderzoek
• Invulling verschilt tussen mensen
- Iedereen heeft zijn eigen beeld/invulling over de groep
- Maar vaak wel overeenkomsten (bv nederlands zijn directer dan belgen)
• Vervormt onze perceptie over die groep
- We kijken anders naar de groep vanwege het prototype dat we er over houden
Is helaas... --> evaluatie, oordeel = evaluatief
Houdt van... --> descriptief
Wordt verondersteld... --> verwachting, prescriptief = prescriptie
Juiste antwoord is D
Hoe vervormt onze perceptie?
Als we als buitenstaander naar een groep kijken, zijn er 2 effecten die voorkomen
1. Assimilatie: verschillen binnen groepen worden geminimaliseerd (verkleint),
individualisering
2. Contrast: verschillen tussen groepen worden vergroot (groep x en y)
, Sociale categorisatie – zelfcategorisering
Squid game: eerst waren de spelers overeen met elkaar (in geheel) maar toen moesten ze groepjes
maken en ontstond er vijandigheid tussen de groepjes
Wat? - zelfcategorisering
= de manier waarop mensen zichzelf situeren binnen sociale categorieën
• M/V/X
• Bakker/student/bediende
• Ontstaan van de
- Wij-groep (in-group)
- Zij-groep (out-group)
Functie
= mee bepalend voor hoe we onszelf voelen en ons (behoren te) gedragen
• Groepsperceptie
1. Contrast: verschillen tussen groepen worden nog vergroot
2. Zij-groep-homogeniteit: verschillen binnen zij-groep worden geminimaliseerd
3. Verschillen binnen de wij-groep worden behouden
Bv squid game
