VERZEKERINGSRECHT
Tweede jaar rechtspraktijk – 2021/2022
,1 De verzekeringswereld
1.1 Waarom Verzekeren?
Iedereen wil zich beschermen tegen gevaren en risico’s die een financiële bedreiging kan
vormen. Er bestaan verscheidene beschermingswijzen:
Preventieve maatregelen: maatregelen om de realisatie van het risico zoveel mogelijk te
voorkomen (dragen van een gordel, brandplusapparaten).
In sommige gevallen is preventie onmogelijk (verstrooidheid achter stuur, dronken
bestuurder).
Sparen: om voldoende financiële middelen te hebben bij de realisatie van een risico
Soms kan de omvang van het risico te groot zijn, of het schadegeval kan zich voordoen
vooraleer men voldoende heeft gespaard.
Kostenspreiding over verschillende personen: interpersonele spreiding van schade
gebaseerd op de solidariteit van anderen, dus spreiding van het risico’s in de ruimte.
Het heeft slechts betrekking op bepaalde risico’s.
Bijvoorbeeld: afspreken met een bepaalde groep (100 studenten) om een bepaald bedrag te
storten op een rekening voor het geval dat er een student schade heeft door een fiets en
daarmee mag die bankrekening aangesproken worden en rekenen op de solidariteit van de
andere studenten. Maar stel je voor een student rijdt met een bromfiets, hij heeft een
schadegeval en die student wil aanspraak maken op die solidariteit groep wilt niet dat
bankrekening daarvoor aangesproken want afspraak is enkel met de fiets!
DUS de ultieme oplossing is: de VERZEKERING.
= een techniek die berust op een interpersonele (gespreid over meerdere) en intertemporele
(gespreid over een grotere tijdspanne) spreiding van één of meer risico’s tussen de dragers van
een gelijksoortig risico.
Ervoor zorgen dat er een gemeenschappelijk potje is, waarbij tussen verschillende mensen een
gespreid over een lagere periode een bepaald risico is (gelijksoortig: alle brandrisico’s) en
waardoor dat we afspreken dat wij samen die risico’s zullen gaan dragen verzekering,
situatie van/vorm van privaatrechtelijke georganiseerde solidariteit
1.2 De oorsprong van verzekeringen
Verzekeren is een proces van vele jaren. Het is ontstaan uit de omstandigheden en noden die van
de oudheid tot op heden de menselijke verbeelding hebben gestart en uitgedaagd.
Vind ik persoonlijk minder belangrijk, daarom verwijs ik hiervoor naar het handboek pagina
18 tot en met 20.
1.3 Soorten verzekeringen
Er zijn verschillende soorten verzekeringen en een bepaalde verzekering kan in meer dan één
hokje thuishoren. Er zijn dan ook verschillende kwalificaties:
, Schadeverzekering versus persoonsverzekering;
Verzekering tot vergoeding van schade versus verzekering tot uitkering van een vast
bedrag;
Verzekering ter bescherming van het patrimonium versus verzekering ter bescherming van
de personen versus verzekering ter bescherming aansprakelijkheid;
Wettelijk verplichte verzekering versus contractueel verplichte verzekering versus vrij te
onderschrijven verzekering.
1.3.1 De verschillende classificaties
De wet daarentegen hanteert twee classificaties:
1.3.1.1 Een schadeverzekering versus persoonsverzekering
Schadeverzekering Persoonsverzekering
Artikel 5, 15° definitie. Artikel 5, 16° definitie.
= vergoedt aan de verzekerde de schade aan = zowel de premie als de vergoeding is
zijn patrimonium die voortvloeit uit een afhankelijk van het onzeker voorval dat
onzeker voorval. ergens op een of andere manier ons leven of
fysische integriteit aantast.
Het gaat hier dus altijd over een onzeker
voorval, anders niet verzekeren. Bij deze verzekering is het de persoon en niet
het patrimonium het voorwerp!
Wanneer een verzekering ondergebracht
wordt in deze categorie, moet het artikel 105 Wanneer een verzekering ondergebracht
en 106 naleven. wordt in deze categorie, moet het artikel 158
en 159 naleven.
Voorbeeld:
Voorbeeld:
Brandverzekering, wanneer een huis (deel uit
iemands vermogen) afbrand, verwachten we Levensverzekering: bij het overlijden zal de
dat die brandverzekering die schade gaat maatschappij tussen komen en zal men de
vergoeden en zo opnieuw in de mogelijkheid vergoeding uitbetalen aan de nabestaanden.
op die woning te gaan heropbouwen.
Dit is dus een vooraf overeengekomen
kapitaal.
1.3.1.2 Indemnitaire verzekering versus forfaitaire verzekering
Verzekering tot vergoeding van Verzekering tot uitkering van
schade een vast bedrag
Artikel 55, 3° definitie. artikel 55, 4° definitie.
= de prestatie van de verzekeraar is de = uitbetaling van een vast bedrag (vooraf
schadevergoeding te betalen. NIET alleen de overeengekomen tussen de partijen), omvang
geleden schade, maar ook de schade aan schade zal NIET de vergoeding bepalen.
derden!
, Wanneer een verzekering ondergebracht Wanneer een verzekering ondergebracht
wordt in deze categorie, moet het artikel 91 wordt in deze categorie, moet het artikel 102
tot en met 101 naleven. tot en met 104 naleven.
LET OP: LET OP:
Iedere schadeverzekering is een Een levensverzekering is steeds een
indemnitaire verzekering, maar niet verzekering tot uitkering van een vast bedrag,
elke indemnitaire verzekering is een dus nooit omvang van schade moeten
schadeverzekering; bewijzen!
Een persoonsverzekering andere dan
een levensverzekering KAN een
verzekering tot vergoeding van schade
zijn, afhankelijk van wat partijen
bepaald hebben.
hospitalisatieverzekering, kan een
indemnitaire verzekering zijn, wanneer
dat er tussenkomst is voor bv,
ziekenhuiskosten.
De laatste classificatie is er eentje die de wet niet heeft:
1.3.1.3 Wettelijke verplichte verzekering versus contractueel verplichte verzekering
versus vrij te onderschrijven verzekering
Contractueel Vrij te
Wettelijk verplicht
verplicht onderschrijven
= verzekeringen die door de = verzekeringen die verplicht = Zelf te kiezen of je die
wet verplicht worden worden opgelegd door een verzekering al dan niet
vastgelegd. contractuele verbintenis: aanschaft:
Deze verzekeringen liggen Aangaan hypotheek: Omniumverzkering auto;
veelal in de categorie van de verplichting nemen Levensverzekering voor
aansprakelijkheidsverzekerin brandverzekering en een gezinshoofd.
gen: schuldsaldoverzekering.
Verplichte
aansprakelijkheidsverz
ekering motorrijtuigen;
BA jager;
1.4 De verzekeringsovereenkomst
= Op basis van artikel 5, 14° vinden we de definitie van deze overeenkomst. De definitie van de
verzekeringsovereenkomst heeft verschillende bestanddelen:
Tweede jaar rechtspraktijk – 2021/2022
,1 De verzekeringswereld
1.1 Waarom Verzekeren?
Iedereen wil zich beschermen tegen gevaren en risico’s die een financiële bedreiging kan
vormen. Er bestaan verscheidene beschermingswijzen:
Preventieve maatregelen: maatregelen om de realisatie van het risico zoveel mogelijk te
voorkomen (dragen van een gordel, brandplusapparaten).
In sommige gevallen is preventie onmogelijk (verstrooidheid achter stuur, dronken
bestuurder).
Sparen: om voldoende financiële middelen te hebben bij de realisatie van een risico
Soms kan de omvang van het risico te groot zijn, of het schadegeval kan zich voordoen
vooraleer men voldoende heeft gespaard.
Kostenspreiding over verschillende personen: interpersonele spreiding van schade
gebaseerd op de solidariteit van anderen, dus spreiding van het risico’s in de ruimte.
Het heeft slechts betrekking op bepaalde risico’s.
Bijvoorbeeld: afspreken met een bepaalde groep (100 studenten) om een bepaald bedrag te
storten op een rekening voor het geval dat er een student schade heeft door een fiets en
daarmee mag die bankrekening aangesproken worden en rekenen op de solidariteit van de
andere studenten. Maar stel je voor een student rijdt met een bromfiets, hij heeft een
schadegeval en die student wil aanspraak maken op die solidariteit groep wilt niet dat
bankrekening daarvoor aangesproken want afspraak is enkel met de fiets!
DUS de ultieme oplossing is: de VERZEKERING.
= een techniek die berust op een interpersonele (gespreid over meerdere) en intertemporele
(gespreid over een grotere tijdspanne) spreiding van één of meer risico’s tussen de dragers van
een gelijksoortig risico.
Ervoor zorgen dat er een gemeenschappelijk potje is, waarbij tussen verschillende mensen een
gespreid over een lagere periode een bepaald risico is (gelijksoortig: alle brandrisico’s) en
waardoor dat we afspreken dat wij samen die risico’s zullen gaan dragen verzekering,
situatie van/vorm van privaatrechtelijke georganiseerde solidariteit
1.2 De oorsprong van verzekeringen
Verzekeren is een proces van vele jaren. Het is ontstaan uit de omstandigheden en noden die van
de oudheid tot op heden de menselijke verbeelding hebben gestart en uitgedaagd.
Vind ik persoonlijk minder belangrijk, daarom verwijs ik hiervoor naar het handboek pagina
18 tot en met 20.
1.3 Soorten verzekeringen
Er zijn verschillende soorten verzekeringen en een bepaalde verzekering kan in meer dan één
hokje thuishoren. Er zijn dan ook verschillende kwalificaties:
, Schadeverzekering versus persoonsverzekering;
Verzekering tot vergoeding van schade versus verzekering tot uitkering van een vast
bedrag;
Verzekering ter bescherming van het patrimonium versus verzekering ter bescherming van
de personen versus verzekering ter bescherming aansprakelijkheid;
Wettelijk verplichte verzekering versus contractueel verplichte verzekering versus vrij te
onderschrijven verzekering.
1.3.1 De verschillende classificaties
De wet daarentegen hanteert twee classificaties:
1.3.1.1 Een schadeverzekering versus persoonsverzekering
Schadeverzekering Persoonsverzekering
Artikel 5, 15° definitie. Artikel 5, 16° definitie.
= vergoedt aan de verzekerde de schade aan = zowel de premie als de vergoeding is
zijn patrimonium die voortvloeit uit een afhankelijk van het onzeker voorval dat
onzeker voorval. ergens op een of andere manier ons leven of
fysische integriteit aantast.
Het gaat hier dus altijd over een onzeker
voorval, anders niet verzekeren. Bij deze verzekering is het de persoon en niet
het patrimonium het voorwerp!
Wanneer een verzekering ondergebracht
wordt in deze categorie, moet het artikel 105 Wanneer een verzekering ondergebracht
en 106 naleven. wordt in deze categorie, moet het artikel 158
en 159 naleven.
Voorbeeld:
Voorbeeld:
Brandverzekering, wanneer een huis (deel uit
iemands vermogen) afbrand, verwachten we Levensverzekering: bij het overlijden zal de
dat die brandverzekering die schade gaat maatschappij tussen komen en zal men de
vergoeden en zo opnieuw in de mogelijkheid vergoeding uitbetalen aan de nabestaanden.
op die woning te gaan heropbouwen.
Dit is dus een vooraf overeengekomen
kapitaal.
1.3.1.2 Indemnitaire verzekering versus forfaitaire verzekering
Verzekering tot vergoeding van Verzekering tot uitkering van
schade een vast bedrag
Artikel 55, 3° definitie. artikel 55, 4° definitie.
= de prestatie van de verzekeraar is de = uitbetaling van een vast bedrag (vooraf
schadevergoeding te betalen. NIET alleen de overeengekomen tussen de partijen), omvang
geleden schade, maar ook de schade aan schade zal NIET de vergoeding bepalen.
derden!
, Wanneer een verzekering ondergebracht Wanneer een verzekering ondergebracht
wordt in deze categorie, moet het artikel 91 wordt in deze categorie, moet het artikel 102
tot en met 101 naleven. tot en met 104 naleven.
LET OP: LET OP:
Iedere schadeverzekering is een Een levensverzekering is steeds een
indemnitaire verzekering, maar niet verzekering tot uitkering van een vast bedrag,
elke indemnitaire verzekering is een dus nooit omvang van schade moeten
schadeverzekering; bewijzen!
Een persoonsverzekering andere dan
een levensverzekering KAN een
verzekering tot vergoeding van schade
zijn, afhankelijk van wat partijen
bepaald hebben.
hospitalisatieverzekering, kan een
indemnitaire verzekering zijn, wanneer
dat er tussenkomst is voor bv,
ziekenhuiskosten.
De laatste classificatie is er eentje die de wet niet heeft:
1.3.1.3 Wettelijke verplichte verzekering versus contractueel verplichte verzekering
versus vrij te onderschrijven verzekering
Contractueel Vrij te
Wettelijk verplicht
verplicht onderschrijven
= verzekeringen die door de = verzekeringen die verplicht = Zelf te kiezen of je die
wet verplicht worden worden opgelegd door een verzekering al dan niet
vastgelegd. contractuele verbintenis: aanschaft:
Deze verzekeringen liggen Aangaan hypotheek: Omniumverzkering auto;
veelal in de categorie van de verplichting nemen Levensverzekering voor
aansprakelijkheidsverzekerin brandverzekering en een gezinshoofd.
gen: schuldsaldoverzekering.
Verplichte
aansprakelijkheidsverz
ekering motorrijtuigen;
BA jager;
1.4 De verzekeringsovereenkomst
= Op basis van artikel 5, 14° vinden we de definitie van deze overeenkomst. De definitie van de
verzekeringsovereenkomst heeft verschillende bestanddelen:
