Verpleegkunde
Goede hulpverlening
• Handelen als een redelijk bekwaam
vakgenoot in dezelfde omstandigheden
• Handelen volgens de professionele standaard: alle normen en regels waar een
beroepsbeoefenaar in de uitoefening van zijn beroep rekening mee moet houden
(V&VN, 2012)
Selectie uit de beroepscode:
• Persoonlijk verantwoordelijk voor de zorgverlening
• Houdt je kennis en vaardigheden bij
• Waarborgt de kwaliteit bij overdracht van zorg
• Zet je in voor goede samenwerking
• Bescherm de zorgvrager tegen tekortschietende zorgverlening
• Stel hiaten en knelpunten aan de orde
• Lever een bijdrage aan een veilige zorgverlening (V&VN, 2007)
Alles wat je doet, ben je verantwoordelijk voor. Ook al was je nog niet bekwaam voor de
handeling.
Goede overdracht en samenwerking zijn middelen waar je rekening mee moet houden!!!
TOETSVRAAG
Wettelijker kaders:
• WGBO – goed hulpverlenerschap
• Kwaliteitswet zorginstellingen
• Bestuur is verantwoordelijk voor verantwoorde zorg (VMS aanwezig)
• Meldplicht voor calamiteiten en seksueel misbruik
• Wet BIG
• Verpleegkundige tuchtrechterlijk aansprakelijk
• Wet Klachtrecht clienten
• Meldplicht bij structureel onverantwoorde zorg
IGZ stuurt in alle maten de gezondheid
Calamiteiten leid tot ernstige gevallen of zelfs de dood
Je bent moreel verplicht om het te melden in Nederland!! TOETSVRAAG
,Dossieronderzoeken ziekenhuis:
5,7% onbedoelde schade geen bedoelde intentie om schade aan te brengen
2,3 % vermijdbare schade schade die voorkomen kan worden door beter na te denken
1 % kosten budget
UMCG:
• 28.000 opnames per jaar
• 5,7% onbedoelde schade → 1600 patiënten
• 2,3% vermijdbare schade → 650 patiënten
• VERMIJDBAAR OVERLIJDEN → 37 patiënten
1% kosten ziekenhuisbudget → 7 miljoen euro
Patiëntveiligheid in 3 stappen: Veiligheid is beleid nummer 1
• Begrippen
• Begrip
• Grip
Begrippen die je moet leren:
• Incident (event): Een onbedoelde gebeurtenis tijdens het zorgproces die tot schade
aan de patiënt heeft geleid, had kunnen leiden of (nog kan leiden). (Wagner & Wal,
2005)
• Schade: Een nadeel voor de patient dat door zijn ernst leidt tot verlenging of
verzwaring van de behandeling, tijdelijk of blijvend lichamelijk, psychisch en/of sociaal
functieverlies, of tot overlijden. (Wagner & Wal, 2005)
• Complicatie: Een onbedoelde en ongewenste uitkomst tijdens of volgend op het
(niet) handelen van een hulpverlener, die voor de gezondheid van de patiënt zodanig
nadelig is dat aanpassing van het medisch (be-)handelen noodzakelijk is dan wel dat
er sprake is van (onherstelbare) schade. (Wagner & Wal, 2005)
• Near miss: Een onbedoelde gebeurtenis die a. voor de patiënt geen nadelen
oplevert omdat de gevolgen ervan op tijd zijn onderkend en gecorrigeerd (near miss),
of b. waarvan de gevolgen niet van invloed zijn op het fysiek, psychisch of sociaal
functioneren van de patiënt. (Wagner & Wal, 2005)
Tien thema’s VMS programma!! TOETSVRAAG
1 Voorkomen van ziekenhuisinfecties na een operatie
2 Voorkomen van schade bij patiënten met een centraal veneuze lijn (inbrengschade,
infecties en sepsis)
3. Vroegtijdige herkenning van patiënten met bedreigde vitale functies
4. Voorkomen van medicatiegerelateerde fouten, met gerichte aandacht voor de
momenten van overdracht
5. Voorkomen van onbedoelde vermijdbare schade bij de oudere patiënt met specifieke
aandacht voor:
, - Herkennen en voorkomen van delier (verwardheid)
- Valpreventie
- Voorkomen van mobiliteitsverlies
- Voorkomen en verhelpen van ondervoeding
6. Voorkomen van sterfte ten gevolge van een acuut myocard infarct
7 Voorkomen van onnodig lijden van patiënten door pijn
8 Voorkomen van incidenten bij het bereiden en toedienen van high risk medicatie
9 Voorkomen van verwisseling van patiënten en bij patiënten
10 Voorkomen van nierinsufficiëntie bij gebruik van contrastmiddelen en medicatie
Extra thema: Veilige zorg voor kinderen
Kernpunten evaluatie VMS programma
1. De implementatie van de tien inhoudelijke thema’s is verbeterd;
2. Er bestaan grote verschillen tussen ziekenhuisafdelingen in de mate waarin zij de
adviezen van een thema naleven;
3. De ervaren complexiteit van een thema (mono- of multidisciplinair) beïnvloed de mate
van implementatie;
4. Cijfermatig inzichtelijk maken van resultaten per thema en geven van feedback aan
zorgprofessionals zijn essentieel voor het succesvol implementeren van een thema;
5. Door het bieden van zorg op maat aan patiënten is 100% naleving van de adviezen
soms niet wenselijk.
Aanbevelingen VMS evaluatie
• Focus
• Maak resultaten inzichtelijk
• Verbeteren van dossiervorming en registratiesystemen (Nivel, 2013)
Goede hulpverlening
• Handelen als een redelijk bekwaam
vakgenoot in dezelfde omstandigheden
• Handelen volgens de professionele standaard: alle normen en regels waar een
beroepsbeoefenaar in de uitoefening van zijn beroep rekening mee moet houden
(V&VN, 2012)
Selectie uit de beroepscode:
• Persoonlijk verantwoordelijk voor de zorgverlening
• Houdt je kennis en vaardigheden bij
• Waarborgt de kwaliteit bij overdracht van zorg
• Zet je in voor goede samenwerking
• Bescherm de zorgvrager tegen tekortschietende zorgverlening
• Stel hiaten en knelpunten aan de orde
• Lever een bijdrage aan een veilige zorgverlening (V&VN, 2007)
Alles wat je doet, ben je verantwoordelijk voor. Ook al was je nog niet bekwaam voor de
handeling.
Goede overdracht en samenwerking zijn middelen waar je rekening mee moet houden!!!
TOETSVRAAG
Wettelijker kaders:
• WGBO – goed hulpverlenerschap
• Kwaliteitswet zorginstellingen
• Bestuur is verantwoordelijk voor verantwoorde zorg (VMS aanwezig)
• Meldplicht voor calamiteiten en seksueel misbruik
• Wet BIG
• Verpleegkundige tuchtrechterlijk aansprakelijk
• Wet Klachtrecht clienten
• Meldplicht bij structureel onverantwoorde zorg
IGZ stuurt in alle maten de gezondheid
Calamiteiten leid tot ernstige gevallen of zelfs de dood
Je bent moreel verplicht om het te melden in Nederland!! TOETSVRAAG
,Dossieronderzoeken ziekenhuis:
5,7% onbedoelde schade geen bedoelde intentie om schade aan te brengen
2,3 % vermijdbare schade schade die voorkomen kan worden door beter na te denken
1 % kosten budget
UMCG:
• 28.000 opnames per jaar
• 5,7% onbedoelde schade → 1600 patiënten
• 2,3% vermijdbare schade → 650 patiënten
• VERMIJDBAAR OVERLIJDEN → 37 patiënten
1% kosten ziekenhuisbudget → 7 miljoen euro
Patiëntveiligheid in 3 stappen: Veiligheid is beleid nummer 1
• Begrippen
• Begrip
• Grip
Begrippen die je moet leren:
• Incident (event): Een onbedoelde gebeurtenis tijdens het zorgproces die tot schade
aan de patiënt heeft geleid, had kunnen leiden of (nog kan leiden). (Wagner & Wal,
2005)
• Schade: Een nadeel voor de patient dat door zijn ernst leidt tot verlenging of
verzwaring van de behandeling, tijdelijk of blijvend lichamelijk, psychisch en/of sociaal
functieverlies, of tot overlijden. (Wagner & Wal, 2005)
• Complicatie: Een onbedoelde en ongewenste uitkomst tijdens of volgend op het
(niet) handelen van een hulpverlener, die voor de gezondheid van de patiënt zodanig
nadelig is dat aanpassing van het medisch (be-)handelen noodzakelijk is dan wel dat
er sprake is van (onherstelbare) schade. (Wagner & Wal, 2005)
• Near miss: Een onbedoelde gebeurtenis die a. voor de patiënt geen nadelen
oplevert omdat de gevolgen ervan op tijd zijn onderkend en gecorrigeerd (near miss),
of b. waarvan de gevolgen niet van invloed zijn op het fysiek, psychisch of sociaal
functioneren van de patiënt. (Wagner & Wal, 2005)
Tien thema’s VMS programma!! TOETSVRAAG
1 Voorkomen van ziekenhuisinfecties na een operatie
2 Voorkomen van schade bij patiënten met een centraal veneuze lijn (inbrengschade,
infecties en sepsis)
3. Vroegtijdige herkenning van patiënten met bedreigde vitale functies
4. Voorkomen van medicatiegerelateerde fouten, met gerichte aandacht voor de
momenten van overdracht
5. Voorkomen van onbedoelde vermijdbare schade bij de oudere patiënt met specifieke
aandacht voor:
, - Herkennen en voorkomen van delier (verwardheid)
- Valpreventie
- Voorkomen van mobiliteitsverlies
- Voorkomen en verhelpen van ondervoeding
6. Voorkomen van sterfte ten gevolge van een acuut myocard infarct
7 Voorkomen van onnodig lijden van patiënten door pijn
8 Voorkomen van incidenten bij het bereiden en toedienen van high risk medicatie
9 Voorkomen van verwisseling van patiënten en bij patiënten
10 Voorkomen van nierinsufficiëntie bij gebruik van contrastmiddelen en medicatie
Extra thema: Veilige zorg voor kinderen
Kernpunten evaluatie VMS programma
1. De implementatie van de tien inhoudelijke thema’s is verbeterd;
2. Er bestaan grote verschillen tussen ziekenhuisafdelingen in de mate waarin zij de
adviezen van een thema naleven;
3. De ervaren complexiteit van een thema (mono- of multidisciplinair) beïnvloed de mate
van implementatie;
4. Cijfermatig inzichtelijk maken van resultaten per thema en geven van feedback aan
zorgprofessionals zijn essentieel voor het succesvol implementeren van een thema;
5. Door het bieden van zorg op maat aan patiënten is 100% naleving van de adviezen
soms niet wenselijk.
Aanbevelingen VMS evaluatie
• Focus
• Maak resultaten inzichtelijk
• Verbeteren van dossiervorming en registratiesystemen (Nivel, 2013)
