Inhoud samenvatting management accounting
Hoofdstuk 1: introductie........................................................................................................................3
Wat is management accounting (MA)?..............................................................................................3
Financial versus management accounting..........................................................................................4
Management accounting en strategie................................................................................................4
Rol van cost accounting......................................................................................................................5
Veranderende omgeving....................................................................................................................5
Invloed op gedrag...............................................................................................................................5
Deel 1: cost accouting.............................................................................................................................6
Hoofdstuk 3: gebruiken van kosten....................................................................................................6
Kostenclassificaties en kostenconcepten........................................................................................6
Cost-volume-profit analyse...........................................................................................................12
Gebruik van kosten bij managementbeslissingen.........................................................................14
Oefeningen...................................................................................................................................18
Hoofdstuk 4: accumuleren en toewijzen van kosten aan producten................................................18
Systemen voor kostprijscalculatie................................................................................................18
Kostenstromen in organisaties.....................................................................................................18
Job order costing (stukproductie).................................................................................................20
Bepalen cost driver rates..............................................................................................................21
Capaciteitskosten.........................................................................................................................21
Vooraf bepaald overhead tarief....................................................................................................22
Process costing (massaproductie).................................................................................................23
Allocatie van kosten van serviceafdelingen..................................................................................26
Conclusie......................................................................................................................................30
Oefeningen...................................................................................................................................30
Hoofstuk 5: activity-based costing systemen....................................................................................30
Beperkingen van traditionele cost accounting systemen.............................................................30
Activity-Based Cost systemen.......................................................................................................32
Selecteren van activity drivers......................................................................................................35
Beperkingen ‘originele’ ABC.........................................................................................................36
Time-Driven ABC...........................................................................................................................37
Activity based management.........................................................................................................38
ABC in servicebedrijven................................................................................................................38
Problemen implementatie ABC....................................................................................................39
Oefeningen...................................................................................................................................39
, Hoofdstuk 6: meten en managen van klantenrelaties......................................................................39
Meten van winstgevendheid........................................................................................................39
Verhogen van klantwinstgevendheid...........................................................................................43
Incentives voor verkopers.............................................................................................................44
Customer performance: niet-financiële maatstaven....................................................................44
Conclusie......................................................................................................................................45
Oefeningen...................................................................................................................................45
Hoofdstuk 6 (2): selectie en beoordeling van leveranciers...............................................................45
Hoofdstuk 7: meten en managen van procesperformantie..............................................................48
Knelpuntanalyse van productiesystemen.....................................................................................48
Voorraadkosten en bewerkingstijd...............................................................................................51
Kwaliteitskosten...........................................................................................................................52
Just-in-time manufacturing...........................................................................................................54
Kaizen costing...............................................................................................................................55
Benchmarking...............................................................................................................................55
Oefeningen...................................................................................................................................56
Hoofdstuk 8: Meten en managen van levenscycluskosten...............................................................57
Controle v/d hele waardeketen....................................................................................................57
Total life-cycle costing..................................................................................................................57
Target costing...............................................................................................................................58
Break-even tijd..............................................................................................................................59
Innovatiemaatstaven....................................................................................................................60
Environmental costing..................................................................................................................60
Deel 2: management controle..............................................................................................................62
Hoofdstuk 9: gedrag- en organisationele aspecten van management accounting ne
controlesystemen.............................................................................................................................62
Definitie controle..........................................................................................................................62
Kenmerken van goed ontworpen MACS.......................................................................................62
Types van controle........................................................................................................................63
Non-goal-congruent behavior.......................................................................................................65
Geschikte beloningssystemen ontwikkelen..................................................................................65
Hoofdstuk 10: budgetten..................................................................................................................67
Definitie budget............................................................................................................................67
Masterbudget...............................................................................................................................67
Soorten budgetten........................................................................................................................69
De verschillende functies van budgetten......................................................................................70
, Beperkingen van budgetten..........................................................................................................70
Target selling................................................................................................................................71
Verschillenanalyse........................................................................................................................72
Voorbeelden verschillenanalyse...................................................................................................76
Hoofdstuk 11: financiële controle....................................................................................................76
Definitie financiële controle.........................................................................................................76
Decentralisatie..............................................................................................................................76
Beoordelen van verantwoordelijkheidscentra (responsibility centers)........................................78
Segmentrapportering...................................................................................................................80
Transferprijzen..............................................................................................................................81
Doeltreffendheid van financiële controle.....................................................................................82
Hoofdstuk 2: balanced scorecard & strategy map............................................................................83
Performantie meten.....................................................................................................................83
Definitie balanced scorecard........................................................................................................83
Strategie als vertrekpunt..............................................................................................................84
Strategy map................................................................................................................................84
De vier perspectieven...................................................................................................................85
Non-profit en overheidsorganisaties & BSC..................................................................................91
Managen met BSC........................................................................................................................92
Valkuilen BSC................................................................................................................................93
Hoofdstuk 1: introductie
Wat is management accounting (MA)?
= een systeem dat:
- Zowel financiële en niet- financiële
informatie meet en rapporteert
- Beslissingsnemers op alle niveaus
v/d organisatie in staat stelt betere
beslissingen te nemen (in lijn met
doelstelling v/d onderneming)
- Zowel op:
o Strategisch gebied =
planning
o Operationeel gebied =
uitvoering
o Gebied van beheer = controle -> evaluatie v/d prestaties
Functies:
, - Decision facilitating role
= verbeteren capaciteiten van werknemers om wenselijke besluiten voor de organisatie
te nemen & versterken van informatie voor planning en besluitvorming
- Decision influencing role
= verbeteren afstemming van interesses van werknemers met deze van
eigenaars/stakeholders & verstrekken van informatie voor individuen te motiveren
Vb van management accounting info: kosten v/e assemblage-afdeling v/e fabriek, kost v/h produceren v/e product, kost v/h
leveren v/e dienst, kost van bedienen v/e klant, maatstaven van klanttevredenheid en klantentrouw, maatstaven van
proceskwaliteit, maatstaven van innovatie, maatstaven van werknemersmotivatie,…
Financial versus management accounting
Financial accounting Management accounting
Publiek Extern Intern
Doel Rapporteert prestaties Informatie voor interne
verleden, basis besluiten besluiten, feedback en
externe partijen controle
Tijdigheid Historisch, vertraagd Zowel retroperspectief als op
de toekomst, actueel
Beperkingen Gereguleerd Geen regels
Soort informatie Financieel Financieel als niet-financieel
Aard v/d informatie Objectief, controleerbaar Subjectiever, bevat
waardeoordelen
Omvang Geaggregeerd Gedetailleerd
Management accounting en strategie
- Strategie
keuzes die de organisatie maakt met betrekking tot wat deze zal doen/niet doen
- Strategische planning
kiezen v/e strategie die de beste fit oplevert tussen de omgeving v/e organisatie en
haar interne middelen teneinde de doelstellingen v/d organisatie te bereiken
- Management accounting informatie
helpt een organisatie bij ontwikkelen en implementeren van haar strategie
geeft feedback over de uitvoering v/d strategie
TPDCA
CA H O cylcus = Plan, Do, Check and Act cyclus
PLEKN
D
PLAN = bepalen v/d doelstellingen & acties kiezen
voor het bereiken v/d gewenste doelstellingen
DO = implementeren v/d gekozen acties
CHECK = meten v/d resultaten v/d geïmplementeerde acties,
evalueren v/d gerealiseerde resultaten door deze te
vergelijken bij planontwikkeling
ACT = aanhouden v/d
huidige richting als de resultaten
aanvaardbaar zijn. In andere
geval, keer terug naar de PLAN
Hoofdstuk 1: introductie........................................................................................................................3
Wat is management accounting (MA)?..............................................................................................3
Financial versus management accounting..........................................................................................4
Management accounting en strategie................................................................................................4
Rol van cost accounting......................................................................................................................5
Veranderende omgeving....................................................................................................................5
Invloed op gedrag...............................................................................................................................5
Deel 1: cost accouting.............................................................................................................................6
Hoofdstuk 3: gebruiken van kosten....................................................................................................6
Kostenclassificaties en kostenconcepten........................................................................................6
Cost-volume-profit analyse...........................................................................................................12
Gebruik van kosten bij managementbeslissingen.........................................................................14
Oefeningen...................................................................................................................................18
Hoofdstuk 4: accumuleren en toewijzen van kosten aan producten................................................18
Systemen voor kostprijscalculatie................................................................................................18
Kostenstromen in organisaties.....................................................................................................18
Job order costing (stukproductie).................................................................................................20
Bepalen cost driver rates..............................................................................................................21
Capaciteitskosten.........................................................................................................................21
Vooraf bepaald overhead tarief....................................................................................................22
Process costing (massaproductie).................................................................................................23
Allocatie van kosten van serviceafdelingen..................................................................................26
Conclusie......................................................................................................................................30
Oefeningen...................................................................................................................................30
Hoofstuk 5: activity-based costing systemen....................................................................................30
Beperkingen van traditionele cost accounting systemen.............................................................30
Activity-Based Cost systemen.......................................................................................................32
Selecteren van activity drivers......................................................................................................35
Beperkingen ‘originele’ ABC.........................................................................................................36
Time-Driven ABC...........................................................................................................................37
Activity based management.........................................................................................................38
ABC in servicebedrijven................................................................................................................38
Problemen implementatie ABC....................................................................................................39
Oefeningen...................................................................................................................................39
, Hoofdstuk 6: meten en managen van klantenrelaties......................................................................39
Meten van winstgevendheid........................................................................................................39
Verhogen van klantwinstgevendheid...........................................................................................43
Incentives voor verkopers.............................................................................................................44
Customer performance: niet-financiële maatstaven....................................................................44
Conclusie......................................................................................................................................45
Oefeningen...................................................................................................................................45
Hoofdstuk 6 (2): selectie en beoordeling van leveranciers...............................................................45
Hoofdstuk 7: meten en managen van procesperformantie..............................................................48
Knelpuntanalyse van productiesystemen.....................................................................................48
Voorraadkosten en bewerkingstijd...............................................................................................51
Kwaliteitskosten...........................................................................................................................52
Just-in-time manufacturing...........................................................................................................54
Kaizen costing...............................................................................................................................55
Benchmarking...............................................................................................................................55
Oefeningen...................................................................................................................................56
Hoofdstuk 8: Meten en managen van levenscycluskosten...............................................................57
Controle v/d hele waardeketen....................................................................................................57
Total life-cycle costing..................................................................................................................57
Target costing...............................................................................................................................58
Break-even tijd..............................................................................................................................59
Innovatiemaatstaven....................................................................................................................60
Environmental costing..................................................................................................................60
Deel 2: management controle..............................................................................................................62
Hoofdstuk 9: gedrag- en organisationele aspecten van management accounting ne
controlesystemen.............................................................................................................................62
Definitie controle..........................................................................................................................62
Kenmerken van goed ontworpen MACS.......................................................................................62
Types van controle........................................................................................................................63
Non-goal-congruent behavior.......................................................................................................65
Geschikte beloningssystemen ontwikkelen..................................................................................65
Hoofdstuk 10: budgetten..................................................................................................................67
Definitie budget............................................................................................................................67
Masterbudget...............................................................................................................................67
Soorten budgetten........................................................................................................................69
De verschillende functies van budgetten......................................................................................70
, Beperkingen van budgetten..........................................................................................................70
Target selling................................................................................................................................71
Verschillenanalyse........................................................................................................................72
Voorbeelden verschillenanalyse...................................................................................................76
Hoofdstuk 11: financiële controle....................................................................................................76
Definitie financiële controle.........................................................................................................76
Decentralisatie..............................................................................................................................76
Beoordelen van verantwoordelijkheidscentra (responsibility centers)........................................78
Segmentrapportering...................................................................................................................80
Transferprijzen..............................................................................................................................81
Doeltreffendheid van financiële controle.....................................................................................82
Hoofdstuk 2: balanced scorecard & strategy map............................................................................83
Performantie meten.....................................................................................................................83
Definitie balanced scorecard........................................................................................................83
Strategie als vertrekpunt..............................................................................................................84
Strategy map................................................................................................................................84
De vier perspectieven...................................................................................................................85
Non-profit en overheidsorganisaties & BSC..................................................................................91
Managen met BSC........................................................................................................................92
Valkuilen BSC................................................................................................................................93
Hoofdstuk 1: introductie
Wat is management accounting (MA)?
= een systeem dat:
- Zowel financiële en niet- financiële
informatie meet en rapporteert
- Beslissingsnemers op alle niveaus
v/d organisatie in staat stelt betere
beslissingen te nemen (in lijn met
doelstelling v/d onderneming)
- Zowel op:
o Strategisch gebied =
planning
o Operationeel gebied =
uitvoering
o Gebied van beheer = controle -> evaluatie v/d prestaties
Functies:
, - Decision facilitating role
= verbeteren capaciteiten van werknemers om wenselijke besluiten voor de organisatie
te nemen & versterken van informatie voor planning en besluitvorming
- Decision influencing role
= verbeteren afstemming van interesses van werknemers met deze van
eigenaars/stakeholders & verstrekken van informatie voor individuen te motiveren
Vb van management accounting info: kosten v/e assemblage-afdeling v/e fabriek, kost v/h produceren v/e product, kost v/h
leveren v/e dienst, kost van bedienen v/e klant, maatstaven van klanttevredenheid en klantentrouw, maatstaven van
proceskwaliteit, maatstaven van innovatie, maatstaven van werknemersmotivatie,…
Financial versus management accounting
Financial accounting Management accounting
Publiek Extern Intern
Doel Rapporteert prestaties Informatie voor interne
verleden, basis besluiten besluiten, feedback en
externe partijen controle
Tijdigheid Historisch, vertraagd Zowel retroperspectief als op
de toekomst, actueel
Beperkingen Gereguleerd Geen regels
Soort informatie Financieel Financieel als niet-financieel
Aard v/d informatie Objectief, controleerbaar Subjectiever, bevat
waardeoordelen
Omvang Geaggregeerd Gedetailleerd
Management accounting en strategie
- Strategie
keuzes die de organisatie maakt met betrekking tot wat deze zal doen/niet doen
- Strategische planning
kiezen v/e strategie die de beste fit oplevert tussen de omgeving v/e organisatie en
haar interne middelen teneinde de doelstellingen v/d organisatie te bereiken
- Management accounting informatie
helpt een organisatie bij ontwikkelen en implementeren van haar strategie
geeft feedback over de uitvoering v/d strategie
TPDCA
CA H O cylcus = Plan, Do, Check and Act cyclus
PLEKN
D
PLAN = bepalen v/d doelstellingen & acties kiezen
voor het bereiken v/d gewenste doelstellingen
DO = implementeren v/d gekozen acties
CHECK = meten v/d resultaten v/d geïmplementeerde acties,
evalueren v/d gerealiseerde resultaten door deze te
vergelijken bij planontwikkeling
ACT = aanhouden v/d
huidige richting als de resultaten
aanvaardbaar zijn. In andere
geval, keer terug naar de PLAN
