Harry Mulisch (2009/1982). De Aanslag. Amsterdam: De Bezige Bij. (256 blz.).
Genre
De Aanlag is een oorlogsroman; het wordt ook wel een psychologische roman genoemd.
Onderwerp
Een traumatische ervaring achtervolgt Anton, waar hij steeds meer puzzelstukjes van
krijgt totdat de puzzel compleet is.
Thematiek
Het thema is: De langdurige impact die oorlog op een individu kan hebben.
Motivatie: Ondanks dat de gebeurtenissen zich tientallen jaren geleden tijdens de Tweede
Wereldoorlog afspeelden heeft Anton hier nog steeds last van.
Perspectief
De Aanslag is geschreven vanuit een personaal hij-perspectief en door het perspectief
‘alwetende verteller’.
Tijd en structuur
De vertelde tijd is bijna 37 jaar. Het verhaal wordt chronologisch verteld alhoewel er ook
sprake is van flashbacks.
Beoordeling
Wanneer je begint met lezen is het moeilijk om te zeggen hoe het boek zal verlopen. Je
hebt eerst een kort actie stukje waarna er opeens een grote sprong in de tijd wordt
gemaakt. Maar terwijl het boek zich uitspeelt wordt het onderwerp steeds duidelijker.
Naar mijn mening is het onderwerp interessant omdat het je ook echt aan het denken zet,
alsof je samen met de Anton die puzzel zit te maken. Dit zorgt er ook voor dat het
onderwerp echt diepgaand is. Tot een bepaald punt kan je het ook naar je eigen leven
trekken, zeker in mijn levensfase komen er steeds meer puzzelstukjes bij om mijn leven
te vormen, maar dan gelukkig zonder de trauma’s die Anton kende.
Qua intrige zit het boek ook goed in elkaar. Het boek heeft niet een heel heldere
verhaallijn en soms hangt het boek te veel af van toevallen en is het te langdradig.
Ondanks dit wil je verder lezen, want ondanks dat de sfeer redelijk relaxt is (na januari
1945) wil je het hele verhaal weten van die ene avond in 1945. Die avond in 1945 is ook
zeker het zwartste gedeelte van het boek. De afloop van dit boek is zeer bevredigend
want het verhaal is eindelijk compleet, ik had geen vragen meer die ik wou stellen.
Wanneer het verhaal begint zit je er meteen bovenop, maar in tegenstelling met andere
boeken neemt De Aanslag hierna weer snel gas terug. Het boek heeft wel één verhaallijn,
waardoor het makkelijk is bepaalde onderdelen in verband te brengen en het niet te
ingewikkeld wordt. Omdat het boek zich over zo’n lange periode uitspant zorgt het ervoor
dat er meerdere korte scenes zijn. Dit is gelukkig geen grote hindernis tijdens het lezen.
In het boek zijn er een aantal flashbacks waarvan de meeste gaan over die nacht in 1945.
Deze helpen om iemands geheugen even op te frissen over die gebeurtenissen en om
nieuwe perspectieven te bieden.