Samenvatting Slaag voor de LKT Taal (landelijke kennistoets)

Samenvatting LKT Taal

Mondelinge taalvaardigheid (11 vragen)

Luisterdoelen:
 Iets te weten willen komen.
 Een gevoel willen ondergaan.
 Een mening willen vormen.
 Een handeling willen uitvoeren.
 Een spel willen spelen.
Luisterstrategieën:
 Globaal luisteren  de grote lijn volgen.
 Intensief luisteren  details zijn ook belangrijk.
 Gericht luisteren  specifieke informatie oppikken.
 Kritisch luisteren  mening vormen.
Spreekdoelen:
 Amuseren = vermaken
 Informeren = overbrengen van feitelijke informatie.
 Instrueren = uitleggen of verduidelijken.
 Overtuigen = zorgen dat iemand iets gaat doen of van mening veranderd.
Spreekstrategieën:
 Oriënteren op het doel van de spreektaak.
 Het onderwerp.
 Soort spreektaak.
 Gesprekspartners of het publiek.
 Reflecteren.
 Monitoren.
 Evalueren op de spreektaak.
Sociale taalfuncties = gericht op contact met anderen tot stand brengen:
 Zelfhandhaving = zich verdedigen, verzorgen en beschermen  ik wil eten & dat is
van mij.
 Zelfsturing = eigen handelingen ordenen of aankondigen  ik ga eerst naar oma,
daarna naar opa.
 Sturing van anderen = gedrag van anderen beïnvloeden  nu moet jij wat zeggen.
 Structurering van het gesprek = het gesprek structureren  mag ik wat zeggen?
 Communicatieve functie.




Cognitieve taalfuncties = verwijzen naar betekenissen en concepten:

,  Rapporteren = benoemen, beschrijven en vergelijken van dingen of gebeurtenissen.
 Dat is een beer, die loopt door het bos. Hij is groter dan de vos.
 Redeneren = er worden beargumenteerde verbanden gelegd.
 Wilde beren kun je niet knuffelen, want ze eten je op!
 Projecteren = verplaatsen in de gedachtes en gevoelens van iemand anders.
 Esra wil niet spelen. Ze is verdrietig, want haar hond is dood.
 Conceptualiserende functie.
Taalverwering = het eigen maken van taal:
 Fonologische component  klanken.
 Semantische component  betekenis van woorden en zinnen.
 Morfologisch component  vervoegingen en verbuigingen.
 Syntactische component  zinsopbouw.
 Pragmatische component  gebruiksregels.


Creatieve instructietheorie  kinderen worden geboren met een taalleervermogen. Ze
maken zinnen met hun eigen creatieve vermogen (Chomsky).
Interactionele benadering  kinderen leren taal door imitatie en hun aangeboren
taalleervermogen. Kinderen moeten dan wel veel interactie hebben met de omgeving.


Ontwikkelingsfasen taalontwikkeling:
 Pre-linguale/pre-verbale periode  geen spraken van echte taal.
- Huilen (0-6 weken).
- Vocaliseren (6-20 weken).
- Vocaal spel (4-6 maanden).
- Brabbelen (vanaf 7 maanden).
 Vroeg-linguale periode  woorden gaan uitspreken (vanaf 1 jaar).
- Symboolbewustzijn  benoemen van dingen  zinnen produceren (123).
 Differentiatiefase  taalkennis verfijnen.
- Meer taalcomponenten gebruiken en overgeneralisatie.
 Voltooiingsfase  componenten van grammatica verder ontwikkelen (5-9 jaar).
- School levert grote bijdrage  uitbreiden woordenschat en woord- en
zinsopbouw.




Verschillen eerste- en tweedetaalverwerving:

0-4 jaar 4-5 jaar 5-6 jaar