Kennisclip 1 stotteren algemeen
Normale niet vloeiendheden: aarzelingen, lettergreepherhalingen, herhalingen woorden,
niet afgemaakte woorden, interjecties (uh, uh) en revisies.
Als je hier 10 of minder niet-vloeiendheden van laat horen per 100 woorden spreek je van
normale niet vloeiendheden.
ICF, functies:
- Vloeiendheid en ritme
- Snelheid van spreken
- Spraakmelodie
- Spreekadem
- Motorische aspecten van spreken
Definitie stotteren:
Storing in het ritme van de spraak. De spreker weet precies wat hij/zij wilt zeggen maar dit
kan op dat moment niet vanwege onwillekeurige -stille en hoorbare- herhalingen en
verlengingen van spraakklanken.
Beginnend stotteren
Overgang van normale niet vloeiendheden naar beginnend stotteren. De herhalingen
worden namelijk sneller, onregelmatiger en gespannen.
Er is mogelijk fixatie van de articulatiestand tot
blokkades, vluchtgedragingen (stem omhoog,
oogknipperen, harder spreken). Ze zijn zich
bewust van het onvloeiend spreken.
Overgang naar gevestigd/gevorderd stotteren
We zien dat de blokkades langer worden, de
spanning neemt toe (kun je soms zien door een
tremor). Hier zie je nog meer vlucht en vermij
dingsgedrag, vechtgedrag. Hier is veel angst,
frustratie, schaamte en het negatieve zelfbeeld
neemt toe.
Broddelen
Is een vorm van niet-vloeiend spreken.
Hier is de spreker onvoldoende in staat
om zijn spreektempo aan te passen.
Spreektempo ligt vaak hoog.
Onderliggende processen vloeiend
spreken
Om vloeiend te kunnen spreken zijn er
wat dingen nodig (zie afbeelding).
, Kennisclip 2 richtlijn ontwikkelingsstotteren
Je vindt er aanbevelingen voor diagnostiek en behandeling, maar ook indicaties voor wel of
niet behandelen, monitoren.
Er staat ook beschreven wat de effectiviteit is van stottertherapie. Dit is gebaseerd op
leeftijdsgroepen. Er staat ook in wanneer je zou moeten doorverwijzen. Er wordt ook
ingegaan op de nazorg. Er worden hier aanbevelingen voor gegeven.
Als stotteren na 8/9 jaar nog aanwezig is, is het de vraag of het ooit nog weg zal gaan.
Kennisclip 3A Indicatiestelling (wanneer ga je behandelen) en diagnostiek bij kinderen
Aanbeveling 6 van de richtlijn indicatiestelling:
Indien bij een kind onder de 6 jaar het vermoeden bestaat van de aanwezigheid van
stotteren, dienen de ouders de screeningslijst stotteren in te vullen (SLS) om te bepalen of
nadere diagnostiek door de logopedist of logopedist-stottertherapeut nodig is.
Als 11 of meer punten gescoord worden is dit de indicatie dat er verdere diagnostiek nodig
is.
Aanbeveling 9 van de richtlijn indicatiestelling:
De logopedist of logopedist-stottertherapeut dient de ernst van het stotteren te bepalen
met een daarvoor geschikt instrument.
De Stuttering Severity Instrument: SSI 3 (woord) of 4 (syllabes) heeft hierbij de voorkeur.
De SSI 4 kijkt met name naar de functies van het spreken: vloeiendheid en ritme van het
spreken (ICF stem en spraak). Er wordt ook gescoord op de duur van bijv. blokkades.
Normale niet vloeiendheden: aarzelingen, lettergreepherhalingen, herhalingen woorden,
niet afgemaakte woorden, interjecties (uh, uh) en revisies.
Als je hier 10 of minder niet-vloeiendheden van laat horen per 100 woorden spreek je van
normale niet vloeiendheden.
ICF, functies:
- Vloeiendheid en ritme
- Snelheid van spreken
- Spraakmelodie
- Spreekadem
- Motorische aspecten van spreken
Definitie stotteren:
Storing in het ritme van de spraak. De spreker weet precies wat hij/zij wilt zeggen maar dit
kan op dat moment niet vanwege onwillekeurige -stille en hoorbare- herhalingen en
verlengingen van spraakklanken.
Beginnend stotteren
Overgang van normale niet vloeiendheden naar beginnend stotteren. De herhalingen
worden namelijk sneller, onregelmatiger en gespannen.
Er is mogelijk fixatie van de articulatiestand tot
blokkades, vluchtgedragingen (stem omhoog,
oogknipperen, harder spreken). Ze zijn zich
bewust van het onvloeiend spreken.
Overgang naar gevestigd/gevorderd stotteren
We zien dat de blokkades langer worden, de
spanning neemt toe (kun je soms zien door een
tremor). Hier zie je nog meer vlucht en vermij
dingsgedrag, vechtgedrag. Hier is veel angst,
frustratie, schaamte en het negatieve zelfbeeld
neemt toe.
Broddelen
Is een vorm van niet-vloeiend spreken.
Hier is de spreker onvoldoende in staat
om zijn spreektempo aan te passen.
Spreektempo ligt vaak hoog.
Onderliggende processen vloeiend
spreken
Om vloeiend te kunnen spreken zijn er
wat dingen nodig (zie afbeelding).
, Kennisclip 2 richtlijn ontwikkelingsstotteren
Je vindt er aanbevelingen voor diagnostiek en behandeling, maar ook indicaties voor wel of
niet behandelen, monitoren.
Er staat ook beschreven wat de effectiviteit is van stottertherapie. Dit is gebaseerd op
leeftijdsgroepen. Er staat ook in wanneer je zou moeten doorverwijzen. Er wordt ook
ingegaan op de nazorg. Er worden hier aanbevelingen voor gegeven.
Als stotteren na 8/9 jaar nog aanwezig is, is het de vraag of het ooit nog weg zal gaan.
Kennisclip 3A Indicatiestelling (wanneer ga je behandelen) en diagnostiek bij kinderen
Aanbeveling 6 van de richtlijn indicatiestelling:
Indien bij een kind onder de 6 jaar het vermoeden bestaat van de aanwezigheid van
stotteren, dienen de ouders de screeningslijst stotteren in te vullen (SLS) om te bepalen of
nadere diagnostiek door de logopedist of logopedist-stottertherapeut nodig is.
Als 11 of meer punten gescoord worden is dit de indicatie dat er verdere diagnostiek nodig
is.
Aanbeveling 9 van de richtlijn indicatiestelling:
De logopedist of logopedist-stottertherapeut dient de ernst van het stotteren te bepalen
met een daarvoor geschikt instrument.
De Stuttering Severity Instrument: SSI 3 (woord) of 4 (syllabes) heeft hierbij de voorkeur.
De SSI 4 kijkt met name naar de functies van het spreken: vloeiendheid en ritme van het
spreken (ICF stem en spraak). Er wordt ook gescoord op de duur van bijv. blokkades.
