Samenvatting Horizontaal Organiseren IVM conceptueel AIV-V3IVMC-20

IV




HORIZONTAAL ORGANISEREN
Jaar 3, IVK
S. Romos

,Inhoud
Hoofdstuk 1: Concept horizontaal organiseren......................................................................................2
1.3.1 Het concept ‘horizontaal organiseren’.......................................................................................2
1.4.1 Bruikbaarheid van het concept ‘horizontaal organiseren’.........................................................6
1.5.1 Samenvatting.............................................................................................................................6
Hoofdstuk 2:Horizontaal denken............................................................................................................8
2.2.1 de principes van het verticaal organiseren...............................................................................8
2.2.3 Horizontaal organiseren als nieuw paradigma...........................................................................9
2.3.2 netwerksamenleving...............................................................................................................11
2.3.4 de transactionele organisatie..................................................................................................12
2.4.1 Het einde van hiërarchie?........................................................................................................13
2.5.1 paradigmashift/ horizontaliseringsprocessen..........................................................................14
2.5.2 horizontaal organiseren als veranderproces............................................................................14
Hoofdstuk 3: horizontaal construeren..................................................................................................15
3.2.1 Businesmodellering................................................................................................................16
3.3.1 Basisprocesmodellen..............................................................................................................17
3.4.1 Procesontwerpcriteria............................................................................................................18
Hoofdstuk 4: Horizontaal besturen......................................................................................................19
4.2 inspirerende kaders voor procesbesturing.................................................................................20
4.2.1 Het concept ‘koers bepalen en koers houden’........................................................................20
4.2.2 Het concept ‘levers of control’.................................................................................................21
4.2.3 Het INK-managementmodel....................................................................................................21
4.2.4 Het Business Balanced scorecard.............................................................................................22
4.3 Het mechanisme van procesbesturing........................................................................................23
4.3.1 Plan-Do-Check-Act...................................................................................................................23
4.3.2 Procesprestatie-indicatoren....................................................................................................24
4.3.3 Meten, normeren en presenteren...........................................................................................25
4.3.4 Rapporteren, analyseren en interveniëren..............................................................................27
Hoofdstuk 5: Horizontaal Samenwerken..............................................................................................28
5.2.1 Processen gezien als sociale netwerken..................................................................................28
5.2.2 Netwerkmodellering................................................................................................................30




1
Samenvatting IVM, Integrale Veiligheidskunde Jaar 3, S.Romos

,Hoofdstuk 1: Concept horizontaal organiseren
1.3.1 Het concept ‘horizontaal organiseren’
Met het concept ‘horizontaal organiseren’ geven we de hoofdprincipes van procesgericht werken
sterk vereenvoudigd weer en leggen we de grondgedachten ervan bloot.

Het concept horizontaal organiseren is opgebouwd uit vier lagen:

 Een basisgedachte (laag 1)
 Een vertaling in definities voor horizontaal procesmanagement (laag 2)
 Een indeling naar vier kwadranten op basis van onderliggende wetenschappelijke gebieden
(laag 3)
 Het vierfasenmodel van Hardjono (laag 4)

Laag 1: Processen hebben een bedrijfskundige en organisatiepsychologische basis

Organisaties zijn te benaderen vanuit twee belangrijke wetenschappelijke dan we organisatiekundige
oriëntaties. Benadering vanuit:

 de bedrijfskunde
o bekijken organisatie als systeem met structuren en subsystemen
o alles kan modelmatig worden verklaard, geanalyseerd en vormgegeven 
perspectief van rationaliteit.
 de organisatiepsychologie
o de organisatie is een samenwerkingsverband van mensen met een bepaald doel
o emotie en hartstochten spelen een rol  perspectief van emotionaliteit

Laag 2: Processen verlopen horizontaal

De tweede laag van het concept “horizontaal organiseren” is de verbinding van procesgericht werken
met het begrip “horizontaal”. De verbinding met dit begrip wordt om twee redenen gemaakt;

 1. Horizon staat symbool voor stroom; van links naar rechts
o Bijv. een werkproces waarin een connectie van activiteiten, verbonden door inputs
en outputs, waardoorheen de werkstroom zich van links naar rechts beweegt.
 2. Bij horizontaal is er een associatie met het contrast verticaal gerepresenteerd door functie-
en specialisatie denken.

Het denken in blauw en rood biedt perspectieven om procesgericht werken afwisselend vanuit het
blauwe dan wel het rode perspectief te benaderen.

 Vanuit de bedrijfskundige, systeemgericht bril gezien  we bestuderen organisaties als een
bundeling processen (proces = verzameling activiteiten, gekenmerkt door inputs en outputs,
consumers of rescourses)
 Vanuit organisatiepsychologische bril gezien  we ontmoeten de samenwerking, het
teamperspectief, de mentale modellen, belangen en de menselijke dynamiek rond het
construct

Procesgericht werken en gaat daarmee over de dynamiek rond het construct, en over het construct
rond de dynamiek. Zo ontstaan er twee definities van procesmanagement, die even waar als
verschillend zijn (zie afbeelding hieronder)




2
Samenvatting IVM, Integrale Veiligheidskunde Jaar 3, S.Romos

, Links = Bedrijfskundige rationele benadering van procesmanagement

Rechts = Organisatiepsychologische, meer subjectieve intuïtieve benadering



Laag 3: Procesgericht werken is breed verankerd in de wetenschap

De derde laag is een indeling naar vier kwadranten.




Blauwe kant!!: vanuit de blauwe of bedrijfskundige perspectief levert de wetenschap ons
denkbeelden. De uitwerking van deze denkbeelden:




3
Samenvatting IVM, Integrale Veiligheidskunde Jaar 3, S.Romos