Uitwerking hoorcolleges gedragswetenschappen - Individu en maatschappij

Hoorcolleges I&M – Blok 2 gedragswetenschappen
HC-week 1 Persoonlijkheid
 Persoonlijkheid 1
 Ieder mens is uniek (Zimbardo)
 Persoonlijkheid = psychologische kenmerken van hele persoon
 En ook: processen (o.a. wisselwerking met omgeving)
- Natura versus nurture
- Karaktertheorieën versus procestheorieën




 Persoonlijkheid 2
Definitie

 Een dynamisch en georganiseerd geheel van karakteristieken (voelen, denken, doen).




 Theorieën over persoonlijkheid

Karaktertheorie

- Zoals dispositionele theorieën

Psychodynamische theorieën

- Voorbeeld Freud

Procestheorieën

- Voorbeeld humanistische theorie: Maslow

Sociaal cognitieve theorie

- Voorbeeld: Bandura




 Dispositionele theorie

Betreft theorieën over persoonlijkheid op basis van temperament, karaktertrek,
persoonlijkheidstype.



 Big five

5 basistrekken = trekdimensies

1. Extraversie

1

, 2. Vriendelijkheid
3. Zorgvuldigheid
4. Emotionele stabiliteit
5. Openheid of intellect
- Elke dimense heeft een tegenhanger (open en zwijgzaam bijvoorbeeld)



 Introvert of extravert
 Jung:
- Aandacht intern gericht of naar buiten op anderen?
- Tegengestelde neigingen in de persoonlijkheid



 Temperament..
 Bepaalt niet hoe ontwikkeling verder verloopt
 Ontwikkeling ook bepaald door opvoeders/anderen
 Van belang kan zijn: opvoeders adviseren



 Temperament kind: 3 typen

Makkelijk kind (40%)

- Rustig, slaapt goed, makkelijk logeren

Moeilijk kind (10%)

- Houdt van vaste patronen, van slag als anders, slechte eter…

Kind dat langzaam op gang komt (15%)

- Past zich gaandeweg aan bij veranderig, gematigd

Restcategorie (35%)




2

,  Psychoseksuele fasen
 Kind gaat door reeks psychosociale fasen (orale, anale, fallische, latentie, genitale)
 Als gevolg van sesksuele en agressieve driften
 Elke fase: erotisch groot
- Fixatie: stagnatie in pyschologische ontwikkeling  verklaring voor verslaving?




 Ego-afweermechanismen

Freud

 Vooral onbewuste strategie om conflict/situatie niet aan te gaan
- Hoezo verslaafd? Ik?? (ontkenning)
- Ach, iedereen drinkt wel eens wat (rationalisatie)




 Wat zie?
 Met wat je ziet, geef je info over jezelf!
 Onder welke stroming valt dit?
- Rorschachtest




 Je wil wat bereiken.. mens wil ‘groeien’
 Gezonde persoonlijkheid centraal
 Zelfactualisatie van belang
- De student die voor de winter nog geen kamer
heeft…




 Carl Rogers, ook humanistische therapie
 Mens is volledig functionerend persoon
 Met zelfbeeld dat beïnvloed wordt door ervaringen
- Zelfbeeld kan in gevaar komen



3