maken gekgenoeg. Zeker geen dingen die op het tentamen komen.
,1 Marketing en marketingconcept
1.1 Marketing als concept
Definitie marketing
Marketing omvat alle doelgerichte activiteiten die organisaties uitvoeren om waardevolle ruilprocessen tot stand te brengen en te
onderhouden. Het gaat niet uitsluitend om het bevorderen van transacties, maar ook om het creëren, communiceren en leveren van
waarde aan specifieke doelgroepen, met als doel duurzame relaties op te bouwen (Bastiaanssen & Kal, 2023).
Marketingconcept
Het marketingconcept houdt in dat organisaties hun activiteiten systematisch afstemmen op de behoeften en wensen van hun
doelgroepen. Het uitgangspunt is dat waardecreatie pas succesvol is wanneer klanttevredenheid en organisatiebelangen in balans zijn.
Moderne benaderingen leggen daarbij de nadruk op klantbeleving, innovatie en maatschappelijke relevantie (Verhage, 2023).
Macromarketing
Macromarketing bestudeert de rol van marketing binnen de samenleving als geheel. Daarbij gaat het om de coördinatie van goederen-
en dienstenstromen van producent naar consument en de maatschappelijke effecten hiervan, zoals duurzaamheid, digitalisering en
inclusiviteit (Kotler et al., 2023).
Mesomarketing
Mesomarketing richt zich op de samenwerking binnen bedrijfskolommen of sectoren. Denk hierbij aan gezamenlijke promoties in de
retailsector of duurzaamheidsinitiatieven in de voedingsindustrie. Deze vorm van marketing benadrukt ketensamenwerking en
sectorbrede innovatie (Marketing Kernstof, 2023).
Micromarketing
Micromarketing verwijst naar de toepassing van marketing door individuele organisaties. Het gaat om het analyseren, aantrekken en
behouden van klanten door hun behoeften zo effectief mogelijk te vervullen. Dit kan variëren van multinationals tot lokale non-
profitorganisaties. Tegenwoordig wordt micromarketing vaak ondersteund door datagedreven technieken zoals CRM-systemen en
gepersonaliseerde online campagnes (Verhage, 2023).
,1.2 Ontwikkeling van de marketinggedachte
Productieoriëntatie
De productieoriëntatie legt de nadruk op efficiëntie, schaalvergroting en distributiecapaciteit. In de vroege industriële periode lag de
focus vooral op kostprijsverlaging en massaproductie. Vandaag de dag zien we dit principe terug in bedrijven die inzetten op
kostenleiderschap, zoals discountsupermarkten (Kotler et al., 2023).
Productoriëntatie
Bij een productoriëntatie staat innovatie en kwaliteitsverbetering centraal. Organisaties veronderstellen dat een goed product zichzelf
verkoopt. Hoewel deze benadering inmiddels is aangevuld met klantgericht denken, blijft productinnovatie essentieel, zeker in
technologie- en farmaceutische sectoren (Marketing Kernstof, 2023).
Verkooporiëntatie
De verkooporiëntatie benadrukt het overtuigen van klanten door middel van intensieve communicatie- en verkoopstrategieën. Deze
benadering wordt vaak toegepast in markten met hoge concurrentie of producten met een lage betrokkenheid van de consument.
Digitale kanalen hebben deze oriëntatie versterkt door middel van algoritmes en gepersonaliseerde advertenties (Verhage, 2023).
Maatschappelijke marketingoriëntatie
De maatschappelijke marketingoriëntatie breidt het traditionele marketingconcept uit met aandacht voor de effecten op mens, milieu
en samenleving. Het sluit nauw aan bij maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO), waarin organisaties streven naar
waardecreatie in de drie dimensies People, Planet, Profit. Recente trends, zoals circulaire businessmodellen en impactondernemen,
laten zien dat dit geen randvoorwaarde meer is, maar een integraal onderdeel van moderne strategie (Kotler et al., 2023).
1.3 Marketinginstrumenten
Marketinginstrument
Marketinginstrumenten zijn de middelen die organisaties inzetten om hun marktbenadering vorm te geven en klantrelaties te
ontwikkelen. Traditioneel gaat het om de vier P’s – product, prijs, plaats en promotie.
Bij dienstenmarketing is hieraan een vijfde P toegevoegd: personeel. In de meest recente literatuur worden ook proces en physical
evidence meegenomen, waardoor de marketingmix uit zeven P’s kan bestaan (Marketing Kernstof, 2023).
, Marketingmix
De marketingmix verwijst naar de samenstelling en onderlinge afstemming van marketinginstrumenten die op een specifieke doelgroep
worden ingezet. Succesvolle organisaties weten deze mix dynamisch aan te passen aan veranderende marktomstandigheden, zoals
digitalisering of duurzaamheid (Verhage, 2023).
Doelgroep
Een doelgroep bestaat uit (potentiële) klanten met vergelijkbare kenmerken, behoeften en gedragingen. Segmentatie en datagedreven
klantprofielen spelen een steeds grotere rol bij het identificeren van doelgroepen.
Door middel van persona’s en customer journeys kan de effectiviteit van de marketingmix aanzienlijk worden verhoogd (Kotler et al.,
2023).
Productmix
De productmix omvat meer dan het fysieke product alleen en kan ook diensten, beleving en merkassociaties bevatten. Belangrijke
elementen zijn onder andere kwaliteit, vormgeving, verpakking, merknaam, accessoires en aanvullende service. In de huidige context
wordt ook duurzaam ontwerp en circulaire verpakking gezien als onderdeel van de productmix (Marketing Kernstof, 2023).
Prijsmix
De prijsmix gaat verder dan alleen het vaststellen van de verkoopprijs. Het omvat ook betalings- en leveringsvoorwaarden, kortingen,
marges en prijsstrategieën. Dynamische prijsstelling en abonnementsmodellen zijn actuele voorbeelden van hoe organisaties prijs
inzetten als strategisch instrument (Kotler et al., 2023).