100% tevredenheidsgarantie Direct beschikbaar na je betaling Lees online óf als PDF Geen vaste maandelijkse kosten 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting Verzekeringsrecht

Beoordeling
-
Verkocht
4
Pagina's
143
Geüpload op
10-09-2025
Geschreven in
2024/2025

Dit is een volledige samenvatting voor het vak Verzekeringsrecht. Hierin vind je de dia's terug met uitgebreide notities uit de lessen. Ik behaalde een mooi punt in eerste zit.

Instelling
Vak











Oeps! We kunnen je document nu niet laden. Probeer het nog eens of neem contact op met support.

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Geüpload op
10 september 2025
Aantal pagina's
143
Geschreven in
2024/2025
Type
Samenvatting

Onderwerpen

Voorbeeld van de inhoud

Verzekeringsrecht

ALGEMENE INLEIDING

EEN VERZEKERING

“De compensatie van de uitwerkingen van het toeval op het patrimonium van de mens door onderlinge
bijstand georganiseerd volgens de wetten van de statistiek”.
(A. CHAUFTON, Les assurances: leur passé, leur présent, leur avenir, Paris, Chevalier-Maresq, 1884-1886, 2 delen, 817 p. en 557 p.).


Het gaat om een vergoeding van schade, preventie of technische vooruitgang. Een verzekering is een zeer
courant contract in alle geledingen van recht en maatschappij.
Enorm uitgebreide regelgeving, o.m. terug te vinden in:
- Europees recht (vrijheid van vestiging en dienstverlening)
- Mededingingsrecht
- Controle op de verzekeringsondernemingen (zie The Laundromat, over de Panama Papers)
- Privaatrechtelijke regels


RISICO EN VERZEKERING

- Persoon, goederen, vermogen in zijn geheel.
- Onvoorzien risico kan ramp zijn, vandaar:
o Preventie.
o Verlichting ongeluk slachtoIer (solidariteit).
o Voorzorg:
§ Spaarkapitaal.
§ Overdracht risico op derden (contractuele bedingen, zekerheden) en, ruim
gesproken, verzekeringen: de verzekerde betaalt een premie waardoor hij het
gevaar/de risico overdraagt aan de verzekeraar die het organiseert volgens de
wetten van de statistiek.


GESCHIEDENIS

Tijdens de Oudheid bestond er nog geen verzekering. De mutualiteitsgedachte bestond echter wel. Deze
mutualiteitsgedachte houdt in dat alle groepsleden één lid steunen dat getroIen wordt door een
risico/gevaar.
- Bv. In Mesopotamië: wanneer één kamelendrijver een kameel verliest, zouden de andere
kamelendrijvers bijdragen.
- Bv. In Rome: de legioensoldaten verdeelden de kosten als iemand van garnizoen moest
veranderen.
- Bv. De Lex Rhodia de iactu: deze wet gaat over het moedwillig overboord werpen van goederen. In
het Nederlands heet dit een “gemene averij” of “averij grosse”. Wanneer schepen in gevaar kwamen
tijdens een storm, zonken de schepen vol goederen. Het enige wat men toen kon doen was
goederen overboord gooien om het schip lichter te maken, zodat het schip beter tegen de golven
bestand werd. Wanneer het schip de storm overleefde, was men een deel van de goederen kwijt
die toebehoorde aan bv. één van de tien mannen aan boord. Het gevolg was dat de lading van één
van de tien mannen werd vernietigd om het schip (en de andere negen ladingen) te redden. Er is



1

, bijgevolg een systeem ontwikkeld waarbij het aandeel van deze man proportioneel wordt
aangevuld door al de andere mensen die belang hadden bij het redden van hun lading en het schip.
- Bv. Fenicische nauticum foenus = bodemerij of zeerente: het was een zeer riskante en dure
onderneming om op zee te gaan en handel te drijven. Diegene waar je geld bij ging lenen, vroeg er
een schandelige interest/vergoeding op met de gedachte dat indien het schip zonk, er niks
verschuldigd was. Als het schip eIectief geld op bracht, moest er aan de financier een zeer hoog
bedrag betaald worden, omdat hij het risico had gedragen.
o Geen verzekering, maar lijkt er goed op.
o Het Pauselijk decreet 1234 riep een verbod in het leven m.b.t. rente op bodemerij.
Vandaar het nieuw concept van bodemerij = nl. verkoop onder ontbindende voorwaarde
van behouden aankomst en prijs onder opschortende voorwaarde van schipbreuk of
schade, zo had de “koper” altijd recht op zeker bedrag.

Vanuit deze constructie ontstonden de eerste verzekeringen in Italië in de 14e eeuw (zeehandel). Dit had
invloed op maritieme verzekeringen: zie art 1964 BW (waarin uitdrukkelijk wordt verwezen naar maritiem
recht). Misbruiken (bv. oververzekering) leidden al snel tot reglementering tijdens de 15e en 16e eeuw.
- De levensverzekering komt ook voort uit zeevaart, maar is daarna lang verboden geweest (wegens
het “immoreel” karakter).

Het grote begin van verzekeringen begon eIectief in de 17e eeuw met de grote brand van London in 1666
waarbij een groot deel van London is plat gelegd. Hierdoor heeft men de noodzaak van verzekeringen
ingezien (verschijning brandverzekering). Tijden het begin van de 18de eeuw is de groep Lloyd’s gevormd in
London. Dit waren zeeverzekeraars die bijeen kwamen en een soort van mutualiteit hebben ontwikkeld.

Een eeuw eerder, tijdens de 17e eeuw, heeft Pascal de grondslag gelegd van de kansberekening (men
trachtte de waarschijnlijkheid van een voorval te bepalen) – Pascal, Fermat, Huygens, Bernouilli. Vanaf de
19de eeuw ontstonden er stevige wetenschappelijke grondslagen omtrent de kans/waarschijnlijkheid van
een voorval.

Pas vanaf de 19e eeuw ontstonden ook de aansprakelijkheidsverzekeringen. Aanvankelijk werden zowel de
levensverzekeringen alsook de aansprakelijkheidsverzekeringen als “immoreel” beschouwd.

Tijdens de 20ste en 21ste eeuw: enorme ontwikkeling, strikte controle op verzekeringsondernemingen,
dwingende regels ter bescherming consument, grote economische en sociale rol.


TECHNIEK

Technisch gezien staat het idee van de mutualiteit centraal; dit is het risio dat wordt verdeeld onder alle
leden van de groep. Het feit dat een risico wordt verzekerd, betekent natuurlijk niet dat een risico zich
voordoet. Er zijn heel veel bijdragen van potentiële slachtoIers die worden betaald, maar die het nooit
zullen nodig hebben. Het is uit al die bijdragen dat de vergoedingen voor de paar risico’s die zich wél
realiseren worden betaald.
- Let op: Het is van groot belang hoe een categorie van risico wordt omschreven. Hoe preciezer de
omschrijving, hoe kleiner de groep wordt en hoe kleiner de draagkracht van de mutualiteit.
- Nog steeds onderscheid: onderlinge verzekering (waar de leden van een groep elkaar steunen) vs
premieverzekering (waar de leden van een groep een premie betalen aan een derde (de
verzekeraar) die de vergoeding van de verzekerde risico’s organiseert). Een premieverzekering kan
niet gebeuren zonder statistiek. Het moet m.a.w. gaan om grote getallen, anders werkt het systeem
niet.



2

, o Het primair doel van een premieverzekeraar is geld maken en niet mensen helpen!

Statistiek dient om onderling stelsel dekking van risico in te richten.
- Voldoende gelijksoortige risico’s
o Eén uniek risico is niet verzekerbaar.
- Voldoende courant
- Voldoende verspreid à het mogen geen catastrofale risico’s zijn waarbij ALLE leden van de groep
in één keer ALLEMAAL hetzelfde risico ondergaan.
o Bv. Oorlogsrisico is bijna niet te verzekeren. Er is in dit geval geen risico, aangezien de kans
op geen schade bijna niet bestaat.
o Bv. Brandverzekering bij bombardement = catastrofale risico. Dit kan je niet verzekeren
omdat er geen spreiding is, het klopt statistisch niet meer.

Premies dienen voor voorzieningen:
- Reserves aanleggen voor verworven premies en lopende risico’s, voor als er moet worden
uitbetaald.
- Voorzieningen voor schadegevallen.
- Bij levensverzekering is er een wiskundige reserve nodig.
à Dit zijn allerlei buIers om in het geval van een onvoorzien aantal risico’s te kunnen uitbetalen. Het is
daarvoor ook dat de verzekeringcontrole bestaat, om ervoor te zorgen dat élk bedrijf dat zich aandient als
verzekeringsmaatschappij “serieus genoeg” is om aan zijn verplichtingen te kunnen voldoen als het nodig
is.

De selectie van de risico’s is voor een verzekeraar zeer belangrijk. Een oorlogsrisico is praktisch gezien niet
te verzekeren, aangezien de schade een normaal gevolg is van oorlog.
- Oorlogsrisico in het maritiem recht is wel te verzekeren, aangezien een schip dat passeert langs
een oorlogsgebied in beweging is.
o Bv. De Zwarte Zee dichtbij Oekraïne.
o >< Een oorlogverzekering op het land is theoretish gezien wél mogelijk maar is zeer
zeldzaam, aangezien land niet mobiel is. En mocht het toch gebeuren zou het immens
duur zijn.

Op welke manier gebeurt de dekking?
- Maximumdekking: een dekking waarbij het verzekerde bedrag beperkt is tot een vooraf bepaald
maximum. Dat betekent dat de verzekeraar enkel zal uitkeren tot het vastgelegde bedrag, zelfs als
de schade hoger is.
- Vrijstelling (franchise): hierbij gaat het om een deel van de schade dat de verzekeringnemer zelf
dient te betalen en dat dus niet door de verzekering wordt vergoed.
o Bv. Bij een schadegeval van 1000 euro moet u het zelf betalen. Bij een schadegeval van
2500 euro, zal de verzekeraar slechts 1500 euro betalen en zal de eerste 1000 euro door
uzelf gedekt moeten worden.
- Niet gedekt deel (preventie): dit verwijst naar een specifiek deel van de schade of het verlies dat
niet door de verzekeraar wordt vergoed en waarvoor de verzekerde zelf financieel verantwoordelijk
is. Het niet gedekte deel is bedoeld om de verzekerde te stimuleren om zelf maatregelen te nemen
om schade te voorkomen of te beperken. Deze term wordt vaak gebruikt in verband met preventieve
verplichtingen die de verzekerde moet naleven om een optimale risicodekking te behouden.
o Het niet gedekte deel is direct verbonden aan het al dan niet naleven van de preventieve
voorwaarden.
o Bv. brandverzekering of inbraakverzekering



3

, o >< vrijstelling (franchise): hier betaalt de verzekerde standaard een bepaald bedrag of
percentage bij elke schadeclaim, ongeacht preventieve maatregelen.
- Medeverzekering: een situatie waarbij één risico (zoals een gebouw of een bedrijf) door meerdere
verzekeraars samen wordt verzekerd. Dit betekent dat meerdere verzekeringsmaatschappijen
gezamenlijk de dekking van dat risico op zich nemen, waarbij elke verzekeraar een percentage van
het totale risico draagt.
- Herverzekering: dit is een verzekering voor verzekeraars. Een verzekeraar kan vinden dat een
bepaald risico te groot is om alleen te dragen. Dan kan die verzekeringsmaatschappij (de "cedent"
of de herverzekerde) naar een andere verzekeraar gaan en een deel van haar risico doorvekropen
aan die tweede verzekeraar, die de herverzekeraar wordt genoemd. Dit betekent dat de
oorspronkelijke verzekeraar een deel van de premie doorgeeft aan de herverzekeraar in ruil voor
dekking van een deel van de toekomstige schadeclaims.

Indien je grote schadegevallen hebt, zal je nooit van een verzekeraar een onbeperkte dekking krijgen, tenzij
dit wettelijk verplicht is. Dit is wiskundig gezien niet mogelijk.
- Bv. De Wet Aansprakelijkheid Motorvoertuigen (WAM) vermeldt een verplichte verzekering voor
iedereen die met een gemotoriseerd voertuig in het verkeer komt waarbij de lichamelijke schade
onbeperkt gedekt is.


ECONOMISCHE EN MAATSCHAPPELIJKE ROL

Welke economische/maatschappelijke rol speelt een verzekering in de maatschappij?
- De vergoeding heeft een herstelfunctie van het nadeel dat is ontstaan door het gerealiseerde
risico. Zaken die de schadelijder zelf niet zou kunnen dragen, kunnen met tussenkomst van de
verzekeraar wel worden gedragen.
o Een autoverzekering is verplicht. Indien je een auto in het verkeer brengt, bent u er wettelijk
toe verplicht om een aansprakelijkheidsverzekering te nemen. Dit wil zeggen: u betaalt
een premie voor het geval dat u een ongeval veroorzaakt waarbij u de fout heeft begaan,
hierna zal de verzekeraar de kosten dekken van het slachtofer van de schade die door u
zijn veroorzaakt (i.p.v. dat u het slachtoIer moet vergoeden). Hiermee wordt het
slachtoIer beschermd zodat ze niet wordt geconfronteerd met een insolvabele dader,
omdat er altijd een verzekering is die zal uitbetalen. Daarom is deze autoverzekering
verplicht. Voor diezelfde auto kan u – bovenop voornoemde aansprakelijkheidsverzekering
– ook een zaakverzekering afsluiten, wat niet verplicht is. Deze houdt in dat u zelf als
bestuurder beschermd wordt indien er geen schadelijdende partij is (bv. u rijdt tegen een
boom). Als u de zaakverzekering erbij neemt, noemt men dit traditioneel een omnium.
- Een verzekering ondersteunt technische vooruitgang.
o Er zijn bepaalde innovaties die werden gedaan die nooit geriskeerd zouden zijn, als er geen
vorm van verzekering aan de grondslag lag. Als er geen verzekering was, is het veel te
riskant.
o Bv. Grote vliegtuigen die voor het eerst werden gebouwd een aantal decennia geleden
werden enkel gebouwd omdat men wist dat indien zo’n vliegtuig uit de lucht viel, er een
vorm van verzekering is.
- Preventie.
- Bevoorrechte wijze van sparen.
o Een echte levensverzekering betaalt alleen uit bij overlijden, hier heeft u in feite niks aan.
Er zijn echter ook levensverzekeringen die uitbetalen op een moment dat u nog in leven
bent.




4

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
Lawchick123 Vrije Universiteit Brussel
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
160
Lid sinds
4 jaar
Aantal volgers
97
Documenten
3
Laatst verkocht
1 week geleden

4,7

12 beoordelingen

5
8
4
4
3
0
2
0
1
0

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Veelgestelde vragen