4. ETHISCHE POSITIE VAN HET DIER (I)
❖ ethische posities tov dieren:
➢ continuum:
■ extreem mensgericht → dier = ding
■ extreem diergericht → dier = mens
(mogelijk 3de dimensie: milieugerichtheid)
❖ mensgerichte ethiek:
➢ traditionele Westerse ethiek: combinatie Christendom en
moderniteit ( → Verlichting) = antropocentrisme
➢ visie op dieren = instrumenteel
■ dier in functie van mens
➢ “intrinsieke” waarde enkel voor mensen
■ “mensenrechten”
➢ gericht op vervullen van menselijke doelen en behoeften
■ bv. voedselzekerheid
■ mens bepaalt doel/nut/leven/dood van dier
➢ betekent niet dat alles kan of mag!
➢ al bij Thomas van Aquino en Kant beperkingen
■ Kant: pedagogische restrictie
➢ economische beperkingen
■ bij productie- of proefdieren
➢ grens van aandacht voor dier = belang van mens
■ “voor zover” belangrijk voor mens (= begin)
■ “tot zover” belangrijk voor mens (= einde)
❖ diergerichte ethiek:
➢ = zoöcentrisme
➢ niet-instrumentele visie op dieren
➢ dier ook intrinsieke waarde
■ verschillende argumentaties mogelijk
■ dier ook moreel relevant
➢ doorgedreven versie
■ mens is een dier
■ alle dieren zijn gelijk
■ dieren en mensen zijn dus gelijk (“evenwaardig”)
➢ geen scherpe scheiding (meer) tussen mens en dier
■ onderscheid op basis van soort = speciesisme
❖ ethische posities tov dieren:
➢ continuum:
■ extreem mensgericht → dier = ding
■ extreem diergericht → dier = mens
(mogelijk 3de dimensie: milieugerichtheid)
❖ mensgerichte ethiek:
➢ traditionele Westerse ethiek: combinatie Christendom en
moderniteit ( → Verlichting) = antropocentrisme
➢ visie op dieren = instrumenteel
■ dier in functie van mens
➢ “intrinsieke” waarde enkel voor mensen
■ “mensenrechten”
➢ gericht op vervullen van menselijke doelen en behoeften
■ bv. voedselzekerheid
■ mens bepaalt doel/nut/leven/dood van dier
➢ betekent niet dat alles kan of mag!
➢ al bij Thomas van Aquino en Kant beperkingen
■ Kant: pedagogische restrictie
➢ economische beperkingen
■ bij productie- of proefdieren
➢ grens van aandacht voor dier = belang van mens
■ “voor zover” belangrijk voor mens (= begin)
■ “tot zover” belangrijk voor mens (= einde)
❖ diergerichte ethiek:
➢ = zoöcentrisme
➢ niet-instrumentele visie op dieren
➢ dier ook intrinsieke waarde
■ verschillende argumentaties mogelijk
■ dier ook moreel relevant
➢ doorgedreven versie
■ mens is een dier
■ alle dieren zijn gelijk
■ dieren en mensen zijn dus gelijk (“evenwaardig”)
➢ geen scherpe scheiding (meer) tussen mens en dier
■ onderscheid op basis van soort = speciesisme
