Leerdoelen boek ‘Je hebt wel iets te verbergen’
De onderstaande leerdoelen zijn geformuleerd als richtvragen. Let op: alle leerdoelen zijn op
kennisniveau gedefinieerd. Dit zijn geen tentamenvragen!
Hoofdstuk 1
1. Geef aan wat bedoeld wordt met de term ‘black box’ in relatie tot de smartphone. (p. 24) Je
kan zelf niks aanpassen net als bij een computer. Net als apple heeft bepaald hoe je
computer op je telefoon werkt zonder dat je dit kan aanpassen. Een apparaat werkt als een
trein, maar waarvan de echte werking mysterieus blijft.
2. Wat houdt ‘realtimebidding’ in? (p. 29)
Dit is een veiling van de advertentiebedrijven waarbij de te veilen objecten de data van
personen zijn.
3. Waarom bieden trackers op jouw gegevens? (p. 29)
Hoe beter de realtime adverteerder jou weet te doorgronden, hoe effectiever hij kan
adverteren. Het voordeel zit in de data, informatie over de persoon.
4. Leg uit wat de schrijvers van het boek bedoelen met “de smartphone blijkt een glimmend
surveillanceapparaat waar je toevallig ook mee kunt bellen”. (p. 32) Bedrijven kunnen zien
wat je doet, waar je bent etc. dus veel meer dan alleen bellen.
5. Wat wordt bedoeld met de ‘veronachtzaming van de integriteit van context’? (p. 34)
informatie die je afgeeft in ruil voor een programma of app.
Wij ervaren alleen een privacyschending als we de informatiestroom ongepast vinden.
6. Wat wordt bedoeld met de ‘privacyparadox’? (p. 37)
De neiging om privacy belangrijk te vinden, maar er niet of nauwelijks naar te handelen.
7. Waarom is het argument dat de consument toestemming aan bedrijven geven om zijn
Welke bedrijven geïnteresseerd zijn in de datastromen, wat ze ermee doen en op grond
waarvan, is zo een ingewikkeld technisch én juridisch verhaal dat het nauwelijks uit te leggen
valt. Het kost daarnaast enorm veel tijd om te lezen waarover het gaat waardoor we
cookietoestemmingsverzoeken klakkeloos accepteren.
8. Waarom is het onderscheid ‘privé- en publieke ruimte’ betekenisloos? (p.42/43)
Om twee redenen
1. Het huis erodeert als de plaats van privacy. Je neemt tegenwoordig een groot deel van
je huis mee als je naar buiten gaat. Alles staat op je smartphone. Je huis is niet meer bij
uitstek de plek waar je privé dingen doet. Tegelijkertijd zijn er nu allemaal partijen die
binnenshuis ons gedrag registreren
2. Het idee dat wij ons relatief anoniem door de publieke ruimte kunnen bewegen staat
op losse schroeven. Zodra wij buiten staan worden wij door allerlei apparaten
geregistreerd en worden onze gangen gevolgd.
, Hoofdstuk 2
9. Waarom zijn openbare wifinetwerken onveilig? (p. 53 e.v.)
Dat openbare wifi-netwerken onveilig zijn is geen nieuw verhaal. Het NSCS adviseert: het
is af te raden in openbare plaatsen van een publiek wifinetwerk gebruik te maken.
Hackers kunnen op deze manier veel informatie achterhalen.
10. Wat houdt het ‘dark web’ in? Wat zijn de gevaren van dat web? (p. 58 e.v.)
Dit is het ondergrondse internet. Dit deel van het internet is alleen te betreden met Tor, een
browser die je internetverkeer anonimiseert. Hierdoor is van sites en gebruikers op het dark
web niet te achterhalen waar ze zich bevinden. Daardoor kun je er anoniem blijven en op
allerlei bijzondere markten illegale producten kopen en verkopen. Het gevaar is dat je niet
veel kunt met de gekochte informatie.
11. Waarom zijn onze data zo slecht beschermd? (p. 60-63)
Een groot deel van onze internettechnologie wordt stukje bij beetje ontworpen. Dat heeft
risico’s die onze data lopen een fundamenteel karakter: er zitten altijd maar dan ook echt
altijd tekortkomingen in de beveiliging van onze (digitale) gegevens. Ten tweede is het zo dat
de beveiliging van technologieën en onze data altijd de uitkomst is van botsende belangen.
Enerzijds moeten zijn er zorg voor dragen dat de rechten van hun burgers ook online
gewaarborgd worden. Aan de andere kant willen met name opsporings- en
veiligheidsdiensten juist gebruik kunnen maken van zwakheden binnen apparaten en
netwerken van burgers, om zo toegang te krijgen tot informatie. Deze wens leidt geregeld
tot conflicten.
12. Waarom heeft de overheid baat bij slecht beschermde data? (p. 63)
Naast bescherming van de data van burgers, zijn overheden er ook bij gebaat als de
beveiliging van die data kwetsbaarheden heeft. Want wat een kwetsbaarheid is voor de
NSA, kan ook een kwetsbaarheid zijn voor de Russische geheime dienst of voor een hacker.
13. Welke fouten maken veel consumenten? (p. 64/65)
Naast bescherming van de data van burgers, zijn overheden er ook bij gebaat als de
beveiliging van die data kwetsbaarheden heeft. Want wat een kwetsbaarheid is voor de
NSA, kan ook een kwetsbaarheid zijn voor de Russische geheime dienst of voor een hacker.
14. Waarom ervaren we volgens Keymolen geen onveiligheid? (p. 66)
Wij ervaren niet hoe de technologie echt werkt en welke gevolgen dat heeft. Daardoor
wordt ons vertrouwen nooit echt getest en is het lastig om te beoordelen of het vertrouwen
wel terecht is.
Hoofdstuk 3
15. Wat is het verschil tussen de e-Overheid en de iOverheid? (p. 75/76)
Een e-Overheid is een overheid die ICT gebruikt om haar burgers van dienst te zijn.
IOverheid is een rapport van de WRR gekenmerkt door informatiestromen en -netwerken
en gericht op niet alleen dienstverlening, maar ook controle en zorg. De auteurs
beschrijven hoe door digitalisering en informatisering de Nederlandse overheid
stilzwijgend van een zogenoemde ‘e-overheid’ in een iOverheid is veranderd. De iOverheid
wordt dus in plaats van losse databeses en applicaties één verzameling van
informatiestromen
De onderstaande leerdoelen zijn geformuleerd als richtvragen. Let op: alle leerdoelen zijn op
kennisniveau gedefinieerd. Dit zijn geen tentamenvragen!
Hoofdstuk 1
1. Geef aan wat bedoeld wordt met de term ‘black box’ in relatie tot de smartphone. (p. 24) Je
kan zelf niks aanpassen net als bij een computer. Net als apple heeft bepaald hoe je
computer op je telefoon werkt zonder dat je dit kan aanpassen. Een apparaat werkt als een
trein, maar waarvan de echte werking mysterieus blijft.
2. Wat houdt ‘realtimebidding’ in? (p. 29)
Dit is een veiling van de advertentiebedrijven waarbij de te veilen objecten de data van
personen zijn.
3. Waarom bieden trackers op jouw gegevens? (p. 29)
Hoe beter de realtime adverteerder jou weet te doorgronden, hoe effectiever hij kan
adverteren. Het voordeel zit in de data, informatie over de persoon.
4. Leg uit wat de schrijvers van het boek bedoelen met “de smartphone blijkt een glimmend
surveillanceapparaat waar je toevallig ook mee kunt bellen”. (p. 32) Bedrijven kunnen zien
wat je doet, waar je bent etc. dus veel meer dan alleen bellen.
5. Wat wordt bedoeld met de ‘veronachtzaming van de integriteit van context’? (p. 34)
informatie die je afgeeft in ruil voor een programma of app.
Wij ervaren alleen een privacyschending als we de informatiestroom ongepast vinden.
6. Wat wordt bedoeld met de ‘privacyparadox’? (p. 37)
De neiging om privacy belangrijk te vinden, maar er niet of nauwelijks naar te handelen.
7. Waarom is het argument dat de consument toestemming aan bedrijven geven om zijn
Welke bedrijven geïnteresseerd zijn in de datastromen, wat ze ermee doen en op grond
waarvan, is zo een ingewikkeld technisch én juridisch verhaal dat het nauwelijks uit te leggen
valt. Het kost daarnaast enorm veel tijd om te lezen waarover het gaat waardoor we
cookietoestemmingsverzoeken klakkeloos accepteren.
8. Waarom is het onderscheid ‘privé- en publieke ruimte’ betekenisloos? (p.42/43)
Om twee redenen
1. Het huis erodeert als de plaats van privacy. Je neemt tegenwoordig een groot deel van
je huis mee als je naar buiten gaat. Alles staat op je smartphone. Je huis is niet meer bij
uitstek de plek waar je privé dingen doet. Tegelijkertijd zijn er nu allemaal partijen die
binnenshuis ons gedrag registreren
2. Het idee dat wij ons relatief anoniem door de publieke ruimte kunnen bewegen staat
op losse schroeven. Zodra wij buiten staan worden wij door allerlei apparaten
geregistreerd en worden onze gangen gevolgd.
, Hoofdstuk 2
9. Waarom zijn openbare wifinetwerken onveilig? (p. 53 e.v.)
Dat openbare wifi-netwerken onveilig zijn is geen nieuw verhaal. Het NSCS adviseert: het
is af te raden in openbare plaatsen van een publiek wifinetwerk gebruik te maken.
Hackers kunnen op deze manier veel informatie achterhalen.
10. Wat houdt het ‘dark web’ in? Wat zijn de gevaren van dat web? (p. 58 e.v.)
Dit is het ondergrondse internet. Dit deel van het internet is alleen te betreden met Tor, een
browser die je internetverkeer anonimiseert. Hierdoor is van sites en gebruikers op het dark
web niet te achterhalen waar ze zich bevinden. Daardoor kun je er anoniem blijven en op
allerlei bijzondere markten illegale producten kopen en verkopen. Het gevaar is dat je niet
veel kunt met de gekochte informatie.
11. Waarom zijn onze data zo slecht beschermd? (p. 60-63)
Een groot deel van onze internettechnologie wordt stukje bij beetje ontworpen. Dat heeft
risico’s die onze data lopen een fundamenteel karakter: er zitten altijd maar dan ook echt
altijd tekortkomingen in de beveiliging van onze (digitale) gegevens. Ten tweede is het zo dat
de beveiliging van technologieën en onze data altijd de uitkomst is van botsende belangen.
Enerzijds moeten zijn er zorg voor dragen dat de rechten van hun burgers ook online
gewaarborgd worden. Aan de andere kant willen met name opsporings- en
veiligheidsdiensten juist gebruik kunnen maken van zwakheden binnen apparaten en
netwerken van burgers, om zo toegang te krijgen tot informatie. Deze wens leidt geregeld
tot conflicten.
12. Waarom heeft de overheid baat bij slecht beschermde data? (p. 63)
Naast bescherming van de data van burgers, zijn overheden er ook bij gebaat als de
beveiliging van die data kwetsbaarheden heeft. Want wat een kwetsbaarheid is voor de
NSA, kan ook een kwetsbaarheid zijn voor de Russische geheime dienst of voor een hacker.
13. Welke fouten maken veel consumenten? (p. 64/65)
Naast bescherming van de data van burgers, zijn overheden er ook bij gebaat als de
beveiliging van die data kwetsbaarheden heeft. Want wat een kwetsbaarheid is voor de
NSA, kan ook een kwetsbaarheid zijn voor de Russische geheime dienst of voor een hacker.
14. Waarom ervaren we volgens Keymolen geen onveiligheid? (p. 66)
Wij ervaren niet hoe de technologie echt werkt en welke gevolgen dat heeft. Daardoor
wordt ons vertrouwen nooit echt getest en is het lastig om te beoordelen of het vertrouwen
wel terecht is.
Hoofdstuk 3
15. Wat is het verschil tussen de e-Overheid en de iOverheid? (p. 75/76)
Een e-Overheid is een overheid die ICT gebruikt om haar burgers van dienst te zijn.
IOverheid is een rapport van de WRR gekenmerkt door informatiestromen en -netwerken
en gericht op niet alleen dienstverlening, maar ook controle en zorg. De auteurs
beschrijven hoe door digitalisering en informatisering de Nederlandse overheid
stilzwijgend van een zogenoemde ‘e-overheid’ in een iOverheid is veranderd. De iOverheid
wordt dus in plaats van losse databeses en applicaties één verzameling van
informatiestromen
