Auteur: Tim Krabbé
Jaar van publicatie: 1984
Genre: Psychologische thriller / novelle
Aantal pagina’s: ca. 90
Vertalingen: Onder andere Engels (The Vanishing), Frans, Duits
Verfilming: Ja – Nederlandse film Spoorloos (1988), Amerikaanse remake
The Vanishing (1993)
, SAMENVATTING
Rex Hofman en zijn vriendin Saskia Ehlvest zijn een jong stel dat samen
op vakantie is in Frankrijk. Tijdens de autorit naar het zuiden stoppen ze
bij een druk tankstation langs de snelweg om te tanken en wat drinken te
halen. Saskia stapt uit om iets te kopen in de winkel en keert niet meer
terug. In eerste instantie denkt Rex dat ze misschien in de menigte is
verdwenen of een ongelukje heeft gehad, maar na enkele minuten en dan
uren wachten, begint hij zich ernstig zorgen te maken. Hij schakelt de
politie in, maar zij kunnen niets vinden. Saskia lijkt spoorloos verdwenen –
alsof ze van de aardbodem verdwenen is.
Deze gebeurtenis vormt het begin van een jarenlange obsessie voor Rex.
Hij raakt volledig in de ban van de verdwijning en kan het leven niet
hervatten zoals voorheen. Hij stopt niet met zoeken, plakt overal posters
met Saskia’s foto, doet mee aan televisie-uitzendingen, en blijft vragen
stellen. Zelfs wanneer hij een nieuwe vriendin krijgt, Lieneke, en zijn leven
lijkt te normaliseren, blijft hij in zijn hoofd terugkeren naar die ene plek,
dat ene moment: het tankstation in Frankrijk. Zijn verlangen om te weten
wat er met Saskia gebeurd is, overschaduwt alles – zelfs zijn nieuwe
relatie.
Parallel aan dit verhaal volgt de lezer het leven van Raymond Lemorne,
een Fransman die op het eerste gezicht een normale, respectabele man
lijkt: hij is vader, heeft een vrouw, en werkt als scheikundeleraar. Maar
Raymond leidt een duister dubbelleven. In zijn jeugd heeft hij al eens een
meisje van de verdrinkingsdood gered, maar vanaf dat moment vraagt hij
zich af: als ik in staat ben tot zo’n heldendaad, ben ik dan ook in staat tot
het ultieme kwaad? Die gedachte laat hem niet los, en uit pure
nieuwsgierigheid naar zijn eigen morele grenzen besluit hij om iemand te
ontvoeren en te vermoorden – niet uit haat, wraak of hebzucht, maar als
een soort ‘experiment’.
Raymond bereidt deze daad maandenlang voor. Hij koopt een
vakantiehuisje, oefent zijn gedrag, test slaapmiddelen, en probeert
diverse scenario’s uit waarin hij een slachtoffer zou kunnen lokken. Hij
merkt dat het moeilijker is dan gedacht: niemand vertrouwt een vreemde
zomaar. Tot hij Saskia ontmoet. Ze is vriendelijk, nieuwsgierig, en op haar
hoede, maar toch vatbaar voor zijn zorgvuldig opgezette val. Ze verdwijnt
spoorloos nadat ze door Raymond is benaderd bij het tankstation.
Acht jaar later komt Raymond opnieuw in contact met Rex. Hij onthult dat
hij verantwoordelijk is voor de verdwijning van Saskia, maar weigert hem
te vertellen wat er precies met haar is gebeurd – tenzij Rex hetzelfde
ondergaat als zij. Rex staat dan voor een onmogelijke keuze: leeft hij