Infectie en afweer - casuïstiek
FA-BA201
Koortslip Urineweginfectie Luchtweginfectie Pneumonie
Pathogeen Herpes simplex virus E. coli Influenza S. pneumoniae
In groepen gelegen vesikels met Jonge niet zwangere vrouwen Acuut hoesten: minder dan Verhoogd risico op gecompliceerd
helder vocht op erythemateuze Pijn bij plassen, geen vaginale 3 weken beloop (sterfte of
ondergrond of rond lippen en irritatie of toename fluor, geen ziekenhuisopname)
mondslijmvlies verhoogd SOA-risico, klachtduur < 7 Geen risicofactor voor Twee groepen
dagen gecompliceerd beloop 1. Waarschijnlijkheidsdiagnose
Niet ernstig ziek pneumonie
Koorts: cystitis met weefselinvasie Géén aanwijzing voor - Kenmerken ernstig ziek
gecompliceerde zijn; hypotensie,
luchtweginfectie verwardheid, trage hartslag,
Symptomen Koorts < 7 dagen lage bloeddruk
- Infiltraat op X-thorax
- Beloop >7 dagen met koorts
- CRP > 100 mg/L
2. Andere risicofactor voor
gecompliceerd beloop
- Leeftijd <3 maanden, >75
jaar
- Aanwezigheid relevante
comorbiditeit
Huid-/mondcontact Micro-organismen afkomstig uit de Druppelinfectie: inhaleren
Besmetting Contact met besmet fecale flora die via het epitheel van van virusdeeltjes of contact
voorwerp/persoon de urinewegen de blaas koloniseren met besmet persoon
Enkel op basis van anamnese en Urinestick; nitriettest, leukocyten en De anamnese en het lichamelijk onderzoek zijn erop gericht
lichamelijk onderzoek erytrocyten onderscheid te maken tussen patiënten met een ongecompliceerde
Nitriettest: bevestigt bij patiënten luchtweginfectie, waarbij geen specifiek beleid nodig is en
vanaf 12 jaar patiënten met (een verhoogd risico op) een gecompliceerde
(daaronder pas bij + kweek) luchtweginfectie waarbij wél een specifiek beleid (zoals het
Diagnostiek
Dipslide; urinekweek op agar voorschrijven van een antibioticum) moet worden overwogen.
Aanvullend onderzoek
CRP-bepaling
X-thorax
Risicogroepen Ouderen, mensen met slechte Zwangere vrouwen, mannen, Jonge kinderen < 3 maanden
1 - 15
, nierfunctie, kinderen, patiënten met diabetes mellitus of 60-plussers > 75 jaar
immuungecompromitteerden verminderde weerstand, patiënten Patiënten met ziektes Hart en longaandoeningen
met katheter, patiënten met Zwangere vrouwen Hartfalen, COPD, DM, neurologische
afwijkingen aan nieren of aandoeningen, nierinsufficiëntie,
urinewegen gestoorde afweer
Ongecompliceerde HSV-1 infectie; Ongecompliceerde cystitis Geen behandeling Waarschijnlijkheidsdiagnose
geen behandeling noodzakelijk 1e keuze: nitrofurantoïne noodzakelijk pneumonie & mensen uit
Symptoomverlichting: zinkoxide of 2e keuze: fosfomycine (eenmaal) Stomen kan klachten bij risicogroep: antibioticum
zinksulfaat 3e keuze: trimethoprim verstopte neus verlichten;
geen genezend effect Veroorzaker: S. pneumoniae
Een koortslip kan lokaal worden Cystitis met weefselinvasie Zo min mogelijk keel 1e keuze: amoxicilline
behandeld met zinkoxide- of 1e keuze: ciprofloxacine schrapen; kan hoesten 2e keuze: doxycycline
zinksulfaatgel of indifferente crème. 2e keuze: amoxiciline/clavulaanzuur onderhouden
Alleen in de vroege fase, voordat er 3e keuze: cotrimoxazol Antibioticum geen klinisch 2e keuze bij vrouwen in
korsten optreden, kan antivirale effect lactatieperiode, zwangeren en
Behandeling crème de Hoestdrankjes niet kinderen: macrolide
genezingsduur iets bekorten. aangeraden
Bronchusverwijders en Veroorzaker: C. burnetii (Q-koorts)
inhalatiecorticosteroïden of Legionella
niet aangeraden; 1e keuze: doxycycline
werkzaamheid niet
aangetoond Tweede lijn; behandeling ernstige
infecties: chinolonen en
cefalosporinen (breder
werkingsspectrum)
Infectie bij Man: dubbeldaagse behandeling; Legionella: doxycycline
immuungecompromitteerden: antibiotica komt minder Ernstige infectie;
systemische behandeling makkelijk in prostaat ziekenhuisopname en 2e/3e
aciclovir Zwangere vrouwen: preventief generatie cefalosporinen
Herpes encefalitis: i.v. aciclovir afname kweek; test GBS; Sterk verminderde nierfunctie:
Patiënt met verminderde streptococcen groep B dosis halveren
Behandeling
nierfunctie die systemische - Preventieve behandeling
speciaal
behandeling nodig heeft: veel nitrofurantoïne of
vocht innemen; kristallisatie in amoxicilline/clavulaanzuur
niertubuli voorkomen ESBL in kweek: extended
Borstvoeding: aciclovir niet bij spectrum beta-lactamases →
tepels aanbrengen antibiotica zonder β-lactam -lactam
ringen
2 - 15
FA-BA201
Koortslip Urineweginfectie Luchtweginfectie Pneumonie
Pathogeen Herpes simplex virus E. coli Influenza S. pneumoniae
In groepen gelegen vesikels met Jonge niet zwangere vrouwen Acuut hoesten: minder dan Verhoogd risico op gecompliceerd
helder vocht op erythemateuze Pijn bij plassen, geen vaginale 3 weken beloop (sterfte of
ondergrond of rond lippen en irritatie of toename fluor, geen ziekenhuisopname)
mondslijmvlies verhoogd SOA-risico, klachtduur < 7 Geen risicofactor voor Twee groepen
dagen gecompliceerd beloop 1. Waarschijnlijkheidsdiagnose
Niet ernstig ziek pneumonie
Koorts: cystitis met weefselinvasie Géén aanwijzing voor - Kenmerken ernstig ziek
gecompliceerde zijn; hypotensie,
luchtweginfectie verwardheid, trage hartslag,
Symptomen Koorts < 7 dagen lage bloeddruk
- Infiltraat op X-thorax
- Beloop >7 dagen met koorts
- CRP > 100 mg/L
2. Andere risicofactor voor
gecompliceerd beloop
- Leeftijd <3 maanden, >75
jaar
- Aanwezigheid relevante
comorbiditeit
Huid-/mondcontact Micro-organismen afkomstig uit de Druppelinfectie: inhaleren
Besmetting Contact met besmet fecale flora die via het epitheel van van virusdeeltjes of contact
voorwerp/persoon de urinewegen de blaas koloniseren met besmet persoon
Enkel op basis van anamnese en Urinestick; nitriettest, leukocyten en De anamnese en het lichamelijk onderzoek zijn erop gericht
lichamelijk onderzoek erytrocyten onderscheid te maken tussen patiënten met een ongecompliceerde
Nitriettest: bevestigt bij patiënten luchtweginfectie, waarbij geen specifiek beleid nodig is en
vanaf 12 jaar patiënten met (een verhoogd risico op) een gecompliceerde
(daaronder pas bij + kweek) luchtweginfectie waarbij wél een specifiek beleid (zoals het
Diagnostiek
Dipslide; urinekweek op agar voorschrijven van een antibioticum) moet worden overwogen.
Aanvullend onderzoek
CRP-bepaling
X-thorax
Risicogroepen Ouderen, mensen met slechte Zwangere vrouwen, mannen, Jonge kinderen < 3 maanden
1 - 15
, nierfunctie, kinderen, patiënten met diabetes mellitus of 60-plussers > 75 jaar
immuungecompromitteerden verminderde weerstand, patiënten Patiënten met ziektes Hart en longaandoeningen
met katheter, patiënten met Zwangere vrouwen Hartfalen, COPD, DM, neurologische
afwijkingen aan nieren of aandoeningen, nierinsufficiëntie,
urinewegen gestoorde afweer
Ongecompliceerde HSV-1 infectie; Ongecompliceerde cystitis Geen behandeling Waarschijnlijkheidsdiagnose
geen behandeling noodzakelijk 1e keuze: nitrofurantoïne noodzakelijk pneumonie & mensen uit
Symptoomverlichting: zinkoxide of 2e keuze: fosfomycine (eenmaal) Stomen kan klachten bij risicogroep: antibioticum
zinksulfaat 3e keuze: trimethoprim verstopte neus verlichten;
geen genezend effect Veroorzaker: S. pneumoniae
Een koortslip kan lokaal worden Cystitis met weefselinvasie Zo min mogelijk keel 1e keuze: amoxicilline
behandeld met zinkoxide- of 1e keuze: ciprofloxacine schrapen; kan hoesten 2e keuze: doxycycline
zinksulfaatgel of indifferente crème. 2e keuze: amoxiciline/clavulaanzuur onderhouden
Alleen in de vroege fase, voordat er 3e keuze: cotrimoxazol Antibioticum geen klinisch 2e keuze bij vrouwen in
korsten optreden, kan antivirale effect lactatieperiode, zwangeren en
Behandeling crème de Hoestdrankjes niet kinderen: macrolide
genezingsduur iets bekorten. aangeraden
Bronchusverwijders en Veroorzaker: C. burnetii (Q-koorts)
inhalatiecorticosteroïden of Legionella
niet aangeraden; 1e keuze: doxycycline
werkzaamheid niet
aangetoond Tweede lijn; behandeling ernstige
infecties: chinolonen en
cefalosporinen (breder
werkingsspectrum)
Infectie bij Man: dubbeldaagse behandeling; Legionella: doxycycline
immuungecompromitteerden: antibiotica komt minder Ernstige infectie;
systemische behandeling makkelijk in prostaat ziekenhuisopname en 2e/3e
aciclovir Zwangere vrouwen: preventief generatie cefalosporinen
Herpes encefalitis: i.v. aciclovir afname kweek; test GBS; Sterk verminderde nierfunctie:
Patiënt met verminderde streptococcen groep B dosis halveren
Behandeling
nierfunctie die systemische - Preventieve behandeling
speciaal
behandeling nodig heeft: veel nitrofurantoïne of
vocht innemen; kristallisatie in amoxicilline/clavulaanzuur
niertubuli voorkomen ESBL in kweek: extended
Borstvoeding: aciclovir niet bij spectrum beta-lactamases →
tepels aanbrengen antibiotica zonder β-lactam -lactam
ringen
2 - 15
