samenvatting vroedvrouw in de maatschappij 3

,1. sociologie
kwetsbaar zwanger
 geweld in de perinatale fase
o situering: wat is geweld
 definiëring
 niet altijd gemakelijk en soms subjectief
 niet altijd eenduidig
 onderscheid
o intra familiaal geweld: binnen de familie
o extra familiaal geweld: buiten de familie
 geweld tast altijd de persoonlijke en fysieke integriteit aan
 intentie om pijn te doen maar niet altijd
o moeilijk voor slachtoffer: weet niet of het de bedoeling was
o geweld in gezin sluit geen liefde of loyaliteit uit
o complex
 verschil tussen partner en familiaal geweld
o partnergeweld: vorm van familiaal geweld
 ongelijke machtsverhouding tussen mannen en vrouwen
 veel discussie: niet iedereen eens
 veel tegenspraak
o familiaal geweld
 geweld: fysiek, psychisch en seksueel geweld, economische
verdrukking en isolatie
 actief/passief geweld of dreiging met geweld
 familiaal: (ex-)partners, ouders tov kinderen, familieleden tov
ouderen, …
 soorten geweld
 psychisch geweld
o vormen
 vernederingen/uitmaken
 negeren
 dreigingen
 controleren post, gsm en mail
 verbieden contacten familie en vrienden
 opzettelijk vernielen persoonlijke spullen
 stalking: achtervolgen, lastig vallen, chanteren, bedreigen,
veelvuldig smsen en mailberichten, ongewenste
geschenken/bloemen sturen, dreigen met zelfmoord
 zeg duidelijk nee
 niet ingaan op communicatie
 verzamel voldoende bewijs
 blijf er niet alleen mee zitten
 verander van gsm nummer
 neem geen geschenken aan
 teken niet voor ontvangst
 bewaar alle opnames
 neem nooit telefoon aan
 dreigen met stopzetten relatie
 dreigen met zelfmoord
o prevalentie
 40 aangiftes/dag

,  pas na 35 voorvallen
 duurt gemiddeld 2 jaar
 fysiek geweld
o vormen
 gooien met voorwerpen
 slaan, schoppen, pijn doen, wurgen
 gebruik van wapen
 toegang tot woning verhinderen
 opsluiten
 aan deur zetten
 achterlaten langs de weg
 onaagepast eten of weinig eten geven
 iemand verplichten zich te wassen met veel te koud/warm water
 slechte zorg geven
 seksueel geweld
o vormen
 verkrachting
 ongewenste aanrakingen
 seksuele handelingen onder dwang
o kan ook binnen een relatie voorkomen
o hulpverlening: zorgcentrum na seksueel geweld
 economisch geweld
o handelingen waardoor persoon financieel nadeel ondervindt
 geen beheer over eigen loon
 geen/onvoldoende huishoud-geld geven
 toe-eigenen van toekomstige erfenis
 iemand financieel afhankelijk maken
 afpersen
 prevalentie
 weinig betrouwbaar onderzoek in Vlaanderen
 wereldwijd: 1/3
 Vlaanderen
o 1/5 meisjes en vrouwen
o 1/7 met partnergeweld
 aanmelding bij politie stijgt jaarlijks
o redenen zijn divers: weinig betrouwbaar materiaal
 aanmelding hoogst voor partnergeweld
o 2/3 slachtoffers zijn vrouwen
 covid: 60% meer oproepen familiaal geweld via 1712
 vormen partnergeweld
 situationeel geweld: geweld omv situatie waarin koppel zich bevindt, dingen die
ze meemaken
 intieme terreur: geweld door 1 partner gebruikt om andere te onderdrukken,
isoleren, tiranniseren
o zwangerschap en partnergeweld
 definiëring
 periode zwangerschap: verhoogde kwetsbaarheid
o grote veranderingen op alle levensdomeinen: partnerrelatie onder druk
o risicofactoren duidelijk aanwezig 1 jaar voor zwangerschap tot 1 jaar
nadien
o 2 types
 wederzijds geweld

,  beide partners gewelddadig
 vrouwen: vaker psychisch geweld en lichter fysiek geweld
 mannen: vaker seksueel en zwaar fysiek geweld
o vaak indruk dat vooral mannen gewelddadig zijn
 intieme terrorist
 klassieke beeld partnergeweld
 realiteit voor aantal koppel: minderheid
 prevalentie
 sterk variërende cijders: nationaal en internationaal
 schatting: 0,9 - 20,1% in perinatale periode
o studies: 3,9 – 8,3%
 meeste studies enkel over fysiek en seksueel geweld
 prevalentie onduidelijk
 5-10%
 gevolgen
 negatieve gevolgen moeder en kind
o meer acute en chronische problemen moeder
 slaapstoornissen, seksuele problemen, psycho-somatische
klachten, angststoonissen, postpartumdepressie, posttraumatisch
stresssyndroom
 risicogedrag: roken, drinken, druggebruik, slechte voeding
o vertraagde/gebrekkige toegang tot prenatale zorgverlening
o verhoogde productie stresshormoon cortisol
 kan arbeid induceren, slechte doorbloeding placenta
o baby: obstretische complicaties
o meestal geen geïsoleerd probleem, vaker in combinatie met alle
dimensies van kansarmoede
 patronen van partnergeweld tijdens perinatale periode
 persisterende problematiek
o al aanwezig voor zwangerschap
o stopt niet tijdens zwangerschap
o zwangerschap kan leiden tot verandering in patroon
o voorkomen partnergeweld voor zwangerschap erg belangrijke risicofactor
o meest frequent geciteerde patroon tijdens perinatale periode
 zwangerschap als protectieve factor
o gewelddadige relatie door zwangerschap tijdelijk einde
o redenen
 gemeenschappelijk doel, gericht op toekomst
 grotere sociale controle
o zwangerschap beschermd, begint terug nadien
 zwangerschap als risicofactor
o geweld voor eerst tijdens periode zwangerschap
o te verklaren door hoge stress die zwangerschap kan meebrengen en is
aanleiding tot partnergeweld
 perinatale zorg
 signalen en symptomen
o grootste hindernis: mensen beginnen niet spontaan, vertonen vaak geen
duidelijke signalen/symptomen
o presenteren zich met grote variëteit aan klachten en aspecifieke
symptomen
o niet evident om te identificeren, nood aan checklist of handleiding,
onmogelijk door veelheid vage symptomen