No Nonense Coaching Samenvatting
Minor Coachen in het Onderwijs
Hoofdstuk 1: Voordat je start met coachen: ken jezelf en je coachee
Volgorde coachtraject:
Intake gesprek
- Aanleiding
- Globaal coachvraag
- Contract
Bewustwording/ diagnose
- Vraag achter de vraag
- Waaraan werken?
- Waarom bestaat dit probleem?
Doelen formuleren
- Hoofddoel
- Subdoel
Plan opstellen
- Hoe doelen bereiken?
- Hoe leert iemand het best
Uitvoeren
- Bijstellen als dat nodig is
Evaluatie en afsluiten
- Doelen bereikt?
- Hoe verliep de samenwerking?
Informed consent: coach vertelt hoe het traject er uit gaat zien en bespreken
van wederzijdse verwachtingen.
Tijdens het gesprek kom je samen tot een contract, voorwaarden voor het
coachtraject. Een contract is ook wel een afspraak die je maakt tussen coach en
coachee om een specifiek doel te bereiken.
Een goede coach:
- Stelt vragen en is nieuwsgierig
- Biedt een veilige setting
- Geeft feedback
- Vat samen en vraagt door
- LUI: achterover leunen, vraagt om verheldering.
Laten zien dat je luistert
- Passief luisteren: aandachtig luisteren en dit via lichaamstaal laten zien
- Actief luisteren: samenvatten, herhalen en vraagt of het klopt wat je
ziet.
- Parafraseren: het herhalen van de boodschap van de coachee
- Houding: open en zonder oordeel, gelijkwaardig
- Doorvragen en stiltes laten vallen
Verbaal contact: vragen stellen, LSD
Non-verbaal: kijk naar de houding van de coachee. Toon empathie en geef
gevoelreflecties.
, Houding van een coach
Een goede coach heeft de houding van een OEN: open, eerlijk en nieuwsgierig.
Do’s & Don’ts
Do Don’t
Open vragen Te veel aan het woord
Empathie Invullen
Gevoelreflecties Gesloten vragen
Non-verbaal laten zien dat je luistert Oordelen
Oogcontact Veel vragen tegelijk stellen
Hummen Ultimatum stellen
LSD
Het Mature Model:
Het mature model benadrukt de balans tussen empathie en eerlijkheid in
coaching. Een goede coach heeft beide eigenschappen en vermijdt drie valkuilen:
de mama, de macho en de mol.
Coaches moeten coachees als volwassenen zien die hun eigen problemen kunnen
oplossen, en een goede coach benoemt wat er in het moment gebeurt.
Mamarol (valkuil): Hoge empathie, maar lage eerlijkheid. Het helpt de
coachee afhankelijk te worden, in plaats van zelfredzaam te zijn. Dit wordt
vermeden door coachees te laten nadenken over hun eigen oplossingen.
Machorol (valkuil): Hoge eerlijkheid, lage empathie. Coaches die snel
oordelen maken de coachee schaden de relatie.
Molrol (valkuil): Lage empathie en eerlijkheid. Coaches die
ongemakkelijke onderwerpen vermijden, kunnen coachees niet effectief
helpen. Soms is deze rol echter nuttig wanneer de coach nog geen volledig
beeld heeft.
De LSD techniek is essentieel, zowel passief (zonder oordeel, open houding) als
actief (samenvatten, doorvragen). Coaches moeten schakelen tussen drie
luisterposities:
Zelf: Bewust zijn van je eigen rol.
De ander: Inleven in de coachee.
Helikopterview: Overzien van de interactie tussen coach en coachee.
Samenvatten helpt om de kern van het verhaal van de coachee te krijgen.
Vragen stellen zet de coachee aanzet tot zelfreflectie.
Open vragen bevorderen diepgaande gesprekken en helpen bij het ontdekken
van gedachten, gevoelens en gedrag van de coachee.
Er zijn twee manieren van samenvatten
1. Inhoud: gaat over dat wat de coachee heeft verteld
2. Gevoel: gaat over het gevoel dat de coachee noemt of uitstraalt
Minor Coachen in het Onderwijs
Hoofdstuk 1: Voordat je start met coachen: ken jezelf en je coachee
Volgorde coachtraject:
Intake gesprek
- Aanleiding
- Globaal coachvraag
- Contract
Bewustwording/ diagnose
- Vraag achter de vraag
- Waaraan werken?
- Waarom bestaat dit probleem?
Doelen formuleren
- Hoofddoel
- Subdoel
Plan opstellen
- Hoe doelen bereiken?
- Hoe leert iemand het best
Uitvoeren
- Bijstellen als dat nodig is
Evaluatie en afsluiten
- Doelen bereikt?
- Hoe verliep de samenwerking?
Informed consent: coach vertelt hoe het traject er uit gaat zien en bespreken
van wederzijdse verwachtingen.
Tijdens het gesprek kom je samen tot een contract, voorwaarden voor het
coachtraject. Een contract is ook wel een afspraak die je maakt tussen coach en
coachee om een specifiek doel te bereiken.
Een goede coach:
- Stelt vragen en is nieuwsgierig
- Biedt een veilige setting
- Geeft feedback
- Vat samen en vraagt door
- LUI: achterover leunen, vraagt om verheldering.
Laten zien dat je luistert
- Passief luisteren: aandachtig luisteren en dit via lichaamstaal laten zien
- Actief luisteren: samenvatten, herhalen en vraagt of het klopt wat je
ziet.
- Parafraseren: het herhalen van de boodschap van de coachee
- Houding: open en zonder oordeel, gelijkwaardig
- Doorvragen en stiltes laten vallen
Verbaal contact: vragen stellen, LSD
Non-verbaal: kijk naar de houding van de coachee. Toon empathie en geef
gevoelreflecties.
, Houding van een coach
Een goede coach heeft de houding van een OEN: open, eerlijk en nieuwsgierig.
Do’s & Don’ts
Do Don’t
Open vragen Te veel aan het woord
Empathie Invullen
Gevoelreflecties Gesloten vragen
Non-verbaal laten zien dat je luistert Oordelen
Oogcontact Veel vragen tegelijk stellen
Hummen Ultimatum stellen
LSD
Het Mature Model:
Het mature model benadrukt de balans tussen empathie en eerlijkheid in
coaching. Een goede coach heeft beide eigenschappen en vermijdt drie valkuilen:
de mama, de macho en de mol.
Coaches moeten coachees als volwassenen zien die hun eigen problemen kunnen
oplossen, en een goede coach benoemt wat er in het moment gebeurt.
Mamarol (valkuil): Hoge empathie, maar lage eerlijkheid. Het helpt de
coachee afhankelijk te worden, in plaats van zelfredzaam te zijn. Dit wordt
vermeden door coachees te laten nadenken over hun eigen oplossingen.
Machorol (valkuil): Hoge eerlijkheid, lage empathie. Coaches die snel
oordelen maken de coachee schaden de relatie.
Molrol (valkuil): Lage empathie en eerlijkheid. Coaches die
ongemakkelijke onderwerpen vermijden, kunnen coachees niet effectief
helpen. Soms is deze rol echter nuttig wanneer de coach nog geen volledig
beeld heeft.
De LSD techniek is essentieel, zowel passief (zonder oordeel, open houding) als
actief (samenvatten, doorvragen). Coaches moeten schakelen tussen drie
luisterposities:
Zelf: Bewust zijn van je eigen rol.
De ander: Inleven in de coachee.
Helikopterview: Overzien van de interactie tussen coach en coachee.
Samenvatten helpt om de kern van het verhaal van de coachee te krijgen.
Vragen stellen zet de coachee aanzet tot zelfreflectie.
Open vragen bevorderen diepgaande gesprekken en helpen bij het ontdekken
van gedachten, gevoelens en gedrag van de coachee.
Er zijn twee manieren van samenvatten
1. Inhoud: gaat over dat wat de coachee heeft verteld
2. Gevoel: gaat over het gevoel dat de coachee noemt of uitstraalt
