Rechtsrealisme
1. rechterlijke uitspraken zijn niet alleen gebaseerd op rechtsregels, externe factoren
hebben ook invloed op de uitspraak van de rechter
2. het recht mag worden ingezet om maatschappelijke doelen te bereiken,
instrumentalisme
3. politieke keuzes zijn onvermijdelijk
4. recht in context en inzicht sociale wetenschappen stellen vast wat recht is
5. recht is een voorspelling van wat de rechter gaat beslissen
6. law in the books en law in action, recht in de praktijk is interessanter voor
rechtsrealisten
7. rechtsregels, beginselen en leerstukken zijn geen doel in zichzelf maar middelen om
het welzijn van mensen de welvaart van de samenleving te vergroten
oud rechtsrealisme
- gericht op praktische werking van het recht
- focus op rechters, rechterlijke beslissingen werden beïnvloed door persoonlijke
ervaringen
- noodzaak om empirisch te onderzoeken
- kritiek op vage wetten of open interpretatie
nieuw rechtsrealisme
- multidisciplinair inzicht in het recht vanuit sociale wetenschappen
- focus op gehele werking van het rechtssysteem
- focus op hoe juridische instellingen functioneren en hoe deze worden beïnvloed door
bredere maatschappelijke en economische krachten
- de vraag hoe het recht beter kan worden ontworpen om rechtvaardige resultaten te
krijgen
rechts formalisme: logische en mechanisme aanpak van juridisch redeneren, law in the
books
- voorbeeld: als A (feit), dan geldt B (rechtsregel). is het geval B (rechtsregel), dan
geldt A (feit)
- Als je de vrouw bent die het kind heeft gebaard (A), dan ben je de moeder
van het kind (B)
Recht als instrument
vergroot welzijn van burgers en de samenleving
Maatschappij vormt het recht, het recht wordt gebruikt om de maatschappij te sturen
Arrest Maring/Assuradeuren
In deze uitspraak heeft Maring zijn boerderij verzekerd voor schade. De boerderij van Maring
gaat in vlammen op, dan bouwt hij een nieuwe boerderij. De rechtsvraag is nu waarvoor
Maring moet worden vergoed: de waarde op de dag dat de boerderij in vlammen opging of
de waarde van de kosten die gemaakt worden om de boerderij opnieuw te bouwen. De
herbouwwaarde zou hoger zijn dan de verkoopwaarde.
1. rechterlijke uitspraken zijn niet alleen gebaseerd op rechtsregels, externe factoren
hebben ook invloed op de uitspraak van de rechter
2. het recht mag worden ingezet om maatschappelijke doelen te bereiken,
instrumentalisme
3. politieke keuzes zijn onvermijdelijk
4. recht in context en inzicht sociale wetenschappen stellen vast wat recht is
5. recht is een voorspelling van wat de rechter gaat beslissen
6. law in the books en law in action, recht in de praktijk is interessanter voor
rechtsrealisten
7. rechtsregels, beginselen en leerstukken zijn geen doel in zichzelf maar middelen om
het welzijn van mensen de welvaart van de samenleving te vergroten
oud rechtsrealisme
- gericht op praktische werking van het recht
- focus op rechters, rechterlijke beslissingen werden beïnvloed door persoonlijke
ervaringen
- noodzaak om empirisch te onderzoeken
- kritiek op vage wetten of open interpretatie
nieuw rechtsrealisme
- multidisciplinair inzicht in het recht vanuit sociale wetenschappen
- focus op gehele werking van het rechtssysteem
- focus op hoe juridische instellingen functioneren en hoe deze worden beïnvloed door
bredere maatschappelijke en economische krachten
- de vraag hoe het recht beter kan worden ontworpen om rechtvaardige resultaten te
krijgen
rechts formalisme: logische en mechanisme aanpak van juridisch redeneren, law in the
books
- voorbeeld: als A (feit), dan geldt B (rechtsregel). is het geval B (rechtsregel), dan
geldt A (feit)
- Als je de vrouw bent die het kind heeft gebaard (A), dan ben je de moeder
van het kind (B)
Recht als instrument
vergroot welzijn van burgers en de samenleving
Maatschappij vormt het recht, het recht wordt gebruikt om de maatschappij te sturen
Arrest Maring/Assuradeuren
In deze uitspraak heeft Maring zijn boerderij verzekerd voor schade. De boerderij van Maring
gaat in vlammen op, dan bouwt hij een nieuwe boerderij. De rechtsvraag is nu waarvoor
Maring moet worden vergoed: de waarde op de dag dat de boerderij in vlammen opging of
de waarde van de kosten die gemaakt worden om de boerderij opnieuw te bouwen. De
herbouwwaarde zou hoger zijn dan de verkoopwaarde.
