HC 1 - Introductie
Geen opname
Anholt, R. (2017). Governing humanitarian emergencies, protracted crises, and
(in)security through resilience. Amsterdam: Vrije Universiteit (hoofdstuk 4).
Uit de literatuurstudie konden 5 thema’s worden geanalyseerd:
- Wat veerkracht is en de genealogie van het concept
- De conceptualisatie van hedendaagse risico’s en crises
- Veerkracht als een governance-strategie (resilience governance)
- Theorievorming van het ‘resilience subject’
- De toekomstperspectieven en uitdagingen van het gebruik van veerkracht als
rationaliteit onderliggend aan reacties op humanitaire noodsituaties, langdurige
crises en (on)veiligheid
Wat veerkracht is en de genealogie van het concept
Veerkracht wordt over het algemeen begrepen als een kenmerk van systemen, structuren,
organisaties, gemeenschappen, etc. in reactie op een crisis. Het wordt gekenmerkt door het
vermogen om de schok te absorberen, en zich aan te passen aan de nieuwe realiteit. Het
gaat niet alleen over herstel met behoud van functionaliteit, maar ook over het reageren op
tegenspoed. Systemen zouden wat tijdens een crisis geleerd is moeten implementeren in de
daaropvolgende preventie- en voorbereidingsactiviteiten om veerkrachtig te zijn. Veerkracht
wordt gezien als proces, niet als uitkomst → voortdurende groei, accumulatie,
herstructurering.
Sommige auteurs proberen veerkracht te onderscheiden van ‘weerstand’ en ‘kwetsbaarheid’
om het concept minder vaag te maken. Weerstand = tijd voor het systeem om onder druk uit
elkaar te vallen, terwijl het bij veerkracht gaat om de tijd van het systeem om weer terug te
keren naar een stabiele toestand. Veerkracht sluit stress en disfunctie niet uit, maar deze
worden gezien als tijdelijk → hierna terug naar normaal, terwijl bij kwetsbaarheid disfunctie
blijvend is.
In een wereld waarin risico’s en crises onvermijdelijk zijn is het onmogelijk om niet te
bezwijken onder druk of nooit symptomen te ontwikkelen → daarom is veerkracht beste
oplossing.
De conceptualisatie van veerkracht is afhankelijk van de disciplinaire oorsprong:
- Discipline gericht op geest en lichaam → veerkracht gericht op persoon en
gemeenschap
- Discipline gericht op natuur en samenleving → biofysische omgeving-gemeenschaps
begrip van veerkracht
Het begrip veerkracht is nog redelijk nieuw in onderzoek naar het beheer van door de mens
veroorzaakte rampen zoals politiek geweld. Er is geen eenduidig antwoord op de vraag of
veerkracht-ideeën specifieke praktijken hebben geïnspireerd, of dat het juist bleek te passen
bij een bestaande reeks praktijken (waarschijnlijk een combinatie).
,De literatuur behandelt niet alleen hoe veerkracht is gebruikt in verschillende disciplines,
maar ook hoe veerkracht is toegepast in verschillende risico- en veiligheidsmaatregelen van
westerse regeringen en internationale instellingen. Veerkracht kan in een andere context iets
anders betekenen → verschillende landen geven een andere betekenis aan veerkracht. De
bloei van veerkracht kan deels worden verklaard door de circulatie van discoursen over
complexiteit en complexe adaptieve systemen → deze hebben de neiging de wereld te
reconstrueren en vereisen dus een andere respons.
De conceptualisatie van hedendaagse risico’s en crises
We leven in een tijd van existentiële crisis → veerkracht vormt een reactie hierop. Het
bijzondere begrip van risico’s en crises ligt ten grondslag aan het begrip veerkracht.
Ten eerste gaat veerkracht niet zozeer over preventie, maar over het accepteren dat
noodsituaties zich voordoen, juist omdat het onmogelijk is om ze allemaal te voorkomen.
Risico’s kunnen alleen worden beheerd, en niet worden uitgeroeid. Veerkracht raakt aan het
idee van veiligheid → In een wereld die als gevaarlijk wordt beschouwd, wordt definitieve
veiligheid onmogelijk.
Ten tweede, omdat risico’s worden gezien als onvermijdelijk, raakt veerkracht aan het idee
van normaliteit vs. abnormaliteit → eerst zagen we crises als abnormale gebeurtenissen,
maar misschien moeten we gaan inzien dat dit erbij hoort en dus als normaal gaan zien →
veerkracht raakt aan ons gevoel van wat normaal is.
Ten derde worden hedendaagse risico’s en crises beschouwd als inherent complex →
wicked problems die grenzen overschrijden. Veerkracht biedt een nieuwe basis voor het
omgaan met onzekerheid. Governance moet afgestemd zijn op het onverwachte en
onkenbare in plaats van het onverwachte en het onzekere te voorkomen. Veerkracht richt
zich op gevolgen en niet op oorzaken, omdat oorzaken niet volledig begrepen kunnen
worden → het streven naar een diagnose en aanpak van problemen lijkt niet langer een
verplichting te zijn.
Tot slot, risico’s en crises zijn deels onvoorspelbaar en complex door de toenemende
complexiteit en onderlinge verbondenheid van onze samenlevingen. Noodsituaties gebeuren
niet alleen met ons maar we creëren ze → internationaal reizen draagt ook bij aan de
verspreiding van ziektes. Systeemefficiëntie = onderlinge afhankelijkheid, kan veerkracht
verminderen want als één deel van het systeem faalt, dreigt het helemaal in te storten →
ontkoppeling kan een strategie zijn om de effecten van de zich voortplantende effecten van
crises te verminderen.
Veerkracht als een governance-strategie (resilience governance)
Ons veranderende begrip van hedendaagse risico’s en crises vereist een nieuw begrip van
bestuur. Als bestuursrationaliteit heeft veerkracht de neiging om de verantwoordelijkheid
voor veiligheid weg te nemen bij de overheid en in plaats daarvan over te dragen aan de
samenleving → traditionele top-down structuren worden vervangen door bottom-up
structuren → het decentraliseert macht en verantwoordelijkheid naar de lokale
gemeenschap. Aangezien overheden geconfronteerd worden met de onmogelijkheid om
veiligheid te bieden omdat ze de externe wereld niet kunnen controleren of sturen, krijgen
burgers de taak zich lokaal te organiseren om voor de veiligheid van hun eigen
gemeenschappen te zorgen. De politiek wordt hiermee gereduceerd tot enkel de
,‘administratie van het leven’. Het toewijzen van verantwoordelijkheden aan burgers en
gemeenschappen als ‘actieve en verantwoordelijke bijdragers aan veiligheid’, in plaats van
de instellingen van de staat, in conflict is met de problematisering van de samenleving als de
architect van haar eigen risico’s en crises. Het is niet ondenkbaar dat in een tijd waarin de
staat wordt geconfronteerd met het niet in staat kunnen zijn om veiligheid te bieden én
staten worden geconfronteerd met de uitputting van middelen (te weinig capaciteit), het
delegeren van verantwoordelijkheid naar burgers 2 vliegen in 1 klap slaat → EU noemt
veerkracht een kosteneffectieve strategie → roept de vraag op of veerkracht niet alleen een
rechtvaardiging is voor noodzakelijke bezuinigingen → dit schiet echter tekort in het serieus
nemen van veerkracht. Veerkracht gaat zowel over optimalisatie als kostenvermindering.
Veerkracht kan ook wel gezien worden als regulering op afstand. Binnen de EU worden
burgers niet zodanig aan hun lot overgelaten, maar sturen staten burgers aan op
zelforganisatie en controle via protocollen → Hier ontstaat een dilemma: enerzijds is een
crisis onvoorspelbaar, maar anderzijds worden de vormen die dergelijke reacties zouden
moeten aannemen voorgeschreven in protocollen → Veerkracht moet niet van bovenaf
worden opgelegd maar van onderaf worden gekweekt.
Theorievorming van het ‘resilience subject’ (= veerkrachtige burger)
Veerkracht, als een vorm van governance, heeft implicaties voor het soort subjectiviteiten
dat het pretendeert te creëren, gekenmerkt door waakzaamheid, ondernemerschap,
depolitisering en responsabilisering voor niet-veerkrachtige uitkomsten. Veerkracht is
eigenlijk een normatief concept → de focus op het individu is een specifiek kenmerk van
Europese governance, maar kan verschillen voor andere delen van de wereld.
Ten eerste, het is niet per se een waarheid dat we in een steeds gevaarlijke wereld leven,
maar maar veerkracht vereist van haar subjecten om zich bewust te zijn van de gevaren
waarmee het is omgeven → accepteren dat men fundamenteel kwetsbaar is, en vervolgens
voortdurend voorbereid zijn op en aanpassen aan onbekende risico’s.
Ten tweede, er wordt niet alleen van het veerkrachtige subject verwacht dat het leeft met het
idee dat een ramp op elk moment zou kunnen toeslaan, maar het moet dit dreigende gevaar
ook zien als een kans, want leren komt voort uit blootstelling. Het is een kans op
transformatie → positieve kijk op risico’s en crises. Echter staat deze positieve kijk niet los
van problemen: het idee dat rampen een kans kunnen bieden is moeilijk uit te leggen aan
mensen die alles verloren hebben tijdens de ramp. De positieve kijk erop betekent ook niet
dat we onszelf bewust aan gevaar moeten gaan blootstellen.
Ten derde wordt veerkracht voorgesteld als een aan te leren vaardigheid in plaats van een
natuurlijke eigenschap. Als veerkracht kan worden geleerd, kan het ook niet worden geleerd
en dit maakt burgers verantwoordelijk voor hun eigen kwetsbaarheden → als je niet goed
veerkrachtig weet te zijn in een crisis is het je eigen schuld want je hebt het dan niet goed
aangeleerd.
Tot slot, veerkracht heeft een diepgaand depolitiserend effect: omdat de staat geen
veiligheid kan beloven, kijkt het veerkrachtige subject niet naar staten om hun welzijn te
waarborgen, het veerkrachtige subject is gedisciplineerd om te geloven dat zij hun eigen
veiligheid moeten waarborgen. Burgers worden aangemoedigd om zich neer te leggen bij
hun nieuwe realiteit, in plaats van politieke verandering te eisen.
, De toekomstperspectieven en uitdagingen van het gebruik van veerkracht als rationaliteit
onderliggend aan reacties op humanitaire noodsituaties, langdurige crises en (on)veiligheid
Veerkracht heeft een aantal positieve kenmerken die een basis zouden kunnen vormen bij
verdere betrokkenheid van dit concept. Veerkracht is abstract en vormbaar genoeg om
verschillende werelden te omvatten, waardoor nieuwe praktijken en vormen van
samenwerking mogelijk worden. Veerkracht is een verbindend concept met een
bemiddelingscapaciteit om verschillende mensen en gemeenschappen rond dezelfde tafel te
krijgen met het gemeenschappelijke doel: veerkracht versterken. Het is een manier van
denken die mogelijkheden biedt om creatiever te zijn. Veerkracht is als concept flexibel
genoeg om te worden toegepast in verschillende contexten → vanwege de flexibiliteit
riskeert veerkracht een ‘eentonig kenmerk van alles’ te worden.
Veerkracht heeft het potentieel om de inspanningen voor erkenning van lokale
gemeenschappen civiele organisaties met diepgaande betekenis van het ‘veld’ nieuw leven
in te blazen. Dit is cruciaal voor staten die zijn getroffen door conflict.
Ondanks de inherente nadruk van veerkracht op lokale capaciteiten, is er een afwezigheid
van de stemmen van burgers in het veerkrachtdiscours, waarbij de burger wordt neergezet
als een passieve ontvanger van informatie in een proces gedomineerd door een
gespecialiseerd consortium van experts → kloof tussen wat veerkracht predikt en hoe het in
de praktijk uitpakt: als veerkracht echt gaat om inclusie is het belangrijk om burgers op een
zinvolle manier te gaan betrekken, anders blijft veerkracht net zo goed top-down
governance. Veerkracht kan gezien worden als een overgave aan complexiteit
De beschrijvingen van hoe veerkracht beschreven wordt zijn redelijk problematisch, hoewel
het al in veel contexten van crises gebruikt wordt. De meting van veerkracht is een politieke
uitdaging.
Baldwin, D.A. (1997) ‘The concept of security’. Review of International Studies, 23 (1),
5-26.
Het begrip veiligheid is niet zozeer wezenlijk betwist, maar meer onvoldoende
geëxpliciteerd → dit artikel heeft het begrip voldoende proberen te expliciteren voor gebruik
op elk niveau, maar met speciale verwijzing naar de natiestaat. Het doel is om veiligheid te
definiëren als een beleidsdoel, dat onderscheidbaar is van andere doelen. Omdat veiligheid
concurreert met andere doelen om schaarse middelen, moet het onderscheidbaar zijn van,
maar ook vergelijkbaar zijn met dergelijke doelen. Aangezien een groot deel van het huidige
publieke beleidsdebat zich richt op de vraag of en hoe middelen van veiligheid moeten
worden herverdeeld naar andere beleidsdoelstellingen, is het belangrijker dan ooit om een
concept van veiligheid te hebben dat vergelijkingen van de waarde van veiligheid met die
van andere doelen vergemakkelijkt → waarden van veiligheid en andere doelen met elkaar
kunnen vergelijken.
1. Operationalisatie
Verschillende operationalisaties van veiligheid zullen niet makkelijk terug te brengen
zijn tot een eenvoudige formule, maar elk is in principe operationeel → kan je in
principe gebruiken.
Geen opname
Anholt, R. (2017). Governing humanitarian emergencies, protracted crises, and
(in)security through resilience. Amsterdam: Vrije Universiteit (hoofdstuk 4).
Uit de literatuurstudie konden 5 thema’s worden geanalyseerd:
- Wat veerkracht is en de genealogie van het concept
- De conceptualisatie van hedendaagse risico’s en crises
- Veerkracht als een governance-strategie (resilience governance)
- Theorievorming van het ‘resilience subject’
- De toekomstperspectieven en uitdagingen van het gebruik van veerkracht als
rationaliteit onderliggend aan reacties op humanitaire noodsituaties, langdurige
crises en (on)veiligheid
Wat veerkracht is en de genealogie van het concept
Veerkracht wordt over het algemeen begrepen als een kenmerk van systemen, structuren,
organisaties, gemeenschappen, etc. in reactie op een crisis. Het wordt gekenmerkt door het
vermogen om de schok te absorberen, en zich aan te passen aan de nieuwe realiteit. Het
gaat niet alleen over herstel met behoud van functionaliteit, maar ook over het reageren op
tegenspoed. Systemen zouden wat tijdens een crisis geleerd is moeten implementeren in de
daaropvolgende preventie- en voorbereidingsactiviteiten om veerkrachtig te zijn. Veerkracht
wordt gezien als proces, niet als uitkomst → voortdurende groei, accumulatie,
herstructurering.
Sommige auteurs proberen veerkracht te onderscheiden van ‘weerstand’ en ‘kwetsbaarheid’
om het concept minder vaag te maken. Weerstand = tijd voor het systeem om onder druk uit
elkaar te vallen, terwijl het bij veerkracht gaat om de tijd van het systeem om weer terug te
keren naar een stabiele toestand. Veerkracht sluit stress en disfunctie niet uit, maar deze
worden gezien als tijdelijk → hierna terug naar normaal, terwijl bij kwetsbaarheid disfunctie
blijvend is.
In een wereld waarin risico’s en crises onvermijdelijk zijn is het onmogelijk om niet te
bezwijken onder druk of nooit symptomen te ontwikkelen → daarom is veerkracht beste
oplossing.
De conceptualisatie van veerkracht is afhankelijk van de disciplinaire oorsprong:
- Discipline gericht op geest en lichaam → veerkracht gericht op persoon en
gemeenschap
- Discipline gericht op natuur en samenleving → biofysische omgeving-gemeenschaps
begrip van veerkracht
Het begrip veerkracht is nog redelijk nieuw in onderzoek naar het beheer van door de mens
veroorzaakte rampen zoals politiek geweld. Er is geen eenduidig antwoord op de vraag of
veerkracht-ideeën specifieke praktijken hebben geïnspireerd, of dat het juist bleek te passen
bij een bestaande reeks praktijken (waarschijnlijk een combinatie).
,De literatuur behandelt niet alleen hoe veerkracht is gebruikt in verschillende disciplines,
maar ook hoe veerkracht is toegepast in verschillende risico- en veiligheidsmaatregelen van
westerse regeringen en internationale instellingen. Veerkracht kan in een andere context iets
anders betekenen → verschillende landen geven een andere betekenis aan veerkracht. De
bloei van veerkracht kan deels worden verklaard door de circulatie van discoursen over
complexiteit en complexe adaptieve systemen → deze hebben de neiging de wereld te
reconstrueren en vereisen dus een andere respons.
De conceptualisatie van hedendaagse risico’s en crises
We leven in een tijd van existentiële crisis → veerkracht vormt een reactie hierop. Het
bijzondere begrip van risico’s en crises ligt ten grondslag aan het begrip veerkracht.
Ten eerste gaat veerkracht niet zozeer over preventie, maar over het accepteren dat
noodsituaties zich voordoen, juist omdat het onmogelijk is om ze allemaal te voorkomen.
Risico’s kunnen alleen worden beheerd, en niet worden uitgeroeid. Veerkracht raakt aan het
idee van veiligheid → In een wereld die als gevaarlijk wordt beschouwd, wordt definitieve
veiligheid onmogelijk.
Ten tweede, omdat risico’s worden gezien als onvermijdelijk, raakt veerkracht aan het idee
van normaliteit vs. abnormaliteit → eerst zagen we crises als abnormale gebeurtenissen,
maar misschien moeten we gaan inzien dat dit erbij hoort en dus als normaal gaan zien →
veerkracht raakt aan ons gevoel van wat normaal is.
Ten derde worden hedendaagse risico’s en crises beschouwd als inherent complex →
wicked problems die grenzen overschrijden. Veerkracht biedt een nieuwe basis voor het
omgaan met onzekerheid. Governance moet afgestemd zijn op het onverwachte en
onkenbare in plaats van het onverwachte en het onzekere te voorkomen. Veerkracht richt
zich op gevolgen en niet op oorzaken, omdat oorzaken niet volledig begrepen kunnen
worden → het streven naar een diagnose en aanpak van problemen lijkt niet langer een
verplichting te zijn.
Tot slot, risico’s en crises zijn deels onvoorspelbaar en complex door de toenemende
complexiteit en onderlinge verbondenheid van onze samenlevingen. Noodsituaties gebeuren
niet alleen met ons maar we creëren ze → internationaal reizen draagt ook bij aan de
verspreiding van ziektes. Systeemefficiëntie = onderlinge afhankelijkheid, kan veerkracht
verminderen want als één deel van het systeem faalt, dreigt het helemaal in te storten →
ontkoppeling kan een strategie zijn om de effecten van de zich voortplantende effecten van
crises te verminderen.
Veerkracht als een governance-strategie (resilience governance)
Ons veranderende begrip van hedendaagse risico’s en crises vereist een nieuw begrip van
bestuur. Als bestuursrationaliteit heeft veerkracht de neiging om de verantwoordelijkheid
voor veiligheid weg te nemen bij de overheid en in plaats daarvan over te dragen aan de
samenleving → traditionele top-down structuren worden vervangen door bottom-up
structuren → het decentraliseert macht en verantwoordelijkheid naar de lokale
gemeenschap. Aangezien overheden geconfronteerd worden met de onmogelijkheid om
veiligheid te bieden omdat ze de externe wereld niet kunnen controleren of sturen, krijgen
burgers de taak zich lokaal te organiseren om voor de veiligheid van hun eigen
gemeenschappen te zorgen. De politiek wordt hiermee gereduceerd tot enkel de
,‘administratie van het leven’. Het toewijzen van verantwoordelijkheden aan burgers en
gemeenschappen als ‘actieve en verantwoordelijke bijdragers aan veiligheid’, in plaats van
de instellingen van de staat, in conflict is met de problematisering van de samenleving als de
architect van haar eigen risico’s en crises. Het is niet ondenkbaar dat in een tijd waarin de
staat wordt geconfronteerd met het niet in staat kunnen zijn om veiligheid te bieden én
staten worden geconfronteerd met de uitputting van middelen (te weinig capaciteit), het
delegeren van verantwoordelijkheid naar burgers 2 vliegen in 1 klap slaat → EU noemt
veerkracht een kosteneffectieve strategie → roept de vraag op of veerkracht niet alleen een
rechtvaardiging is voor noodzakelijke bezuinigingen → dit schiet echter tekort in het serieus
nemen van veerkracht. Veerkracht gaat zowel over optimalisatie als kostenvermindering.
Veerkracht kan ook wel gezien worden als regulering op afstand. Binnen de EU worden
burgers niet zodanig aan hun lot overgelaten, maar sturen staten burgers aan op
zelforganisatie en controle via protocollen → Hier ontstaat een dilemma: enerzijds is een
crisis onvoorspelbaar, maar anderzijds worden de vormen die dergelijke reacties zouden
moeten aannemen voorgeschreven in protocollen → Veerkracht moet niet van bovenaf
worden opgelegd maar van onderaf worden gekweekt.
Theorievorming van het ‘resilience subject’ (= veerkrachtige burger)
Veerkracht, als een vorm van governance, heeft implicaties voor het soort subjectiviteiten
dat het pretendeert te creëren, gekenmerkt door waakzaamheid, ondernemerschap,
depolitisering en responsabilisering voor niet-veerkrachtige uitkomsten. Veerkracht is
eigenlijk een normatief concept → de focus op het individu is een specifiek kenmerk van
Europese governance, maar kan verschillen voor andere delen van de wereld.
Ten eerste, het is niet per se een waarheid dat we in een steeds gevaarlijke wereld leven,
maar maar veerkracht vereist van haar subjecten om zich bewust te zijn van de gevaren
waarmee het is omgeven → accepteren dat men fundamenteel kwetsbaar is, en vervolgens
voortdurend voorbereid zijn op en aanpassen aan onbekende risico’s.
Ten tweede, er wordt niet alleen van het veerkrachtige subject verwacht dat het leeft met het
idee dat een ramp op elk moment zou kunnen toeslaan, maar het moet dit dreigende gevaar
ook zien als een kans, want leren komt voort uit blootstelling. Het is een kans op
transformatie → positieve kijk op risico’s en crises. Echter staat deze positieve kijk niet los
van problemen: het idee dat rampen een kans kunnen bieden is moeilijk uit te leggen aan
mensen die alles verloren hebben tijdens de ramp. De positieve kijk erop betekent ook niet
dat we onszelf bewust aan gevaar moeten gaan blootstellen.
Ten derde wordt veerkracht voorgesteld als een aan te leren vaardigheid in plaats van een
natuurlijke eigenschap. Als veerkracht kan worden geleerd, kan het ook niet worden geleerd
en dit maakt burgers verantwoordelijk voor hun eigen kwetsbaarheden → als je niet goed
veerkrachtig weet te zijn in een crisis is het je eigen schuld want je hebt het dan niet goed
aangeleerd.
Tot slot, veerkracht heeft een diepgaand depolitiserend effect: omdat de staat geen
veiligheid kan beloven, kijkt het veerkrachtige subject niet naar staten om hun welzijn te
waarborgen, het veerkrachtige subject is gedisciplineerd om te geloven dat zij hun eigen
veiligheid moeten waarborgen. Burgers worden aangemoedigd om zich neer te leggen bij
hun nieuwe realiteit, in plaats van politieke verandering te eisen.
, De toekomstperspectieven en uitdagingen van het gebruik van veerkracht als rationaliteit
onderliggend aan reacties op humanitaire noodsituaties, langdurige crises en (on)veiligheid
Veerkracht heeft een aantal positieve kenmerken die een basis zouden kunnen vormen bij
verdere betrokkenheid van dit concept. Veerkracht is abstract en vormbaar genoeg om
verschillende werelden te omvatten, waardoor nieuwe praktijken en vormen van
samenwerking mogelijk worden. Veerkracht is een verbindend concept met een
bemiddelingscapaciteit om verschillende mensen en gemeenschappen rond dezelfde tafel te
krijgen met het gemeenschappelijke doel: veerkracht versterken. Het is een manier van
denken die mogelijkheden biedt om creatiever te zijn. Veerkracht is als concept flexibel
genoeg om te worden toegepast in verschillende contexten → vanwege de flexibiliteit
riskeert veerkracht een ‘eentonig kenmerk van alles’ te worden.
Veerkracht heeft het potentieel om de inspanningen voor erkenning van lokale
gemeenschappen civiele organisaties met diepgaande betekenis van het ‘veld’ nieuw leven
in te blazen. Dit is cruciaal voor staten die zijn getroffen door conflict.
Ondanks de inherente nadruk van veerkracht op lokale capaciteiten, is er een afwezigheid
van de stemmen van burgers in het veerkrachtdiscours, waarbij de burger wordt neergezet
als een passieve ontvanger van informatie in een proces gedomineerd door een
gespecialiseerd consortium van experts → kloof tussen wat veerkracht predikt en hoe het in
de praktijk uitpakt: als veerkracht echt gaat om inclusie is het belangrijk om burgers op een
zinvolle manier te gaan betrekken, anders blijft veerkracht net zo goed top-down
governance. Veerkracht kan gezien worden als een overgave aan complexiteit
De beschrijvingen van hoe veerkracht beschreven wordt zijn redelijk problematisch, hoewel
het al in veel contexten van crises gebruikt wordt. De meting van veerkracht is een politieke
uitdaging.
Baldwin, D.A. (1997) ‘The concept of security’. Review of International Studies, 23 (1),
5-26.
Het begrip veiligheid is niet zozeer wezenlijk betwist, maar meer onvoldoende
geëxpliciteerd → dit artikel heeft het begrip voldoende proberen te expliciteren voor gebruik
op elk niveau, maar met speciale verwijzing naar de natiestaat. Het doel is om veiligheid te
definiëren als een beleidsdoel, dat onderscheidbaar is van andere doelen. Omdat veiligheid
concurreert met andere doelen om schaarse middelen, moet het onderscheidbaar zijn van,
maar ook vergelijkbaar zijn met dergelijke doelen. Aangezien een groot deel van het huidige
publieke beleidsdebat zich richt op de vraag of en hoe middelen van veiligheid moeten
worden herverdeeld naar andere beleidsdoelstellingen, is het belangrijker dan ooit om een
concept van veiligheid te hebben dat vergelijkingen van de waarde van veiligheid met die
van andere doelen vergemakkelijkt → waarden van veiligheid en andere doelen met elkaar
kunnen vergelijken.
1. Operationalisatie
Verschillende operationalisaties van veiligheid zullen niet makkelijk terug te brengen
zijn tot een eenvoudige formule, maar elk is in principe operationeel → kan je in
principe gebruiken.
