Oncologie= leer van de kwaadaardige gezwellen
Maligne tumor (kanker) en binigne tumor (goedaardig)
Neoplasie = nieuwvorming gezwel
Geen rem op celdeling dus telkens verder en verder delen
Epidemiologie
Kanker is tweede belangrijkste groep doodsoorzaken (CV aandoeningen is eerste groep)
Kanker treft vooral oudere groep
Mannen: prostaatkanker, long en colorectaal
Vrouwen: borst, colorectaal en longkanker
2019 naar 2020 overgang: daling van kanker, maar enkel omdat ze minder naar de dokter
gingen en dus minder getest werden
In situ tumoren: ter plaatse
Bij kinderen is meeste kanker de kanker van de witte bloedcellen/ leukemie
Adolescenten: teelbalkanker en baarmoederhalskanker/borstkanker
Ouderen en volwassenen: prostaat, borst, long en colorectaal kanker (dikke darm kanker)
Kanker is een van de meest grootste oorzaken waaraan mensen sterven
1/3 vd doodoorzaken zijn door gebruik van roken, hoog BMI, alcohol, laag fruit en groenten
inname en tekort aan beweging
Vroeg genoeg bij kanker kan er juiste therapie gegeven worden en genezen
Mortaliteit als incidentie en mortaliteit dicht bij elkaar liggen dan gaar de mortaliteit groot is.
(Bv pancreaskanker kan niet goed genezen worden)
, Cervix uteri= baarmoederhals
Uitstrijkje teken bmh kanker, mannen
In japan vaak maagkanker door de rauwe vis (sushi)
Australie: huidkanker hoger want minder goed bestemd tegen zon
Chemotherapie gaat sneldelige cellen gaan vernietigen, niet specifiek dus zal niet enkel de
kankercellen maar ook andere snel delende cellen vernietigen zoals RBC, haarcellen, ..
Manigne cellen, carcinogeen= kankerverwekkend bv asbest
Mutatie zal plaats vinden op een gen die controle uitoefent of een cel al dan niet deelt kan
het zijn dat dat een kankercel worden omdat hij zal blijven delen
Aantal verdubbelingen, als kwaadaardige cel zich 45x gaat verdubbelen zal die een diameter
hebben van 16 cm
Benigne tumoren= goed gedifferentieerde cellen, lijken goed op de oorspronkelijke normale
cel, goedaardige tumor is ook trager groeiend. Kan groeien in breedte dus kan wel ergens
tegenduwen, maar nooit echt inbreken in andere weefsels.
Autonoom, adenoom, ..-Oom is goedaardig gezwel
Adenoom= poliep (gezwel vd kliercel)
Cytologie is celleer, uitstrijkje nemen en cellen bekijken onder microscoop
Histologie is weefselleer, stukje van weefsel wegsnijden
Beeldvormende technieken: echo, RX, MRI, ..
Ongunstige anatomische positie
Myoom vd uterus= druk op de ureters.urineleider
Hormonale activiteit
Adenoom id pancreas
Maligne tumoren= bloedingen kunnen in het gezwel zelf ontstaan. Grijs weefsel binnen in
het gezwel is necrose.
Geen gelijkenis met oorspronkelijke cellen, zitten niet in een kapsel, -carcinoom
Lymfogene metastasering via lymfestelsel
Hematogene metastasering via bloed (Voornamelijk in bloedvatstelsel, hematogeen
meer dan lymfogeen)
Borstkanker: rechts is goedaardig, links is kwaadaardig want dat is heel onregelmatig.
Chemotherapie= cytostatica, celgroei remmen door te interfereren met het DNA-
metabolisme
Bijwerkingen: alopecia (haaruitval), misselijkheid, braken, anemie, bloedingen, ..
Immunodeficiëntie
Micro organismen
Het herkent indringers of gevaarlijke stoffen
Maligne tumor (kanker) en binigne tumor (goedaardig)
Neoplasie = nieuwvorming gezwel
Geen rem op celdeling dus telkens verder en verder delen
Epidemiologie
Kanker is tweede belangrijkste groep doodsoorzaken (CV aandoeningen is eerste groep)
Kanker treft vooral oudere groep
Mannen: prostaatkanker, long en colorectaal
Vrouwen: borst, colorectaal en longkanker
2019 naar 2020 overgang: daling van kanker, maar enkel omdat ze minder naar de dokter
gingen en dus minder getest werden
In situ tumoren: ter plaatse
Bij kinderen is meeste kanker de kanker van de witte bloedcellen/ leukemie
Adolescenten: teelbalkanker en baarmoederhalskanker/borstkanker
Ouderen en volwassenen: prostaat, borst, long en colorectaal kanker (dikke darm kanker)
Kanker is een van de meest grootste oorzaken waaraan mensen sterven
1/3 vd doodoorzaken zijn door gebruik van roken, hoog BMI, alcohol, laag fruit en groenten
inname en tekort aan beweging
Vroeg genoeg bij kanker kan er juiste therapie gegeven worden en genezen
Mortaliteit als incidentie en mortaliteit dicht bij elkaar liggen dan gaar de mortaliteit groot is.
(Bv pancreaskanker kan niet goed genezen worden)
, Cervix uteri= baarmoederhals
Uitstrijkje teken bmh kanker, mannen
In japan vaak maagkanker door de rauwe vis (sushi)
Australie: huidkanker hoger want minder goed bestemd tegen zon
Chemotherapie gaat sneldelige cellen gaan vernietigen, niet specifiek dus zal niet enkel de
kankercellen maar ook andere snel delende cellen vernietigen zoals RBC, haarcellen, ..
Manigne cellen, carcinogeen= kankerverwekkend bv asbest
Mutatie zal plaats vinden op een gen die controle uitoefent of een cel al dan niet deelt kan
het zijn dat dat een kankercel worden omdat hij zal blijven delen
Aantal verdubbelingen, als kwaadaardige cel zich 45x gaat verdubbelen zal die een diameter
hebben van 16 cm
Benigne tumoren= goed gedifferentieerde cellen, lijken goed op de oorspronkelijke normale
cel, goedaardige tumor is ook trager groeiend. Kan groeien in breedte dus kan wel ergens
tegenduwen, maar nooit echt inbreken in andere weefsels.
Autonoom, adenoom, ..-Oom is goedaardig gezwel
Adenoom= poliep (gezwel vd kliercel)
Cytologie is celleer, uitstrijkje nemen en cellen bekijken onder microscoop
Histologie is weefselleer, stukje van weefsel wegsnijden
Beeldvormende technieken: echo, RX, MRI, ..
Ongunstige anatomische positie
Myoom vd uterus= druk op de ureters.urineleider
Hormonale activiteit
Adenoom id pancreas
Maligne tumoren= bloedingen kunnen in het gezwel zelf ontstaan. Grijs weefsel binnen in
het gezwel is necrose.
Geen gelijkenis met oorspronkelijke cellen, zitten niet in een kapsel, -carcinoom
Lymfogene metastasering via lymfestelsel
Hematogene metastasering via bloed (Voornamelijk in bloedvatstelsel, hematogeen
meer dan lymfogeen)
Borstkanker: rechts is goedaardig, links is kwaadaardig want dat is heel onregelmatig.
Chemotherapie= cytostatica, celgroei remmen door te interfereren met het DNA-
metabolisme
Bijwerkingen: alopecia (haaruitval), misselijkheid, braken, anemie, bloedingen, ..
Immunodeficiëntie
Micro organismen
Het herkent indringers of gevaarlijke stoffen
