Hoorcolleges 103 farmacie
Hoorcollege 1
Inleiding biofarmaceutische principes en anatomie/fysiologie maag-darm kanaal
Geneesmiddel= Farmacologisch actieve stof (API) geformuleerd in een toedieningsvorm.
Formulering = kwantitatieve samenstelling van de toedieningsvorm; API + hulpstoffen.
De toedieningsvorm heeft een stille kracht namelijk de hulpstoffen.
De functies kan het volgende zijn:
‘First pass effect’ houdt in dat het eerst nog langs de lever gaat voordat het door je lichaam reist.
Daar wordt een deel nog afgebroken.
Het beste toedieningsroute zou op de plaats zijn waar het effect moet treden, dit is omdat dan je:
- Sterke en snelle werking hebt
- Bijwerkingen afwezig/minimaal zijn
Bijvoorbeeld:
Pulmonaal (via inhalatie longen)
Oculair (via de ogen)
Cutaan/ dermaal (huid)
Als dit niet kan op lokale plaats dan maar via transport bloed en dit noem je ‘systemisch toediening’
en dit zorgt voor een systemisch effect.
,Maar orale toediening lukt niet altijd doordat
- Het farmacon onvoldoende of te langzaam opgenomen wordt (geabsorbeerd)
- Het farmacon afgebroken in maagdarmkanaal (door pH, enzymen etc.)
- Patiënt-gerelateerde factoren: bewusteloos, weigert medewerking, maagdarmkanaal
functioneert niet.
Dan wordt ‘para enteron’ = buiten het maagdarm kanaal toegediend en dit noemen we parenterale
toediening. Dus toediening zodat het in het bloed komt maar niet via de orale route.
Injectie is onaangenaam en onherroepelijk.
Meest voorkomende parenterale toediening is injectie (intraveneuze toediening).
Deze heeft geen absorptiefase, snelle werking (wel vaak kort vandaar bv infuus) en maximale
beschikbaarheid = alles komt in bloed.
Je hebt ook andere soorten toedieningsvormen via een injectie: Intramusculair, subcutane en
intradermaal.
Meestal wordt hiervan intramusculair gebruikt omdat je grote hoeveelheden kan toedienen op deze
wijze. Zit wel een vertraging effect bij omdat het een absorptiefase naar het bloed heeft.
,Bindmiddel: zodat het bij elkaar blijft in een tablet.
Glijmiddel: zodat je het geneesmiddel makkelijk kan slikken en makkelijk door de machines beweegt
bij productie.
Vulstof: Massa geven aan een geneesmiddel.
Desintegratiemiddel: Het geneesmiddel uit elkaar laten vallen op het moment dat je het hebt
toegediend.
Grensvlak actieve stof: helpt met bevochtigen (zorgt dat het goed in contact komt met het vloeistof
van maagdarm kanaal)
Viscosteits verhogende stof: Dikker/stroperiger bij b.v. een drankje of zalf.
Conserveermiddel: Om het een tijdje te kunnen bewaren.
In het lichaam:
Uiteenvallen > (bevochtigen) > oplossen > absorptie > verdeling > eliminatie > receptor interactie.
, Je kan hier drie fasen in terug
zien
Eerste functie van de maagdarmkanaal is voedsel ‘verwerken’ tot opneembare eenheden.
Eerst via lymph en (via de
poortader)lever (first-pass
effect) dan pas bloed.
(farmaceutische fase:)
De farmaceutische beschikbaarheid (FB)= Fractie van de dosis van het farmacon die in een voor
absorptie geschikte vorm (opgelost!) uit een toedieningsvorm vrijkomt.
Hoorcollege 1
Inleiding biofarmaceutische principes en anatomie/fysiologie maag-darm kanaal
Geneesmiddel= Farmacologisch actieve stof (API) geformuleerd in een toedieningsvorm.
Formulering = kwantitatieve samenstelling van de toedieningsvorm; API + hulpstoffen.
De toedieningsvorm heeft een stille kracht namelijk de hulpstoffen.
De functies kan het volgende zijn:
‘First pass effect’ houdt in dat het eerst nog langs de lever gaat voordat het door je lichaam reist.
Daar wordt een deel nog afgebroken.
Het beste toedieningsroute zou op de plaats zijn waar het effect moet treden, dit is omdat dan je:
- Sterke en snelle werking hebt
- Bijwerkingen afwezig/minimaal zijn
Bijvoorbeeld:
Pulmonaal (via inhalatie longen)
Oculair (via de ogen)
Cutaan/ dermaal (huid)
Als dit niet kan op lokale plaats dan maar via transport bloed en dit noem je ‘systemisch toediening’
en dit zorgt voor een systemisch effect.
,Maar orale toediening lukt niet altijd doordat
- Het farmacon onvoldoende of te langzaam opgenomen wordt (geabsorbeerd)
- Het farmacon afgebroken in maagdarmkanaal (door pH, enzymen etc.)
- Patiënt-gerelateerde factoren: bewusteloos, weigert medewerking, maagdarmkanaal
functioneert niet.
Dan wordt ‘para enteron’ = buiten het maagdarm kanaal toegediend en dit noemen we parenterale
toediening. Dus toediening zodat het in het bloed komt maar niet via de orale route.
Injectie is onaangenaam en onherroepelijk.
Meest voorkomende parenterale toediening is injectie (intraveneuze toediening).
Deze heeft geen absorptiefase, snelle werking (wel vaak kort vandaar bv infuus) en maximale
beschikbaarheid = alles komt in bloed.
Je hebt ook andere soorten toedieningsvormen via een injectie: Intramusculair, subcutane en
intradermaal.
Meestal wordt hiervan intramusculair gebruikt omdat je grote hoeveelheden kan toedienen op deze
wijze. Zit wel een vertraging effect bij omdat het een absorptiefase naar het bloed heeft.
,Bindmiddel: zodat het bij elkaar blijft in een tablet.
Glijmiddel: zodat je het geneesmiddel makkelijk kan slikken en makkelijk door de machines beweegt
bij productie.
Vulstof: Massa geven aan een geneesmiddel.
Desintegratiemiddel: Het geneesmiddel uit elkaar laten vallen op het moment dat je het hebt
toegediend.
Grensvlak actieve stof: helpt met bevochtigen (zorgt dat het goed in contact komt met het vloeistof
van maagdarm kanaal)
Viscosteits verhogende stof: Dikker/stroperiger bij b.v. een drankje of zalf.
Conserveermiddel: Om het een tijdje te kunnen bewaren.
In het lichaam:
Uiteenvallen > (bevochtigen) > oplossen > absorptie > verdeling > eliminatie > receptor interactie.
, Je kan hier drie fasen in terug
zien
Eerste functie van de maagdarmkanaal is voedsel ‘verwerken’ tot opneembare eenheden.
Eerst via lymph en (via de
poortader)lever (first-pass
effect) dan pas bloed.
(farmaceutische fase:)
De farmaceutische beschikbaarheid (FB)= Fractie van de dosis van het farmacon die in een voor
absorptie geschikte vorm (opgelost!) uit een toedieningsvorm vrijkomt.
