NEURORADIOLOGIE
!! = examenvraag
1. BASIS VAN CT EN MRI VAN DE HERSENEN
VERSCHIL TUSSEN CT EN MRI
CT MRI
ROTGENSTRALEN JA => cancerogeen NEE
KENMERKEN VR Grote buis Kleine buis (cave claustrofobie)
PT Geen lawaai Meer lawaai
Snel Duurt lang (30min)
VOORDELEN Snel
Hoge beschikbaarheid
NADELEN Ioniserende stralen (cave kind,zwanger)
Minder goed vr weke delen = minder sensitief
Indicaties URGENTE !! Minder dringend
Trauma, stroke, bloeding Oncologisch opsporen meta
Beenderige structuren !!
2 soorten WEKE DELEN KERNEL :
Visualisatie hersenparenchym
BOTKERNEL
Visualisatie schedel vr schedelfracturen
Je ziet niks van weke delen
RICHTINGEN EX : herken verschil tss ct en MRI, weet welke Axiaal
soort en welke richting Coronaal : hypocampus is best coronaal te zien
Axiaal, sagittaal, coronaal (epilespie)
FYSICA RX stralen door pt sturen leg pt in sterk magnetisch veld
hoe meer absorptie van RX door weefsel --> magneten oriënteren zich volgens magneetveld -
meer denser -> zorg dat pt magnetisch wordt
- hoe donkerder: meer passage van stralen magnetisiatie v lichaam kan je meten
dus lage densiteit laat magnetisatie kantelen over 90° dus
loodrecht op magneetveld elektromagnetische
referentie waarde densiteit= water (in HU = puls die je op lichaam afstuurt waardoor alle
eenheid densiteit) protonen 90° draaien zodat je magnetisatie kan
denisiteit van water = 0 --> oppikken
erboven = hyperdens = witter dan ook tweede puls van 180° geven --> zorgt
eronder is hypodens = zwarter heel sterk signaal en zorgt voor vorming van MRI
- vet : donkerder dan water, -100 HU beeld
- lucht; lage densiteit dus heel lage densiteit, - echo tijd: tijd tssn 90° puls en moment waarop
-1000HU je signaal van 180° pulse maakt
- weke delen hersenen : 50HU - repititie tijd: tijd tssn opeenvolgende spin echo
- bot : hoge densiteit : 1500HU sequenties --> tijd waarop je proces herhaalt
- hoeksteen MRI: T1 en T2 --> rest zijn varianten
CT • CT contrast • T1
ONDERZOEKEN • CT angiografie • T2
• CT venografie • FLAIR images
• CT perfussie • Diffusie gewogen beeld DWI
• T2 geworgen beeld
PATHOLOGIE VERKALKINGEN :
GEEN pathologie !!
Pineal gland calcificaties, choroid plexus
calcificaties, durale calcificatie
BLOEDING
Verklontering = HYPERDENS (wit)
Ischemie = HYPODENS + veel oedeem
2E master : P-lijn : neuro-radiologie 1
,1.CT
1.1 CT MET CONTRAST
Contrast verandert densiteit van weefsel waar het passeert => zal densiteit verhogen !
NORMAAL : GEEN contrast in hersens door bloedhersen barriere
WANNEER WEL CONTRAST TE ZIEN IN HERSENEN?
• contrast in sinus sagitalis superior
• bolletje met contrast: metastase --> bestaat uit tumorcellen en ontwikkelen eigen bloedvoorziening
zonder BBB - zorgt lek van contraststof in tumor
o contrast: goed voor detectie van tumor en meta maar beter MRI
o CT met contrast niet doen als je onco pt wil screenen op meta --> MRI want veel sensitiever,
CT zou zaken missen
▪ Electieve setting: doe MRI
▪ doe CT als je niet anders kunt bv CI voor MRI (pacemakers, claustrofobie..)
1.2 CT ANGIOGRAFIE
DOEL? contrast gebruiken om ARTERIÊN in beeld te brengen.
Contrast komt eerst in de arteriën. Als je niet goed timed komt er ook al contrast in venen = CT venografie
INDICATIES :
• vermoeden acuut herseninfarct : hypodense oedeemzone
1.3 CT VENOGRAFIE
DOEL? : contrast gebruiken om VENEN in beeld te brengen (iets later zodat contrast tijd heeft om in venen te
komen)
INDICATIE
• vermoeden centraal veneuze thrombus (typisch verhaal : obese vrouw die rook en de pil neemt,
toenemende hoofdpijn en oogdruk)
zie dia’s voor voorbeelden !!
1.4 CT PERFUSSIE
HOE? spuit contrast in en maak regelmatig scans -> doe berekeningen en obv contrastpassage in hersens
kan je bevloeiing in beeld brengen
DOEL? Bevloeiing (perfussie) hersenen in beeld brengen om te bepalen of hersenweefsel nog gered kan
worden na acuut herseninfarct
INDICATIE
• Bij vermoeden CVA : obv deze beelden maak therapeutische beslissingen bij acuut infarct --> kan
hersenweefsel nog gered worden?
2E master : P-lijn : neuro-radiologie 2
, 2. MRI
T1 : contrast tussen weefsels vooral bepaald door T1 relaxatietijd
T2 : contrast tussen weefsels vooral bepaald door T2 relaxatietijd
Protondensiteitsbeeld : hoeveelheid protonen T1 en T2 relaxatietijd van weefsels bepaalt sterkte van
magnetisch signaal.
Protondensiteit : T1 en T2 zijn niet meer belangrijk en puur protonen die bepalen contrast
!! op examen kunnen zien of het T1 / T2 / FLAIRbeeld is !!
2.1 T1 gewogen beeld
T1
• water = zwart
• witte stof = wit want bevat veel myeline = vet => wit (hyperdens)
pathologie
• meeste neuropathoe is HYPOINTENST op T1 beeld : want water = zwart
• als het toch HYPERINTENS is : er is niet veel patho hyperintens dus handig in DD
o bloeding : klonter
o trombus
o lipoom : vet (niet pathologisch)
o colloid cyste : eiwitrijkvocht bolletje in derde ventrikel: banaal maar als het groot wordt kan
dit foramen van monroe verstoppen
o levercirrose : produceert mangaan → globus pallidus hyperintens
o ratke cyste : cyste in hypofyse gevuld met eiwitrijkvocht
o craniofaryngeoom : boven hypofyse
2.2 T2 gewogen beeld
T2
• water = wit
• witte stof = donkerder tgv grijze stof
pathologie
• bijna alle neuropatho is HYPERINTENS op T2 : want meeste patho geeft oedeem = water = wit
2.3 FLAIR beelden
FLAIR = T2 met inversiepuls : ongebonden water wordt onderdrukt dus vrij vocht = zwart
HOE KAN JE VERSCHIL ZIEN TSS FLAIR EN T1?
Nr ventrikels kan je niet kijken want die gaan ook zwart zijn.
Dus kijk nr witte stof en cortex : op T1 : witte stof = wit op FLAIR : witte stof = donker
WAAROM DOE JE EEN FLAIR?
FLAIR is sensitiever dan T2
Op T2 krijg je veel hyperintense signalen door vocht in de subarachnoidale ruimte
Door vocht te onderdrukken op FLAIR : vooral patho afwijkingen zien → gemakkelijker te zien
2.4 diffusie gewogen beelden DWI
INDICATIE : detectie detectie acute ischemische infarcten !!!!
• acuut ischemisch infarct = wit (hyperintens) op DWI en zwart op ADC !! COMBINATIE
acuut infarct: zwelling van neuronen (geen O2 krijgen)
ATP is nodig voor instandhouding van neuronen - heel grote influx van water in neuronen en zwellen
op
bij infarct: zwelling neuronen en minder ruimte tssn cellen en minder ruimte voor diff van protonen --
> diff restrictie --> laag signaal ADC en hoog signaal op diff kaart
• hersenabces
kunnen herkennen !! ziet eruit als tumor want rond en oedeem errond maar de inhoud van het abces
is diffusie restrictief
• lymfoom in hersenen
2E master : P-lijn : neuro-radiologie 3
!! = examenvraag
1. BASIS VAN CT EN MRI VAN DE HERSENEN
VERSCHIL TUSSEN CT EN MRI
CT MRI
ROTGENSTRALEN JA => cancerogeen NEE
KENMERKEN VR Grote buis Kleine buis (cave claustrofobie)
PT Geen lawaai Meer lawaai
Snel Duurt lang (30min)
VOORDELEN Snel
Hoge beschikbaarheid
NADELEN Ioniserende stralen (cave kind,zwanger)
Minder goed vr weke delen = minder sensitief
Indicaties URGENTE !! Minder dringend
Trauma, stroke, bloeding Oncologisch opsporen meta
Beenderige structuren !!
2 soorten WEKE DELEN KERNEL :
Visualisatie hersenparenchym
BOTKERNEL
Visualisatie schedel vr schedelfracturen
Je ziet niks van weke delen
RICHTINGEN EX : herken verschil tss ct en MRI, weet welke Axiaal
soort en welke richting Coronaal : hypocampus is best coronaal te zien
Axiaal, sagittaal, coronaal (epilespie)
FYSICA RX stralen door pt sturen leg pt in sterk magnetisch veld
hoe meer absorptie van RX door weefsel --> magneten oriënteren zich volgens magneetveld -
meer denser -> zorg dat pt magnetisch wordt
- hoe donkerder: meer passage van stralen magnetisiatie v lichaam kan je meten
dus lage densiteit laat magnetisatie kantelen over 90° dus
loodrecht op magneetveld elektromagnetische
referentie waarde densiteit= water (in HU = puls die je op lichaam afstuurt waardoor alle
eenheid densiteit) protonen 90° draaien zodat je magnetisatie kan
denisiteit van water = 0 --> oppikken
erboven = hyperdens = witter dan ook tweede puls van 180° geven --> zorgt
eronder is hypodens = zwarter heel sterk signaal en zorgt voor vorming van MRI
- vet : donkerder dan water, -100 HU beeld
- lucht; lage densiteit dus heel lage densiteit, - echo tijd: tijd tssn 90° puls en moment waarop
-1000HU je signaal van 180° pulse maakt
- weke delen hersenen : 50HU - repititie tijd: tijd tssn opeenvolgende spin echo
- bot : hoge densiteit : 1500HU sequenties --> tijd waarop je proces herhaalt
- hoeksteen MRI: T1 en T2 --> rest zijn varianten
CT • CT contrast • T1
ONDERZOEKEN • CT angiografie • T2
• CT venografie • FLAIR images
• CT perfussie • Diffusie gewogen beeld DWI
• T2 geworgen beeld
PATHOLOGIE VERKALKINGEN :
GEEN pathologie !!
Pineal gland calcificaties, choroid plexus
calcificaties, durale calcificatie
BLOEDING
Verklontering = HYPERDENS (wit)
Ischemie = HYPODENS + veel oedeem
2E master : P-lijn : neuro-radiologie 1
,1.CT
1.1 CT MET CONTRAST
Contrast verandert densiteit van weefsel waar het passeert => zal densiteit verhogen !
NORMAAL : GEEN contrast in hersens door bloedhersen barriere
WANNEER WEL CONTRAST TE ZIEN IN HERSENEN?
• contrast in sinus sagitalis superior
• bolletje met contrast: metastase --> bestaat uit tumorcellen en ontwikkelen eigen bloedvoorziening
zonder BBB - zorgt lek van contraststof in tumor
o contrast: goed voor detectie van tumor en meta maar beter MRI
o CT met contrast niet doen als je onco pt wil screenen op meta --> MRI want veel sensitiever,
CT zou zaken missen
▪ Electieve setting: doe MRI
▪ doe CT als je niet anders kunt bv CI voor MRI (pacemakers, claustrofobie..)
1.2 CT ANGIOGRAFIE
DOEL? contrast gebruiken om ARTERIÊN in beeld te brengen.
Contrast komt eerst in de arteriën. Als je niet goed timed komt er ook al contrast in venen = CT venografie
INDICATIES :
• vermoeden acuut herseninfarct : hypodense oedeemzone
1.3 CT VENOGRAFIE
DOEL? : contrast gebruiken om VENEN in beeld te brengen (iets later zodat contrast tijd heeft om in venen te
komen)
INDICATIE
• vermoeden centraal veneuze thrombus (typisch verhaal : obese vrouw die rook en de pil neemt,
toenemende hoofdpijn en oogdruk)
zie dia’s voor voorbeelden !!
1.4 CT PERFUSSIE
HOE? spuit contrast in en maak regelmatig scans -> doe berekeningen en obv contrastpassage in hersens
kan je bevloeiing in beeld brengen
DOEL? Bevloeiing (perfussie) hersenen in beeld brengen om te bepalen of hersenweefsel nog gered kan
worden na acuut herseninfarct
INDICATIE
• Bij vermoeden CVA : obv deze beelden maak therapeutische beslissingen bij acuut infarct --> kan
hersenweefsel nog gered worden?
2E master : P-lijn : neuro-radiologie 2
, 2. MRI
T1 : contrast tussen weefsels vooral bepaald door T1 relaxatietijd
T2 : contrast tussen weefsels vooral bepaald door T2 relaxatietijd
Protondensiteitsbeeld : hoeveelheid protonen T1 en T2 relaxatietijd van weefsels bepaalt sterkte van
magnetisch signaal.
Protondensiteit : T1 en T2 zijn niet meer belangrijk en puur protonen die bepalen contrast
!! op examen kunnen zien of het T1 / T2 / FLAIRbeeld is !!
2.1 T1 gewogen beeld
T1
• water = zwart
• witte stof = wit want bevat veel myeline = vet => wit (hyperdens)
pathologie
• meeste neuropathoe is HYPOINTENST op T1 beeld : want water = zwart
• als het toch HYPERINTENS is : er is niet veel patho hyperintens dus handig in DD
o bloeding : klonter
o trombus
o lipoom : vet (niet pathologisch)
o colloid cyste : eiwitrijkvocht bolletje in derde ventrikel: banaal maar als het groot wordt kan
dit foramen van monroe verstoppen
o levercirrose : produceert mangaan → globus pallidus hyperintens
o ratke cyste : cyste in hypofyse gevuld met eiwitrijkvocht
o craniofaryngeoom : boven hypofyse
2.2 T2 gewogen beeld
T2
• water = wit
• witte stof = donkerder tgv grijze stof
pathologie
• bijna alle neuropatho is HYPERINTENS op T2 : want meeste patho geeft oedeem = water = wit
2.3 FLAIR beelden
FLAIR = T2 met inversiepuls : ongebonden water wordt onderdrukt dus vrij vocht = zwart
HOE KAN JE VERSCHIL ZIEN TSS FLAIR EN T1?
Nr ventrikels kan je niet kijken want die gaan ook zwart zijn.
Dus kijk nr witte stof en cortex : op T1 : witte stof = wit op FLAIR : witte stof = donker
WAAROM DOE JE EEN FLAIR?
FLAIR is sensitiever dan T2
Op T2 krijg je veel hyperintense signalen door vocht in de subarachnoidale ruimte
Door vocht te onderdrukken op FLAIR : vooral patho afwijkingen zien → gemakkelijker te zien
2.4 diffusie gewogen beelden DWI
INDICATIE : detectie detectie acute ischemische infarcten !!!!
• acuut ischemisch infarct = wit (hyperintens) op DWI en zwart op ADC !! COMBINATIE
acuut infarct: zwelling van neuronen (geen O2 krijgen)
ATP is nodig voor instandhouding van neuronen - heel grote influx van water in neuronen en zwellen
op
bij infarct: zwelling neuronen en minder ruimte tssn cellen en minder ruimte voor diff van protonen --
> diff restrictie --> laag signaal ADC en hoog signaal op diff kaart
• hersenabces
kunnen herkennen !! ziet eruit als tumor want rond en oedeem errond maar de inhoud van het abces
is diffusie restrictief
• lymfoom in hersenen
2E master : P-lijn : neuro-radiologie 3
