§1 Groene productie
Duurzaamheid
Een product of een productieproces is duurzaam als het nu en in de toekomst geen schade
toebrengt aan mensen, de aarde of de rest van het milieu. Duurzaamheid berust op 3
principes: people, planet en profit:
- Niet belastend voor mensen
- Minder belasting voor het milieu
- Hogere opbrengst en winst
Producten die na gebruik meteen afval zijn, zijn niet duurzaam. Er worden daarom
producten ontwikkeld die hergebruikt kunnen worden. Drinkflessen en bierflessen. Bij
recyclen gebruikt je niet het voorwerp opnieuw maar de stof waar het uit gemaakt is. Je
spreekt dan van een stofkringloop. Oud papier en verpakkingsplastic.
Cradle to cradle
De centrale gedachte van cradle to cradle (wieg tot wieg), is dat alle gebruikte materialen
na hun leven in het ene product, nuttig kunnen worden ingezet in een ander product. Er is
daardoor geen afval.
Groene chemie
Bij groene chemie staan duurzame producten en processen op de voorgrond en wordt
rekening gehouden met de 3 P’s en cradle to cradle. 12 principes: Binas tabel 97F.
Atoomeconomie en rendement
Om aan te geven welk percentage van de massa van de beginstoffen in het gewenste
eindproduct zit, gebruiken we het begrip atoomeconomie.
Mgewenst product
Atoomeconomie = x 100%
M beginstoffen
Een grote atoomeconomie is duurzamer dan een kleine atoomeconomie. Hoe groter het
rendement, des te efficiënter de reactie verloopt.
Praktische opbrengst
Rendement = x 100%
Theoretische opbrengst
De theoretische opbrengst is de massa van het product die volgens een kloppende
reactievergelijking zou ontstaan bij een aflopende reactie. De praktische opbrengst is de
massa van het product, zoals die bij een bepaald proces in een chemische fabriek
daadwerkelijk wordt gevormd. Meestal vindt de productie van een product in een aantal
stappen plaats. Het onderzoek naar alle afzonderlijke stappen in een productieproces noem
je ketenanalyse. De zuiverheid van reactieproducten kan getest worden met
dunnelaagchromatografie. Hierbij wordt een glazen of metalen plaatje gebruikt met een
laagje van een stof waar andere stoffen aan hechten.
E-factor
De E-factor is een handig hulpmiddel om de efficiëntie van verschillende processen te
vergelijken. Het aantal kg afval dat ontstaat per kg product.